تلاش برای درک آنچه در غزه گذشت

صنمی‌ هدیدی

آیا آن‌چه که در غزه گذشت، انقلاب بود یا ناکارآمدن انقلابی دیگر بود؟ وقتی مجموعه‌ای از اسناد و مدارک بسیار مهم و مرتبط با موضوع در اختیارم قرار گرفت آن پرسش با شدت هرچه تمام‌تر خود را مطرح ساخت.

اکنون من خلاصه آن مدارک و اسناد را فرارویت قرار می‌دهم تا این که مرا در یافتن پاسخ پرسش فوق یاری کنی.

1) روز پنجشنبه گذشته 14/6/2007 روزنامه «یونگاولت» آلمانی مقاله‌ای به نام وولف راینهارت به چاپ رساند. در این مقاله آمده که: رییس‌جمهور بوش از مدتی پیش برای منفجر کردن اوضاع در فلسطین و تحریک جریان طرفدار آمریکا در درون جنبش فتح برای انجام پاکسازی‌های فیزیکی فرماندهان نظامی حماس، برنامه‌ریزی کرده بود. ژنرال کیث دایتون مسوول ارتباطات نظامی آمریکا و مقیم تل‌آویو با صراحت از این موضوع پرده برداشت. او در ماه مه گذشته در برابر کمیته خاورمیانه کنگره مطالب فوق را ایراد کرد. وی در شهادت خود برابر کنگره گفت: ایالات متحده آمریکا بر همه جریانات درون فتح تاثیری بی‌چون و چرا دارد و اوضاع در غزه به زودی رو به وخامت خواهد گذاشت و در آن حالت، جنگ، بسیار خشن و بدون ترحم خواهد شد. او در ادامه گفت: وزارت دفاع و سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا و اسراییل همه ثقل خود را برای حمایت از جنبش فتح به کار گرفته‌اند و تجهیز دستگاه‌های امنیتی و نظامی وابسته به محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان به مثابه گزینه‌ای راهبردی برای دولت فعلی آمریکا علیه حماس محسوب می‌شود. در این جا واریز کردن مبلغ 59 میلیون یورو برای آموزش گارد رییس تشکیلات در برخی کشورهای عربی و آماده‌سازی آن نیروها جهت مقابله نظامی با حماس، قابل تفسیر می‌شود.

مفسر سیاسی روزنامه آلمانی می‌نویسد به رغم حمایت‌های سخاوتمندانه آمریکا، جنبش فتح نتوانست موفق شود که هیبت حماس را بشکند و همین امر سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا را بر آن داشت که کارشناسان سابق خود را در جمهوری سالوادور فراخواند تا آن‌ها به اعضای فتح نحوه تشکیل گروه‌های مرگ جهت ترور رهبران و اعضای حماس را آموزش دهند. راینهارد در این‌جا از عوامل ارتباط میان گروه‌های مرگ و گارد ریاست تشکیلات خودگردان و محمود چلان مشاور امنیتی محمود عباس و نماینده پارلمان صحبت به میان می‌آورد. راینهارد به نقل از «دکتر هگایاو مگارتن» کارشناس برنامه‌ریزی سیاسی در دانشگاه‌های اسراییل می‌گوید: محمود حلان از سوی سازمان مرکزی اطلاعات آمریکا و دیگر دستگاه‌های آمریکایی یک ماموریت ویژه دارد و آن پاکسازی فیزیکی همه گروه‌های مقاومتگر علیه اسراییل در درون و یا خارج جنبش حماس است.

2) 10 ژانویه گذشته اسماعیل هنیه، نخست‌وزیر فلسطین نامه‌ای به شرح زیر خطاب به ابومازن رییس تشکیلات خودگردان نوشت: با تقدیم بهترین درودها و درخواست توفیق خداوندی برای شما طی چند روز اخیر اطلاعات دریافت شده که هدف از اجرای آن واژگون ساختن دولت و گزینه دموکراسی ملت فلسطین است. اطلاعات زیر را می‌توان چنین خلاصه کرد:

ـ ورود مقادیر زیادی سلاح برای گارد ریاست تشکیلات از سوی برخی طرف‌های خارجی که آمریکا در اسراییل از این موضوع اطلاع کافی دارد به عبارت دیگر ورود سلاح با نظر آن‌ها بوده است.

ـ تشکیل نیروهای ویژه از امنیت ملی که تعداد آن‌ها به هزاران نفر می‌رسد و هدف از آن رویارویی با دولت مرکزی و نیروی اجرایی است. «مرکز انصار» در غزه مقر مرکزی نیروهای یاد شده است.

ـ مجهز شدن این نیروها با اتومبیل و زره‌پوش‌ها و سلاح و مهمات و پرداخت حقوق کامل به آن‌ها.

ـ برگزاری جلسات امنیتی حساس برای فرماندهان این گروه در سفارت آمریکا.

ـ آغاز عملیات مستعفی ساختن تعدادی از فرماندهان و جایگزین کردن فرماندهانی جدید. گفتنی است که کمیته افسران در واقع مسوول انجام کارها است. انتخاب محمود چلان با حکم شفاهی به عنوان فرمانده کل نیروهای امنیتی از سوی شما که به طور کلی با قانون حاکم مخالفت دارد.

ـ تهدید وزرا و شهرداران به قتل. یکی از میلیاردرهای فتح که در غزه ساکن است اعلام کرده که در صورت ترور عبدالرحمن زیدان وزیر کار و اسکان مبلغ 30 هزار دلار به ضارب داده خواهد شد.

برادر ابومازن، طبق آن‌چه که گفته شد و برابر اطلاعات فراوان دیگر ما تاسف خود را از آن‌چه که پیش‌آمده اعلام می‌داریم زیرا انجام آن کارها نظام سیاسی فلسطین را تهدید می‌کند و بافت ملی و اجتماعی را با خطر جدی مواجه می‌سازد. از شما درخواست می‌کنیم که برای حمایت از ملت و قضیه فلسطین تدابیر و اقدامات لازم را به اجرا گذارید. ما همچنان وفادار و طالب ملت فلسطین هستیم. بهترین درودهای ما را پذیرا باش.

در زمانی که اسماعیل هنیه، این نامه را ارسال می‌کرد. اطلاعات زیادی در مورد جزییات این برنامه فرا رویش قرار داشت:

ـ تعیین محمود چلان به عنوان فرمانده کلیه نیروهای امنیتی

ـ برگزیده شدن 10 هزار نفر از طرفداران جدی فتح برای تشکیل نیروهای ویژه جهت مبارزه با حماس

ـ ورود 150 جیپ که به تجهیزات بی‌سیم مجهز شده‌اند

ـ ورود 2000 توپ قابل حمل کلاشینکوف و سه میلیون گلوله

ـ فراهم‌سازی لباس‌های ویژه ضدگلوله برای نیروهای جدید

ـ تجدید ساختار همه نیروهای امنیتی و بازنشسته کردن 15 فرمانده و جایگزینی 15 نفر وابسته به فتح

ـ بازنشسته کردن 185 افسر امنیت ملی جهت پاکسازی کامل صفوف نیروهای امنیتی از کسانی که نسبت به وفاداری آن‌ها به فتح شک و تردید وجود دارد.

در کنار این اطلاعات یادداشتی با خط سرلشکر عبدالرزاق المجایده (هماهنگ‌کننده نیروهای امنیتی) که در برگه‌ای که امضای رییس دفتر ریاست تشکیلات خودگردان را پای صفحه داشت خطاب به نیروهای امنیتی و خصوصا نیروهای امنیت ملی هفت بند را یادآور شده است. ایجاد برنامه‌های عملیاتی، مشخص کردن تعداد 15 هزار عضو جدید در نیروی جدید و برآورد کردن اسلحه و مهمات از بندهای مهم آن بودند.

در جوی ملتهب و پر از ترس و نگرانی، وزارت کشور در 2/6/2007 یادداشتی به مطبوعات ارسال کرد. در این یادداشت به نحوه ورود اتومبیل‌ها و تجهیزات لجستیکی از گذرگاه‌های مرزی به صورتی پنهانی و کاملا پوشیده اعتراض نشده است و آن را عملی فراتر از دولت و وزارت کشور تلقی کرده است. در بیانیه آمده که طرف‌ها و جریان‌هایی که پشت این مساله هستند باید مسوولیت کامل هرگونه پیامدهای برخاسته از این شیوه ضدملی و قانونی را پذیرا شوند.

3) در 6/6/2006 روزنامه هاآرتص نوشت که جناح‌هایی در جنبش فتح اخیرا به سوی نهاد امنیتی اسراییل رفته و از آن‌ها درخواست کرده که اجازه دهند مقادیر زیادی سلاح و مهمات از سوی یکی از کشورهای همجوار وارد شود تا این که جنبش فتح بتواند در جنگ خود علیه حماس پیروز شود. روزنامه می‌افزاید لیست سلاح و ادوات جنگی شامل ده‌ها زره‌پوش و صدها موشک ضدتانک «آرپی‌جی» و هزاران بمب دستی و میلیون‌ها گلوله است. مسوولان فتح درخواست خود را در دیدارهای مستقیم با مسوولان اسراییلی عنوان ساختند و ژنرال کیث دایتون هماهنگ‌کننده امنیتی آمریکا ویژه مناطق فلسطین اشغال شده درخواست مشابهی به اسراییل منتقل کرد.

روزنامه می‌افزاید که اسراییل در گذشته اجازه داده بود که 2500 قبضه تفنگ و میلیون‌ها گلوله به فتح برسد.

اسراییل همچنین اجازه داده بود که زره‌پوش‌ها که سلاح خطرناکی علیه اسراییل نیستند به فتح تعلق گیرد. ولی روزنامه هاآرتص موافقت با درخواست موشک‌های «آرپی‌جی» را دور از ذهن دانسته زیرا می‌ترسد که به دست نیروهای حماس بیفتد.

روزنامه به نقل ابومازن آورده که او از عدم موافقت اسراییل با ورود سلاح موردنیاز فتح دچار یاس شده است.

روزنامه می‌افزاید در میان نهادهای امنیتی اسراییل در رابطه با این موضوع اختلاف نظر وجود دارد و خصوصا این که اکثریت کارشناسان دستگاه امنیتی عمومی (شاباک) و دفتر هماهنگی امور اشغالگران بر این باورند که فتح در غزه بسیار ضعیف است و به رغم تلاشی که که محمود چلان برای تشکیل و تقویت نیروی جدید مسلح فتح به کار می‌برد. نیروی فتح در رویارویی با حماس با شکست سختی روبه‌رو خواهد شد.

در 13/6/2007 روزنامه «معاریو» به نقل از منابعی در دستگاه‌های امنیتی یادآور شد که سقوط مواضع امنیتی وابسته به تشکیلات خودگردان به دست حماس بهترین دلیل بر اشتباه بودن ارسال اسلحه به فتح است زیرا آن سلاح به صورت غنایم جنگی به دست حماس خواهد افتاد. نظر «افراییم منیه» معاون وزیر دفاع نیز همین است. او می‌گفت نمی‌بایست به فتح اجازه داده می‌شد که تیربارهای سنگینی دریافت کند. روزنامه معاریو در ادامه می‌نویسد: همه فرماندهان دستگاه‌های امنیتی اسراییل تمایل دارند که فتح پیروز شود ولی آن‌ها اعتقاد دارند که در مورد پیروزی فتح باید احتیاط‌کاری کنند زیرا حماس بسیار قدرتمند است.

4ـ روز جمعه 15/6/2007 که دومین روند استیلای حماس بر دستگاه‌های امنیتی در غزه بود سایت اینترنتی «هاآرتص» یادآور شد که دولت آمریکا و محمود عباس رییس تشکیلات خودگردان بر یک برنامه کاری جهت سرنگون ساختن حماس به توافق رسیده‌اند. این برنامه از طریق ایجاد شرایطی جهت شورش مردم غزه علیه حماس شکل خواهد گرفت. سایت اینترنتی در ادامه آورده که توافق طرفین شامل موارد زیر نیز شده است:

1ـ انحلال دولت وحدت ملی و اعلام حالت فوق‌العاده و حذف مشروعیت از کل نهادهای حکومتی که حماس در حال حاضر در غزه بر آن‌ها ریاست دارد.

2ـ جداسازی غزه از کرانه باختری و برخورد با آن به عنوان یک مشکل مجزا طوری که دولت آمریکا و محمود عباس با مشاوره با اسراییل و نیروهای بین‌المللی و اتحادیه اروپا راهی برای حل این مشکل بیابند. در این برنامه اعزام نیروهای بین‌المللی به غزه دور از انتظار نیست.

3ـ اسراییل بهره‌های مالیاتی را آزاد کند و آن را به محمود عباس تسلیم کند تا این که آن را برای ایجاد رفاه فلسطین در کرانه باختری صرف کند و از سویی دیگر ایالات متحده آمریکا، اسراییل را بر آن دارد که شرایط اهالی کرانه باختری را رو به بهبود برد تا این که فلسطینی‌های ساکن غزه که وضعیتشان روز به روز بدتر می‌شود با حالتی شورش‌گونه علیه حماس به پا خیزند.

4ـ عباس و دولت آمریکا برای تهاجم و دستگیری فعالان حماس در کرانه باختری به توافق رسیده‌اند تا این که وقایع غزه در کرانه باختری تکرار نشود.

5ـ احیای روند مذاکره میان اسراییل و دولتی که محمود عباس در پی انحلال دولت وحدت ملی، تشکیل آن را اعلام خواهد کرد. روزنامه در ادامه می‌افزاید که ابومازن تمایل شدید داشت که مصر و اردن پیش از اعلام رخدادها از آن آگاه باشند. ابومازن همچنین از دو کشور درخواست کرد که برنامه‌های او را تایید کنند و هرگونه تماس با حماس در غزه را قطع نمایند.

در این هنگام، مسوولان بلندپایه اسراییل شیوه خود را تغییر داده و به ستایش از تصمیم ابومازن مبنی بر انحلال دولت وحدت ملی پرداختند. عمر پرتس، وزیر جنگ اسراییل پیش از تعیین ایهود باراک به جای او گفت: این تصمیم آثار منفی تسلط حماس، غزه را کاهش می‌دهد. او اعتقاد دارد که این برنامه نمایانگر مصلحت عالی و راهبردی اسراییل است.

از سویی دیگر روزنامه معاریو در شماره روز جمعه 15/6/2007 یادآور شد که: پس از انحلال دولت وحدت ملی توسط ابومازن، دولت اسراییل پرداخت بهره‌های مالیاتی بلوکه شده را با نظر مثبت بررسی خواهد کرد و تلاش خواهد نمود که آن‌ها را هرچه سریع‌تر به دولت جدید تحویل دهند. روزنامه همچنین یادآور شد که اسراییل به زودی اعلام کند که غزه یک موجودیت علیه اسراییل است و بعید نیست که برق و آب آن قطع شود خصوصا اگر پرتاب موشک‌ها ادامه یابد.

از سویی دیگر اسراییل با قدرت بر همکاری کشورهای عربی و تشکیلات خودگردان حساب باز نموده است تا این که به حماس اجازه ندهند که دستاوردهای نظامی خود را به دستاوردهای سیاسی تبدیل کند زیرا تحولات اخیر تحولات منطقه‌ای بسیار بااهمیتی را در درون خواهد داشت که ممکن است برای اسراییل بسیار خطرناک باشد.

ژنرال عاموس جلعاد مدیر دایره سیاسی امنیتی وزارت دفاع و مسوول جاری‌سازی سیاست اسراییل در کرانه باختری و باریکه غزه می‌گوید: اسراییل برای خفه کردن حماس خصوصا پس از تسلط این جنبش بر غزه، بیش از هر زمان دیگری به کمک کشورهای عربی و مخصوصا مصر نیاز دارد. او می‌گوید اگر مشروعیت حماس به عنوان دولت از بین می‌رود این امر می‌تواند پیامدهای بسیار منفی علیه اسراییل داشته باشد.

در مصاحبه با رادیو اسراییل که به زبان عربی پخش شد جلعاد در روز جمعه 15/6/2007 درخواست اسراییل از کشورهای عربی برای خفه کردن حماس را برشمرد. او گفت کشورهای میانه‌رو عرب باید موارد زیر را محقق سازند.

1ـ برداشتن هر نوع مشروعیت عربی و یا بین‌المللی از دولت وحدت ملی

2ـ عدم برقراری تماس با دولت حماس

3ـ کشورهای عربی برای موفقیت برنامه خود باید محاصره حماس را شدت بخشند

4ـ اگر کشورهای عربی برنامه‌های فوق را به اجرا درنیاورند، بسیاری از کشورهای جهان، حماس را به رسمیت خواهند شناخت و دلیل مساعدت‌های مالی به سوی فلسطینی‌ها روان خواهد شد.

جلعاد می‌گوید: اکنون ابومازن برای اسراییلی‌ها بسیار بااهمیت شده است، زیرا فقط او می‌تواند آثار منفی سلطه حماس بر غزه را کاهش دهد.

بنیامین الیعازر وزیر زیرساخت‌های اسراییل در مصاحبه با رادیو گفت: اسراییل وضعیت دراماتیکی جدید را با احتیاط کامل مورد بررسی قرار می‌دهد و در این میان بر تلاش اسراییل برای متقاعد ساختن کشورهای عربی برای همکاری با اسراییل بر علیه حماس تاکید کرده است.

عودید گرانوث مفسر امور عربی کانال یک تلویزیون اسراییل روز جمعه گفت: تصمیم ابومازن مبنی بر انحلال دولت وحدت ملی بیانگر مصلحت اسراییل است و به عبارت دیگر از بین رفتن توافق‌ها است.

آیا آن‌چه را که من درک کردم شما هم درک کردید؟