* جناب دکتر شمص! شبکه تلویزیونی المنار با چه هدفی آغاز به کار کرد؟
** هدف المنار مقابله با جنگ روانی و تبلیغاتی و سیاستهای اسرائیل و آمریکا در منطقه است. شعار المنار «مقاومت» علیه اهداف آمریکا است.
* المنار شبکه رسانهای حزبالله لبنان است، آمریکا حزبالله را در لیست گروههای تروریستی قرار داده است. شما چگونه با این اتهام برخورد میکنید؟
** متاسفانه این اتهام تنها به ما زده نمیشود. اگر به مردم آمریکا مراجعه کنید متوجه میشوید که نگاهشان به اعراب و مسلمانان نگاه به یک تروریست است.
* برای اصلاح این تصویر چه سیاستهایی را دنبال میکنید؟
** این درست است که شعار اصلی شبکه المنار مقاومت است، اما اگر مقاومت میکنیم جهت صلح و آرامش است. این سیاست در کل برنامههای تولیدی، فیلمهای مستند و حتی سریالهای تلویزیونی وجود دارد. به دنبال جنگ نیستیم. تروریسم و مقاومت دو مفهوم کاملا متفاوت هستند. حزبالله در کل مدت فعالیتهای خود حتی یک نفر غیرنظامی را نکشته است. تفهیم این موضوع کار سختی است که باید به وسیله المنار ترویج شود. این شبکه حداقل در جهان عرب موفق شده که به جذب مخاطب بپردازد.
* آیا این موفقیت که اشاره کردهاید براساس آمار و ارقام دقیق است؟
** بله، از سال 2000 به بعد که شبکه ماهوارهای شد آمارهای شرکتهای خارجی مستقل که در حوزه تبلیغات و تیزرهای بازرگانی فعالیت میکنند نشان داد که «المنار» بخصوص پس از جنگ سیوسه روزه با اسرائیل حائز بالاترین حد مخاطب در فلسطین و بحرین و در شمال آفریقا دومین شبکه و در کشورهای حاشیه خلیجفارس جزو پنج شبکه اصلی قرار دارد.
* در چند کشور نمایندگی دارید؟
** کل جهان عرب را پوشش میدهیم. استرالیا و کشورهای آسیایی. قبلا اروپا و آمریکا هم بود.
* آمریکا از پخش برنامههای المنار جلوگیری کرده؟
** بله، در حال حاضر به واسطه بعضی شرکتهای خصوصی و کابلی در برخی کشورهای اروپایی برنامه پخش میکنیم.
* المنار کدام خبرها را بیشتر پوشش میدهد؟ موضوعات لبنان، خاورمیانه؟
** هر موضوعی که در ارتباط با سیاستهای مخرب اسرائیل و آمریکا باشد در تقدم قرار میگیرد. موضوعات فلسطین در بالاترین درجه اهمیت قرار دارد، سپس عراق و افغانستان. در طی یک سال گذشته، آمریکا مداخلاتی در امور داخلی لبنان کرده است به همین دلیل خبرهای لبنان جزو تقدمهای خبری قرار گرفته است اما نه به این دلیل که لبنانی هستیم بلکه به دلیل دخالتهای غرب.
* آقای دکتر! فرض کنید که یک صلح عادلانه و پایدار در لبنان و خاورمیانه برقرار شود. در زمان صلح تکلیف المنار چه میشود؟ چون سیاستهای المنار مربوط به دوران بحران است. در وضعیت صلح کاری برای شما باقی میماند؟
** شبکه المنار صرفا یک شبکه سیاسی نیست بلکه یک رسانه عمومی است. سریال، فیلم، برنامههای کودک و نوجوان و ورزشی هم داریم. اگر صلح برقرار شود مطمئنا به صلح و آرامش میپردازیم. ما براساس موضوعیت و موقعیت برخورد میکنیم.
* پس شما فرزند بحران نیستید؟
** این اتهام غلطی است که «المنار و حزبا... تنها در بحران زندگی میکنند» در دو سال اخیر نشان دادیم که خواهان آرامش هستیم. المنار شبکه نظامی نیست یک شبکه عمومی و حرفهای است که به دنبال انعکاس واقعیات خواهد بود. چه در بحران چه در آرامش.
* آیا المنار در حال حاضر بازسازی خرابیهای جنگ اخیر را انعکاس میدهد؟
** بله، چون بازسازی لبنان را حزبا... به عهده گرفته و دولت هم هنوز شروع به کار بازسازی نکرده لازم بود که این فعالیت را پوشش خبری دهیم و مردم را کاملا در جریان بازسازی قرار میدهیم.
* المنار در اطلاعرسانی جنگ سیوسه روزه اسرائیل و لبنان نقش مهمی داشت. اما مشکلات زیادی هم برای این شبکه پیش آمد. چگونه بر این مشکلات پیروز شدید؟
** چند روز بعد از شروع درگیریها، اسرائیل با حملاتی وحشیانه ساختمانهای مرکزی المنار را در بیروت کاملا ویران کرد تمام استودیوها ویران شد.
* تلفات جانی هم داشتید؟
** فقط دو زخمی داشتیم. در روز سوم جنگ اسرائیل یک موشک به ساختمان المنار زد. زخمیهای ما مربوط به همان حمله بود که سریعا ساختمان را تخلیه کردند.
* سازمان گزارشگران بدون مرز در مورد این حملات واکنشی نشان داد؟
** بله، نماینده گزارشگران بدون مرز به لبنان آمد و چند کنفرانس خبری برگزار شد و با المنار اعلام همبستگی کردند. البته تنها به المنار حمله نشد، چند شبکه لبنانی دیگر نیز مورد اصابت قرار گرفتند ولی حمله اصلی به المنار بود.
* بعد از این حمله المنار چگونه به پخش خبر پرداخت؟
** استودیوهای مخفی داشتیم. از این مکانها پوشش میدادیم.
* در کل مدت فعالیت المنار چند خبرنگار کشته و زخمی شدند؟
** در جنگ با اسرائیل در جنوب لبنان سال 2000 دو شهید و پنج یا شش زخمی داشتیم.
* در طی جنگ اخیر به کدام مناطق پوشش میدادید؟
** خدا را شکر، هرچه آمریکا سعی کرد که پخش ماهوارهای المنار قطع شود موفق نشد. معاون وزیر امور خارجهاش اعتراف کرد که مذاکره با عربستان جهت قطع برنامههای المنار روی عربست موفقیتآمیز نبوده. اما در این جنگ در بخش پوشش زمینی چهل تا پنجاه درصد متضرر شدیم. تعدادی از فرستندهها و دکلهای مخابراتی المنار مورد حمله قرار گرفت. در پخش ماهوارهای کاملا موفق بودیم.
* شبکه المنار چقدر به مخالفان و صداهای دیگر اجازه میدهد که نظریات خود را ابراز کنند. مثلا از ائتلاف چهارده مارس هم میهمان دعوت میکنید؟
** المنار شبکهای تکصدایی نیست. با کلیه احزاب سکولار، لیبرال و سوسیالیست در ارتباط هستیم. ما مشکل خاصی با گروهها و قومیتها نداریم. صحبتهای مخالفان در المنار پخش میشود. در شبکههای مخالف هم حرفهای حزبا... پخش میشود. این یکی از ویژگیهای رسانههای لبنان است. در برنامههایی مثل «حدیثالساعه» همیشه از یک مخالف و یک موافق دعوت میشود. فضای رسانهها در لبنان بسیار آزاد است.
* آیا میتوان فضای رسانهای- مطبوعاتی لبنان را با ایران مقایسه کرد؟
** تفاوت زیادی بین این دو فضا وجود دارد. در ایران دو جناح سیاسی اصلی وجود دارد اما در لبنان دهها جناح فعال هستند.
* در ایران با چه مشکلاتی مواجه هستید؟
** به طور کلی مسوولان ایرانی باید بیشتر متوجه اهمیت رسانههای خارجی شوند. جهان امروز جهان رسانهها است. شبکه المنار با سیاستهای جمهوری اسلامی مخالفتی ندارد.
* هیچ اختلافی؟!... اغراق نمیکنید؟
** اختلاف یک ویژگی طبیعی است. اما المنار در سیاستهای ایران دخالت نمیکند. هدف رسانه ما انعکاس واقعیات ایران است.
* واقعیت دو جنبه دارد هم مثبت و هم منفی شما هر دو وجه را انعکاس میدهید؟
** المنار مایل است تجربیات موفق مردم ایران را نشان دهد.
* آیا تا به حال از سیاستهای دولت کنونی انتقادی کردهاید؟
** وظیفه المنار انتقاد نیست. باید بین انتقاد و نقل واقعیت تفاوت قائل شویم. کارما انعکاس حقایق است.
مثلا مردم ایران واجد دو دیدگاه هستند یکی نگاه انتقادی نسبت به سیاستهای رئیسجمهور احمدینژاد و یکی هم نگاه موافق. ما باید این موقعیت دوگانه را منتقل کنیم. یعنی حق قضاوت و موضعگیری نداریم.
* گره کور کار خبررسانی شما در ایران کجاست؟
** مشکلات زیادی وجود دارد. مثلا وقتی درخواست مصاحبه با شخصیتهای سیاسی میکنیم. جواب نمیدهند یا چندین ماه طول میکشد.
* درباره شما این خیلی عجیب است؟
** گاهی اوقات. مقامات به رسانههای غربی بیشتر وقت ملاقات و مصاحبه میدهند. من فکر میکنم که بعضی از شخصیتهای سیاسی به اهمیت تشریح دیدگاههایشان در جهان عرب پی نبردهاند. در حال حاضر افکار عمومی جهان غرب به وسیله برخی رسانهها تحریک میشوند.
مرتبا به اعراب القاء میشود که ایران در حال قدرتمند شدن است، در حال اتمی شدن و خطری علیه عربها است. حرفهایی کاملا کذب و مردمفریب. مسوولان ایرانی باید بیشتر نظرات خود را به جهان عرب منتقل کنند.
نگاه به ایران در نزد جهان عرب مطلوب نیست. مسوولان حتما با شبکههای عربی بیشتر مصاحبه کنند. ما در المنار حاضر هستیم هر هفته با یک شخصیت برجسته که قادر باشد از ایران دفاع کند مصاحبه کنیم.
* آیا این زنگ خطری است که به صدا درآمده است؟
** بله، تنها تحریک سیاسی نیست. بلکه تحریک مذهبی و اختلافافکنی بین شیعه و سنی هم هست که بسیار خطرناک است. این یک فرصت مناسب برای مقامات ایرانی است که از شبکه المنار مواضع خود را به مردم منطقه توضیح دهند.
* شما با سایر رسانههای لبنانی که در ایران فعالیت میکنند چگونه برخورد میکنید؟ با تفنگ شکاری همدیگر را میزنید؟
** (خنده)، خیر با هم همکاری داریم. تبادل خبر میکنیم. نماینده LBC لبنان در تهران دوست من میباشد. ما با اشخاص مخالف نیستیم. نظرات متفاوت است اما دشمنی نداریم.
* اگر فواد سنیوره به ایران بیاید، آیا سفر ایشان را پوشش خبری میدهید؟ یا مصاحبهای خواهید کرد؟
** قطعا. این درست است که با سیاستهای ایشان مخالف هستیم اما به عنوان نخستوزیر لبنان برای سنیوره احترام قائلیم. عدم پوشش اخبار و واقعیات اشتباه است.
* کلام آخر...
** از مسوولان خواهش دارم که تسهیلات بیشتری برای خبرنگاران فراهم کنند. به طور مثال در زمان انتخابات بروکراسی، نامهنگاری در ایران بسیار زیاد است.
امیدوارم کار خبرنگاران با تسهیلات بیشتری انجام شود. المنار مایل است که از زندگی مردم و فعالیتهای اجتماعی ایران گزارشهای بیشتری تهیه و به جهان ارسال کند.