مصوبه حجاب و عفاف در بایگانی دولت خاک میخورد
دولت حجاب، حجاب دولت
زهرا چیذری
کم نداریم قوانین مهجوری که پس از گذراندن هفتخوان تصویب در مجلس و مهر تایید شورای نگهبان و حتی ابلاغ به دستگاهها در بنبست اجرایی شدن سالها سرگردان ماندهاند، اما بعضس از این قوانین مطالبات عمومی و مطالبه رهبر معظم انقلاب است و اجرایی نشدن و معطل ماندن آنها ابهامات فراوانی را با خود همراه میکند.
مصوبه عفاف و حجاب هم از این دست قوانین است چرا که این مصوبه مطالبه عموم مردم جامعه و رهبری است بخشی از فرهنگ عمومی جامعه اسلامی ایران به شمار میرود اما اکنون شش سال است این مصوبه با وجود برخورداری از پشتوانه مردمی و تاکیدات همیشگی مقام معظم رهبری همچنان پشت درهای بسته اجرایی شدن، انتظار میکشد.
انقلاب اسلامی و احیای ارزشها
انقلاب اسلامی ایرن انقلابی با هدف احیای ارزشها و احکام دینی و اسلامی بود. از همین رو پس از پیروزی انقلاب به دستور امام خمینی(ره) و به خواسته آحاد ملت ایران، برقامت حجاب اسلامی به عنوان یک فرهنگ عمومی لباس قانون پوشانده شد.
فضای ارزشی حاکم بر کشور در طول سالهای بعد از انقلاب و آغاز جنگ تحمیلی و برانگیختن حس عدالتطلبانه و وطندوستانه در کنار آرامش حاصل از حصول عزت و آزادی و رهایی از زیر یوغ استبداد و استعمار معنویت موجود در جامعه را روز به روز پررنگتر میکرد تا جایی که بسیاری از افراد بیتوجه به حجاب نییز در این فضای معنوی حجاب را تاج بندگی خدا میدیدند و با طیب خاطر این تاج را بر سر مینهادند در آن سالها حجاب و عفت روز به روز شکوفاتر میشد. با پایان یافتن جنگ تحمیلی و روی کار آمدن دولت پنجم و ششم لازم بود تا ویرانیهای حاصل از هشت سال جنگ نابرابر ترمیم یابد. اکنون فرصتی برای سازندگی کشورمان حاصل شده بود؛ فرصتی که پیشرفتهای علمی و اقتصادی خوبی را برایمان به ارمغان آورد اما انگار تمام انرژیها صرف مباحث اقتصادی و سازندگی کشور شد و مقوله فرهنگ و ارزشها را به حاشیه راند و این مباحث مهم مغفول ماند.
حجاب در دروان اصلاحات
نوبت به دوران اصلاحات رسید؛ دورانی که فضای ارزشی را بیش از هر دوران دیگری تحتالشعاع قرار داد و اولین نمودهای بیتوجهی به حجاب و عفاف در کنار پدیده روزنامههای زنجیرهای و روی کار آمدن ماهوارهها کار گسترده فرهنگی بر ضد فرهنگ و ارزشهای جامعه اسلامی ایران کم کم در جامعه پدیدار گشت. برخی شخصیتهای رسانهای آن روزهای که حالا یا در سمت مشاور در رسانههایی همچون BBC و VOA فعالیت دارند و یا به عنوان فعال سیاسی در خارج از کشور به سر میبرند، برای اولین بار در طول تاریخ ایران زمین به خود اجازه دادند تا آشکارا به مقدسات مردم مسلمان ایرانی توهین کنند و بسیاری از اعتقادات آنها را زیر سؤال ببرند. با حاکم شدن چنین فضایی بود که تعارض با ارزشها و احکام اسلامی در جامعه به شکل بد حجابی رخ نمود؛ بد حجابیهایی که به نظر میرسید هستههای اولیه آن به شکل سازماندهی شده باشد تا این شیوه از پوشش در جامعه به پدیدهای عادی بدل شود
حجاب در دولت نهم
سرانجام در سال 84 با روی کار آمدن دولت نهم به عنوان دولتی اصولگرا و تابع ولایت فقیه و با شعارهای عدالت محوری که تداعیکننده دوران ابتدای انقلاب بود، مردم امیدوار شدند که این دولت در راستای ترویج فرهنگ عفاف و حجاب گامهایی اساسی برخواهد داشت. اگر چه احمدینژاد در همان دوران انتخابات تاکید کرده بود «اما برنامهها و شعارهای وی این تلقی را به وجود میآورد که دولت نهم فراتر از ظاهر بد حجابی به ریشههای این پدیده توجه دارد و مطالبات مردم و رهبری در حوزه عفاف و حجاب پس از 16 سال تحقق خواهد یافت. درست همان 16 سالی که احمدینژاد به عملکرد مدیران دولتی آن دوران انتقاد داشت.
مصوبه عفاف و حجاب؛ بارقه امیدی در جامعه
چهارم مردادماه سال 84 بود که شورای عالی انقلاب فرهنگی از تصویب یکی از مهمترین مطالبات عمومی در کشور خبر داد؛ مصوبه عفاف و حجاب که اصول و مبانی و روشهای اجرایی گسترش فرهنگ عفاف را بیان میکرد. طبق این مصوبه قرار بود به منظور ایجاد هماهنگی بین دستگاههای اجرایی و سایر اشخاص حقیقی و حقوقی فعال در امر ترویج و گسترش فرهنگ عفاف و حجاب در جامعه، کمیته ترویج و گسترش فرهنگ عفاف در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تشکیل و گزارش عملکرد آن هر شش ماه یک بار به شورای عالی انقلاب فرهنگی ارائه شود. اما دولت نهم نیز به پایان رسید بی آنکه اقدام خاصی برای سر و سامان دادن به اوضاع بدحجابی در کشور صورت پذیرد. در این مدت تعداد بیشتری از مهد کودکها آموزش رقص به کودکان خردسال را در برنامههای خود گنجاندند، رنگآمیزی چهره کودکان به عنوان اولین تجربههای آرایش در بیشتر مراسمها و ایستگاههای شادی کودکانه برای خود جا باز کرد. در مدارس برای نهادینه شدن فرهنگ عفاف به نواختن زنگ عفاف و حجاب در کنار زنگ تخممرغ بسنده شد. بسیاری از دختران و پسران با ورود به دانشگاه با حجاب و عفاف زاویهای 180 درجهای گرفتند و مادر و پدرها با شنیدن خبر قبولی فرزندشان در دانشگاه در کنار شادمانی، نگرانی حاصل از تغییر آنها را با خود یدک کشیدند. دانشگاههای کشوری اسلامی به عنوان محل تکثیر هنجارهای فرهنگی در جامعه به محلی برای ارائه مدهای ناهنجار بدل شده بود و رسانهها نیز در رقابت با خوراک فرهنگی ترزیق شده از اینترنت و ماهواره چیزی برای عرضه نداشتند و در نهایت وزارت کشور به عنوان متولی امر حجاب و عفاف گوشه عزلت گزیده بود
دولت دهم و امیدهایی که بسته بودیم
دولت دهم در خرداد 88 این بار قاطعانهتر و با رای 24 میلیونی مردم روی کار آمد؛ مردمی که هنوز هم امیدوار بودند ارزشهایشان در این دولت احیا میشود و مطالبانشان تحقق مییابد. بیتوجهی به مقوله عفاف و حجاب اما در دولت دهم هم ادامه یافت تا بدانجا که در اردیبهشت ماه سال گذشته مجلس شورای اسلامی سکوت خود را در برابر انفعال دستگاههای اجرایی و به خصوص وزارت کشور شکست و با تعیین مهلتی یک ماهه از وزارت کشور خواست تا تا در رابطه با مفاسد اجتماعی و مظاهر شکستن عفاف و حجاب پاسخ قانعکنندهای ارائه دهد. این تصمیم درجلسه 40 نفر از نمایندگان با وزیر کشور و به دلیل قانع نشدن آنها از پاسخهای وی در رابطه با این طرح اتخاذ شد. در واکاوی این اقدام مجلس شاید در نگاه اول به نظر میرسید مهلتی یک ماهه برای اجرایی کردن طرح عفاف و حجاب و مقابله با مفاسد اجتماعی فرصتی اندک باشد، اما تعیین این ضربالاجل از سوی نمایندگان مردم از طرفی بیانگر اهمیت موضوع و از سوی دیگر نشاندهنده مطالبات گسترده آحاد جامعه در خصوص این موضوع مهم بود و نشان میداد و زوایه نگاه افکار عمومی به مسئله عفاف و حجاب در جامعه اسلام ایران از حساسیت ویژهای برخوردار است، به گونهای که در چند سال اخیر شکسته شدن حریمها و حدود اسلامی حجاب و رواج برخی بیبند و باریهایی که عموما به شکلی سازماندهی شده و مغرضانه از سوی گروههای خاص صورت میگرفت با واکنش جدی مردم مواجه میشود.
سرانجام فشارهای نمایندگان مجلس در رابطه با مقابله با مفاسد اجتماعی و بدحجابی به عنوان یکی از مصادیق این مفاسد و پدیدهای معارض با فرهنگ عمومی به باز نشست و خردادماه سال قبل وزیر کشور از اجرایی شدن این مصوبه خبر داد، به عبارت دیگر مصطفی محمد نجار این خبر را در پاسخ به درخواست کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی برای حضور در این کمیسیون و ارائه توضیحات به نمایندگان اعلام کرد.
مطالبه حجاب و عفاف جنجالی عمل کردن است؟
در شرایطی که بحثهای مربوط به ح��زه عفاف و حجاب در جامعه بالا گرفته بود کارشناسان و صاحبنظران هر یک از زاویهای آسیبهای بد حجابی و گسترش بی عفتی در جامعه را متذکر میشدند و بر اهمیت اجرای مصوبه حجاب و عفاف تاکید میوزیدند، رئیسجمهور در برنامه زنده شبکه یک سیما خطاب به منتقدان بدحجابی برخی خانمها گفت: آنها باید خود را اصلاح کنند. وقتی نابسامانیهای اخلاقی پیش میآید همه مقصرند و مردها بیشتر از همه رئیسجمهور در برابر فضای به وجود آمده در جامه برای مطالبه برخورد باید حجابی اضافه کرد: «عدهای در هر دروهای هر چند ماه میخواهند جنجالی در کشور بر پا و برخورد کنند که بنده در همین جا به صراحت اعلام میکنم که ما مطلقا و از بنیان با این موضوع مخالفیم.» احمدینژاد در عین حال تاکید کرد: «البته این بدان معنا نیست که ما از عدهای که به طور سازمانیافته بخواهند مشکلات اخلاقی را در جامعه گسترش دهند. چشمپوشی میکنیم.»
درست چند روز پس از این واکنش رئیسجمهور بود که جمعی از نمایندگان مجلس به خصوص اعضای مجمع نمایندگان روحانی مجلس شورای اسلامی در متنی ناصحانه خطاب به رئیسجمهور نگرانیهایشان را درباره وضعیت حجاب و عفاف در جامعه خبر ابراز داشتند. این متن مسئولیت فرهنگی رئیسجمهور در خصوص برخورد با مسائل خلاف شرع و بدحجابی را به وی یادآور میشد و در صحن مجلس به امضای تعداد زیادی از نمایندگان رسید.
بسیج دانشجویی دانشگاه امام صادق(ع) نیز در واکنش به سخنان رئیسجمهور در خصوص بحث حجاب در نامهای سرگشاده خطاب به رئیسجمهور تصریح کرد: از شما مجدانه میخواهیم «معضل» مفاسد اخلاقی را پیش از تبدیل به «بحران» جدی گرفته و خطر این مفاسد را کمتر از مفاسد اقتصادی و سیاسی نبینید.
در ادامه این نامه آمده بود: «آقای احمدینژاد آنچه ما را به نگارش این دردنامه واداشته، خطری است که از گسترش منکری بزرگ در جامعه احساس میکنیم؛ منکری که چندی است خروش مردم را در پی داشته است و آنچه براندوه ما میافزاید، سخنانی است ناامیدکننده که جز یاس دلسوزان انقلاب نتیجهای نخواهد داشت فرمودید که هر وقت بحث مسائل فرهنگی پیش میآید، عدهای بانوان را دائما به عنوان متهم ردیف اول ذکر میکنند. واقعا نمیدانیم منظورتان از این حرف و بزرگنمایی آن چیست. از خود میپرسیم کدام یک از مطالبهکنندگان مقابله جدی با مفاسد اجتماعی در یکی دو ماه اخیر چنین منظوری را در مواضع خود داشته یا ابراز کردهاند؟ بر فرض که در ذهن عده اندکی از این جمع به غلط این تصور باشد، این چه ربطی پیدا میکند به اصل مطالبه این جبهه که برخوردی قاطع، فراگیر و جامع با مفاسد اخلاقی اعم از بدحجابی و سایر بیعفتیهای رایج چه در میان زنان و چه در میان مردان است؟ آیا منصفانه است که از زیر پاسخ این مطالبه بحق فرار کرده و بعد با ارائه یک روایت ناقص از آن، اصل صحبت را مورد هجمه قرار دهیم؟ بدانید که از سر دلسوزی نسبت به دولت شما و موفقیت آن در اجرای آرمانهای متعالی اسلام این حرفها را با شما در میان میگذاریم و هیچ هدف و غرض سیاسی و تخریبی در دستور کار نیست.»
تابستان سال 89 نیز به پایان رسید و با سپری شدن تابستان بخشی از بدحجابیهای فصلی نیز پایان یافت و مانند سالهای قبل مصوبه حجاب و عفاف به بایگانی خود بازگشت.
دولت دهم و باز هم مسکوت ماندن مصوبه عفاف و حجاب
امسال نیز همچون سالهای پیشین با آغاز فصل گرما و وضعیت ناهنجار پوشش برخی زنان و دختران دوباره موضوع حجاب و عفاف توجهها را به خود معطوف داشت و این بار اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی به عنوان تصویبکننده طرح عفاف و حجاب وارد میدان عمل شدند و وقتی از گزارشهایی که قرار بود شش ماه یکبار به دستشان برسد با گذشت شش سال خبری نشده برای پیگیری سرنوشت آنچه شش سال پیش خود تصویب کرده بودند دست به کار شدند به گفته دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، برخی اعضای شورا در آخرین جلسه خود گزارشی در زمینه اجرای مصوبه عفاف و حجاب ارائه دادند و قرار شد با توجه به اهمیت موضوع و مطالبه رهبری و مطالبه عمومی، دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی گزارشی از علل عدم اجرای این مصوبه تهیه کند. بنا به تاکید مخبر دزفولی در این گزارش قرار است کمبودها و نقصانها شناسایی و تاکیدات لازم به دستگاهها و بخشهای مختلف برای اجرای مصوبه عفاف و حجاب ارائه شود.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
