عراق؛ یک انتخابات و چند پیام

سرویس خارجی: پیروزی ائتلاف «دولت قانون» در انتخابات مجلس عراق بیانگر این است که بیشتر مردم این کشور با برنامه ها و شعارهای دولت کنونی، به ویژه در مبارزه با تندروها موافق هستند. کمیسیون عالی و مستقل انتخابات عراق با انتشار نتایج نهایی انتخابات مجلس اعلام کرد ائتلاف «دولت قانون» به ریاست «نوری مالکی»، بیشترین نامزدها را راهی مجلس کرد.ائتلاف دولت قانون با به دست آوردن 95 کرسی در رتبه نخست و فراکسیون «الاحرار» وابسته به جریان «صدر» و ائتلاف «المواطن» به رهبری «سیدعمار حکیم» با 32 و 29 کرسی به ترتیب در رده های دوم و سوم قرار گرفتند.مردان، 237 وزنان83 کرسی به دست آوردند. اقلیت‌ها هم هشت نماینده به مجلس328عضوی عراق فرستادند. در مجموع،9039 نامزد در سومین انتخابات پس از سرنگونی رژیم بعث عراق و نخستین انتخابات پس از خروج اشغالگران آمریکایی از این کشور در سال 1390 ،برای رسیدن به صندلی های مجلس با یکدیگر به رقابت پرداخته بودند.این انتخابات هفتم و هشتم اردیبهشت برای عراقی های خارج از کشور، نیروهای امنیتی، کارمندان وزارت بهداشت، بیماران و زندانیان برگزار شد. دهم اردیبهشت هم مردم عراق پای صندوق های رای رفتند تا برای نخستین بار به شیوه الکترونیکی رای دهند. مجموع آرای صحیح، 11 میلیون و 22 هزار و 403 رای بود و میزان مشارکت، 62 درصد.

سنگ‌اندازی در مسیر ائتلاف

اگرچه فهرست «العراقیه» توانسته است در انتخابات، بیشترین کرسی ها را از آن خود کند و گوی سبقت را از دیگر رقبا برباید، اما باید با یک یا چند فهرست دیگر ائتلاف کند تا بتواند دولت آینده را تشکیل دهد.دراین پیوند،شبکه خبری«اسکای نیوز» پس ازاعلام نتایج، گزارش داد: نتایج انتخابات عراق نشان می دهد گروه های سیاسی پیروز، در تشکیل دولت تازه با چالش های بزرگی روبرو خواهند شد.با وجود اینکه ائتلاف دولت قانون 95 کرسی را به دست آورده است، اما باید آرای نصف به علاوه یک، یا 165 نماینده را برای تشکیل دولت با خود همراه کند وائتلاف های سیاسی نزدیک به نوری مالکی مانند جریان صدر و ائتلاف المواطن نیز که در این انتخابات در رده های بعدی قرار گرفته اند، همچنان با وی رقابت سیاسی دارند و شاید به راحتی نپذیرند نوری مالکی در این دوره، بازهم به عنوان نخست وزیرعراق ،قدرت را به دست گیرد.ائتلاف «متحدون» به رهبری «اسامه النجیفی» و فهرست «الوطنیة» به رهبری «ایاد علاوی» هم ازمخالفان سرسخت مالکی هستند.

اگرچه برخی رسانه هاوتحلیلگران براین باورند که مالکی در تشکیل دولت ناکام خواهدماند،اما برخی دیگراز کارشناسان، نوری مالکی را در تشکیل ائتلاف و به دست گرفتن سکان هدایت کشتی عراق برای سومین بار، موفق می دانند. در این پیوند، «احسان الشمری» استاد علوم سیاسی دانشگاه بغداد، در گفتگو با شبکه خبری «اسکای نیوز عربی» گفت: دو راه برای تشکیل ائتلاف وجود دارد؛ تشکیل ائتلاف فراگیر سیاسی (با رنگ و بوی مذهبی) از سوی جریان هایی که بیشترین کرسی ها را به دست آورده اند، یا تشکیل دولت مشارکت ملی از سوی همه جریان های پیروز.وی افزود: مخالفت سیاسی برخی جریان هابا نوری مالکی،به تشکیل دولت فراگیرربطی نداردواوبرای سومین بار سکان هدایت عراق را بر عهده خواهد گرفت.این تحلیلگرعراقی پیش بینی کردکه مالکی برخی امتیازها را با توجه به اختیارات نخست وزیری بدهد تا دولت فراگیر شکل گیرد.«الشمری» پیروزی دیگر جریان های سیاسی راهمراه با مزه ای از باخت ارزیابی کرد وگفت که پیروزی نوری مالکی بااین شمارکرسی، شوک بزرگی به این جریان ها وارد کرد.

همچنین روزنامه «النهار» لبنان نوشت: ائتلاف نوری مالکی درصدر انتخابات قرار گرفت و به نظر می رسد او شانس بیشتری برای نخست وزیری دارد.این روزنامه لبنانی افزود: نوری مالکی دارای مخالفانی ازاهل تسنن و کردها است که با نخست وزیری وی مخالفند، اما او از سوی بسیاری ازمردم عراق به ویژه شیعیان،پشتیبانی می شود.به نوشته این روزنامه،رقبای نوری مالکی وی را به انحصار طلبی در قدرت متهم می کنند.

پیام‌های گوناگون

نوری مالکی از سوی برخی رقبای سیاسی به طایفه گرایی متهم است و با گرم‌شدن تنور انتخابات در این کشور، هجمه‌های تبلیغاتی علیه او و فهرست العراقیه آغاز شد .برخی کشورهای پشتیبان دهشت افکنان نیزبافرستادن تکفیری‌ها به عراق تلاش کردند ازبرگزاری انتخابات مردمسالارانه دراین کشور جلوگیری کنند،اما مردم عراق که سال ها از جنگ مذهبی و طایفه گرایی در این کشور به ستوه آمده‌اند، بی اعتنا به توطئه‌های دشمنان داخلی و خارجی در انتخابات حضور پیدا کردند تا پیام خود را به مقام های داخلی و دشمنان خارجی برسانند. به طور کلی از دیدگاه تحلیلگران، نتایج انتخابات عراق و پیروزی فهرست دولت قانون، سه پیام گوناگون دارد:

1-پیروزی فهرست نوری مالکی نشان می دهد بسیاری از مردم، از اقدام های پیشین و نیز برنامه انتخاباتی وی پشتیبانی می کنند. وی در شعارهای خود مسائلی مانند تشکیل دولت سیاسی فراگیر، مبارزه با دهشت افکنی و تامین ثبات و امنیت را برجسته کرده بود.

2-نتایج انتخابات به کشورهایی که ازدهشت افکنی درعراق پشتیبانی می کنند،این پیام را رساندکه از دخالت درامور داخلی عراق دست بردارند و با دولت آینده به عنوان نماینده مردم این کشور روبرو شوند.

3-این انتخابات برای ائتلاف دولت قانون و شخص نوری مالکی هم پیام هایی دارد. مردم با حضور در پای صندوق های رای، مسئولیت سنگینی را بر دوش نمایندگان تازه مجلس نهادند و اکنون نوبت آنان است که به وعده های انتخاباتی خود عمل کنند .

با اعلام نتیجه انتخابات در عراق، هر یک از گروه های سیاسی به وزن واقعی خود پی بردند. اکنون فقط با توافق میان گروه ها و کنار گذاشتن چشم و هم چشمی بر سر قدرت ،می‌توان نقشه راه آینده کشور را ترسیم و آرمان مردم را تامین کرد.از نگاه تحلیلگران، شکل گیری یک دولت قدرتمند در عراق،تنها راهی است که می تواند این کشور را از بحران ها نجات دهد و این مساله هم فقط در صورتی رخ خواهد داد که اختلاف سیاسی میان جریان های گوناگون کنار گذاشته شود .از این رو، موفقیت مردم و دولت عراق در برگزاری انتخابات، بیانگر پیروزی عراقی‌ها بر اراده دشمنان داخلی و خارجی است که می خواستند با پشتیبانی از دهشت افکنی، نهال مردمسالاری در این کشور را از پای درآورند.