برخی نمایندگان درصدد وزارت همفکران خود هستند

* فضای مجلس برای رای به وزیر پیشنهادی علوم و تحقیقات چطور ارزیابی می‌کنید؟

** متاسفانه زمان، مجال این را به من نداده است که با دقت بحث‌های مجلس را درباره وزارت علوم دنبال کنم. ولی صحبت‌های مخالفان و فضای مجلس نشان می‌دهد که نمایندگان بیشتر به دنبال سابقه سیاسی نامزد معرفی شده هستند تا علمی، پژوهشی و دانشگاهی و دوست دارند فرد معرفی شده در پایگاه سیاسی خود باشند. اکنون انتظار داریم که نمایندگان مجلس به دکتر‌فرهادی نگاه سیاسی نداشته باشند هر چند او گزینه‌ای نیست که در حیطه انتقادات نمایندگان بگنجد.

* در سال‌های فعالیت وزارت علوم پس از پیروزی انقلاب، دکتر فرجی‌دانا نخستین وزیری بود که با استیضاح مجلسیان از وزارت خداحافظی کرد. تحلیل شما از آن رای نمایندگان چه بود؟

** آقای فرجی‌دانا یک شخصیت برجسته، کاملا دانشگاهی، مدیر موفق و از لحاظ علمی نیز بسیار مسلط بود ولی شاهد بودیم که بیشتر سوالاتی که از ایشان پرسیده می‌شد و حتی انتقاداتی که به دکتر‌فرجی‌دانا وارد می‌شد، همه جنبه سیاسی داشت که حتی درباره رای اعتماد آقای دکتر دانش‌آشتیانی هم مباحث سیاسی وارد بود تا مباحث علمی که همین موضوع جای نقد دارد؛ برای وزارتخانه‌ای که حرف اول و آخر را علم می‌زند نه سیاست. بنابراین این فضا در مجلس کاملا مشاهده می‌شود که برای تعدادی از نمایندگان پایگاه سیاسی در اولویت است.

* فکر می‌کنید دلیل این سنگ‌اندازی‌ها چیست؟

** این سنگ‌اندازی‌ها، موضوعی طبیعی است. افرادی که در مجلس هستند، دوست دارند کسانی بر سر کار بیایند که از پایگاه سیاسی خودشان باشند و افکار و برنامه‌هایی که از دولت قبل داشتند، در این دولت پیاده کنند. مصداقش در بحث بورسیه‌ها دیدید بعضی از نماینده‌ها معترض بودند که چرا دولت یازدهم بحث بورسیه‌ها را در دستور کار خود قرار داده است. همین بحث بورسیه‌ها کافی است تا به این نتیجه برسیم که عده‌ای می‌خواهند همان سیاست قبلی ادامه پیدا کند درحالی که مبنای دولت یازدهم، مبنای علمی، کارشناسی و شایسته‌سالاری کیفیت علمی به‌شمار می‌آید و خواهان بازنگری در بحث بورسیه‌هاست که بالاخره افرادی به‌عنوان هیات علمی انتخاب بشوند که از بالاترین کیفیت‌های علمی برخوردار باشند.

* بورسیه به چه میزان در استیضاح آقای فرجی‌دانا تاثیر داشت؟

** فکر می‌کنم نمایندگان استیضاح‌کننده هم احتمالا دلایل متنوعی داشتند ولی آنگونه که بعضا در صحبت‌های قبل از استیضاح هم دیدگاه‌هایشان را نقل می‌کردند، مشهود بود که بعضی‌ها دلیل استیضاح آقای‌فرجی‌دانا را به خاطر ورود به بحث بورسیه‌ها می‌دانند که قطعا این موضوع هم تاثیر داشته است.

* بسیاری از نماینده‌ها بر این باور بودند که ما اصلا بحث بورسیه برایمان ملاک نبود. نظر شما چیست؟

** صحبت‌هایی که خودشان می‌کنند بورسیه اولین ملاک برایشان به‌شمار می‌آید. ولی آنچه ما از بعضی اظهارنظرهای نمایندگان مجلس می‌دیدیم برایشان خیلی مهم است که چرا وزارت علوم در این بحث ورود پیدا کرده است. یک بحث هم همین بود چه مسائلی در حیطه اختیارات وزارت علوم می‌باشد. البته من در آن زمان هم گفتم که وزارت علوم در بحث بورسیه‌ها نهایت همکاری را با مجلس و نمایندگانی که علاقه‌مند بودند از نزدیک مباحث را دنبال کنند داشته است.

* علت واقعی استیضاح وزیر علوم هم پیگیری پرونده بورسیه‌های غیرقانونی بود؟

** ظاهرا برخی دوست داشتند پرونده بورسیه‌های غیرقانونی در حد حرف‌های رسانه‌ای و بحث‌های سیاسی باقی بماند. اقدام جدی وزارت علوم برای فهم مشکل و تشخیص درست و برقراری عدالت علمی در این کشور تحمل نمی‌شد. بالاخره پرونده بورسیه‌ها در وزارت علوم پیگیری شد و این پیگیری وزیر علوم موجب استیضاح او شد.

* آیا هزینه‌ای که پرداخت شد درست بود و نهایتا با بورسیه‌های غیرقانونی برخورد شد؟

** استیضاح وزیر برای دولت هزینه نبود. بالاخره دکتر روحانی در آغاز کار از تمام وزارتخانه‌ها خواسته بود گزارشی از وضعیت وزارتخانه خود ارائه دهند. گزارش وزارت علوم پرونده بورسیه‌ها بود و البته فساد در وزارت علوم طی ۸ سال گذشته فقط در پرونده بورسیه‌ها نیست، پرونده‌ها و موارد دیگری هم وجود دارد. اما تلاش برای درک حقیقت و روشن شدن آن موجب شد عده اندکی ناراحت شوند و منافع خود را در خطر ببینند. بنابراین مقابل وزارتخانه بایستند. برخی منافعشان در این بود که روند کار متوقف شود اما با دستور دکتر روحانی و پیگیری آقای نجفی پرونده بورسیه‌ها راه قانونی خود را ادامه می‌دهد و متوقف نشده است. به‌زودی گزارش کاملی از پرونده بورسیه‌ها در اختیار نهادهای مرتبط مانند مجلس، ریاست‌جمهوری و شورای‌عالی انقلاب فرهنگی قرار می‌گیرد تا آنها در جریان موارد تخلف که برخلاف آئین‌نامه وزارت علوم است قرار بگیرند. رئیس‌جمهور پیگیر اصلی این پرونده است.

* اینکه می‌گویید پرونده تخلف‌ها فرا‌تر از بورسیه‌های غیرقانونی در وزارت علوم است، به چه معناست؟

** گزارشی تهیه شده که قرار است به رئیس جمهور ارائه شود. این گزارش در حوزه‌های مختلفی بود که شامل موارد تخلف و سهل‌انگاری در مسائل پژوهشی، اداری، مالی، آموزشی، جذب اساتید و.... بسیاری دیگر از مسائل می‌شد. گزارش‌ها دراختیار کمیته‌ای قرار گرفت که برای پیگیری این موضوعات تشکیل شده بودند. آقای منفرد گزارش‌ها را در اختیار هیات دولت قرار داد. اکنون هم آقای نجفی کمیته‌ای را مامور کرده است تا تخلفات را پیگیری کرده و آن را در اختیار نهادهای مسئول قرار دهند. تا آنجا که من خبر دارم بسیاری از پرونده‌ها درحال تکمیل و آماده ارائه شدن به مسئولان برای اخذ تصمیم هستند. یکی از همین پرونده‌ها، پرونده تخلفات مربوط به بورسیه‌هاست.

* دفاع آقای فرجی‌دانا را در روز استیضاح چطور می‌دیدید؟

** شخصیت آقای دکتر فرجی‌دانا یک شخصیت علمی‌- اخلاقی بود بر همان مبنا هم دفاعیه‌اش را تنظیم کرد. به نظر من، وی جریان استیضاح را فرصتی می‌دانست برای نشان دادن آن شخصیت علمی و اخلاقی خودش به هیچ وجه حاضر نبود که به خاطر استیضاح از اصول ارزش‌های خودش عقب‌نشینی به‌کند. من خاطرم هست قبل از استیضاح بعضی‌ به وی پیشنهاد می‌دادند اطلاعاتی که راجع به بحث بورسیه‌ها دارید می‌توانید در مجلس استفاده کنید ولی آقای فرجی‌دانا به‌شدت مخالفت می‌کردند و می‌گفتند که اصلا اخلاقی نمی‌دانم که بخواهم مسائل شخصی را مطرح کنم. اشاراتم هم در سطح بعضی از مسائل به‌صورت کلی می‌باشد بدون اینکه بخواهم اسمی ببرم. بنابراین آنچه شما در جریان استیضاح دیدید، شخصیت واقعی آقای دکتر فرجی‌دانا بود. کسی که حاضر نیست از آن ارزش‌های اخلاقی و عقلانی خودش پا فراتر بگذارد و به خاطر استیضاح مسیرهایی را برود که اعتقادی به آن ندارد.

* چرا برخی اصرار دارند وزارت علوم را وارد فضای سیاسی کنند؟

** اینکه وزارت علوم را سیاسی جلوه بدهند یا اینکه نامزدهای معرفی شده را سیاسی کنند؟

* هر دو.

** این بستر را همان نمایندگانی تشکیل داده است که می‌خواهند وزیر پیشنهادی را یک آدم سیاسی جلو دهند که متعلق به جریان یا حزب سیاسی خاص است که از این طریق می‌خواهند مخالفت خودشان را با وزیر پیشنهادی نشان بدهند و سعی کنند کسی بیاید که بیشتر برنامه‌هایی که مدنظر آنهاست در وزارت علوم پیاده بشود.

* آیا موفق می‌شوند؟

** من داخل این رقابت بین دولت و مجلس نیستم ولی این بستگی دارد به تشخیص آقای دکتر روحانی و اینکه چه جوری می‌خواهند مشکل پیش‌آمده را با مجلس حل بکند.

* فکر می‌کنید آقای روحانی چه تدبیری را باید پیش بگیرد تا بتوانند این مشکل به‌وجود آمده را از بین ببرد؟

** بالاخره آقای دکتر روحانی دولت تدبیر و امید را تشکیل داده است. به نظر من حتما تدبیری می‌کند که این مشکل حل بشود یعنی هم آقای دکتر روحانی و دولتش از اهداف خودشان باز نمانند و هم بتوانند نظر مجلس را جلب بکنند.

* موفق می‌شوند؟

** به نظر من موفق می‌شوند.

* آقای روحانی علم به این را داشت که اگر آقای دانش‌آشتیانی معرفی کند رای لازم را کسب نمی‌کند، چرا به هیات‌رئیسه مجلس معرفی کرد؟

** من این استنباط را که آقای دکتر روحانی می‌دانست که مجلس رای اعتماد نخواهد داد، قبول ندارم. آقای دکتر روحانی بر اساس اصولی که به آن معتقد است، ویژگی‌هایی که برای وزیر علوم قائل است، آقای‌فرجی‌دانا، نیلی منفرد، نیلی‌احمد‌آبادی و دانش‌آشتیانی را انتخاب کرد که به نظر من تصادفی نیست. این انتخاب‌های رئیس‌جمهور بر اساس اصولی است که آقای روحانی به آن اعتقاد دارد و اصلا اعتقاد ندارم که ایشان علم داشته است که رای اعتماد نمی‌گیرند ولی معرفی کردن شخصیت برجسته‌ای به نام دکتر‌دانش‌آشتیانی را معرفی و تلاش لازم را هم داشت اما در هر حال نظر نماینده‌ها رای اعتماد ندادن به گزینه رئیس‌جمهور بود.

* حضور دکتر میرزاده در دانشگاه آزاد را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

** من سابقه همکاری 30-20ساله با دکتر میرزاده دارم که بخش عمده آن نیز در نظام آموزش‌عالی و پژوهش کشور بوده است. وی از مدیران بسیار باسابقه و باتجربه در مسائل اجرایی کشور بوده و مسئولیت‌های بالایی داشته است. مدت زیادی نیز به مدیریت آموزش‌عالی پیوست و رئیس پژوهشگاه پلیمر بود که به اعتقاد من در این زمینه هم در توسعه پژوهشگاه‌ها و هم در کمک به جذب امکانات در آموزش‌عالی کشور با توجه به جایگاه دکتر میرزاده، بسیار موفق عمل کرد. دکتر میرزاده از مدیران اجرایی کشور بود که وارد مسائل علمی شده و در این بخش نیز بسیار موفق عمل کرد. تحصیلات، رزومه و فعالیت‌های آموزشی و پژوهشی وی بسیار موفق بوده و دانشگاه آزاد را کاملا می‌شناسد. چنانچه عضو هیات‌موسس و هیات‌امنای دانشگاه آزاد نیز است. بنابراین با همه این تفاسیر، من نسبت به حضور وی در دانشگاه آزاد بسیار خوش‌بین هستم، چراکه دکتر میرزاده با انگیزه وارد کار شده و تیم خوبی را مستقر کرده است. از سوی دیگر او معتقد است که باید هماهنگ با وزارت علوم حرکت کرده و از استانداردهای وزارت علوم تبعیت کند که این مزیت بسیار بزرگی است و تمام این مسائل در کنار هم کمک خواهد کرد که حرکت یکپارچه‌ای در مسیر آموزش‌عالی کشور ایجاد شود.