نشست 10 سال پس از دوم خرداد در حالی توسط شاخه جوانان جبهه مشارکت ایران اسلامی برگزار شد که دو سال است اصلاحطلبان دیگر در عرصه قدرت حضور ندارند، در این نشست حامیان اصلاحات گرد هم جمع شدند تا شاهد مقایسه دستاوردهای دوران اصلاحات در عرصه سیاسی، اقتصادی و سیاست خارجی با دو سال اخیر توسط مصطفی تاجزاده، عبدالله رمضانزاده و سعید شیرکوند باشند. در این مراسم محسن میردامادی به پاس هزینهای که سعید حجاریان برای اصلاحات پرداخته است، هشت شاخه گل سرخ به یاد "روزهای اصلاحات با خاتمی" و دو شاخه گل زرد به یاد "روزهای اصلاحات بدون خاتمی" به وی اهدا کرد.
فرصتی برای حرکت جامعه ایران به سمت دموکراسی
سعید حجاریان از "دوم خرداد" به عنوان چهارمین فرصت برای اصلاح جامعه ایران یاد کرد که پس از جنبش مشروطه، جنبش ملی شدن صنعت نفت و انقلاب اسلامی، میتوانست جامعه را به سمت دموکراسی حرکت دهد.
به گزارش خبرنگار "ایلنا"، سعید حجاریان در نشست "ده سال پس از دوم خرداد"، گفت: در زندگی انسان فرصتهایی پیش میآید که نعمتهای الهی هستند؛ فرصتهایی که انسان باید آنها را درک کرده و تلاش کند این فرصتها را از دست ندهد. اگر این فرصتها از دست بروند، سنگین است و شاید نتواند دیگر آن را بازیابد. ما باید فرصتها و لحظهها را دریابیم. وی افزود: گاهی در زندگی فرصتهای خاصی رخ میدهد که انسان باید از آن فرصتها به خوبی استفاده کرده و به نوعی فرصتطلب باشند البته فرصتطلب به معنای خوب کلمه. یکی از این فرصتها، فرصت اصلاح جامعه است. پس از مشروطه سه یا چهار فرصت برای اصلاح جامعه داشتیم؛ اول خود مشروطه، دوم جنبش ملی شدن صنعت نفت، سوم انقلاب اسلامی و چهارم دوم خرداد که فرصت خوبی بود که جامعه به سمت دموکراسی حرکت کند. حجاریان گفت: اصلاحاتی نیز وجود دارد که غربیها به آن "انقلاب سقط شده" میگویند؛ مانند مشروطه و مانند نهضت ملی شدن نفت که سقط شد بلکه ساقط شد ولی دوم خرداد هم سقط شد و هم ساقط شد. اما سؤال جدی این است که آیا دوم خرداد به دنیا نیامده، سقط شد یا بعد ساقط شد؟ آیا در دوم خرداد اصلاحات سقط شده یا ساقط شده بود و این سؤال جدی برای نقد اصلاحات است. وی افزود: سؤالهای دیگری هم وجود دارد که آیا دوم خرداد جنبش به معنای علمی آن بود یا نه؟ آیا جنبش سازندگی در ایران به معنای دقیق کلمه بود یا نه؟ باید بحث علمی کرد که آیا دوم خرداد جنبش بوده یا نه؟ اگر جنبش بوده لیدر و گفتمان و پادگفتمان برای خود داشته یا نه؟ آیا اصلاحات سلبی بوده یا ایجابی؟ اگر نبوده چه بوده است؟ اینها سؤالاتی است که باید به آنها پاسخ گفت.
ائتلاف ملی برای جلوگیری از مصیبت عظما
قائم مقام دبیر کل جبهه مشارکت ایران اسلامی با اشاره به دستاوردهای دولت اصلاحات و مقایسه آن با وضعیت موجود، تأکید کرد که اصلاحطلبان "ائتلاف ملی" برای جلوگیری از مصیبت عظما را لازم میدانند. عبدالله رمضانزاده در نشست "ده سال پس از دوم خرداد" که از سوی شاخه جوانان جبهه مشارکت برگزار شد، گفت: برای بررسی دستاوردهای اصلاحطلبان در حوزه سیاست خارجی باید ابتدا به این سؤال که "ما در چه شرایطی کشور را تحویل گرفتیم، به کجا رساندیم و امروز به کجا رسیدهایم" پاسخ داده شود. وی افزود: در روزهای پایان سال 75 کشور به لحاظ نظامی در وضعیت آمادهباش نظامی کامل بود و تهدیدات خارجی به اوج خود رسیده بود. اتهاماتی در مورد انفجارهای عربستان متوجه ما کرده بودند و بنادر دستگاههای نظامی ما در آمدهباش کامل بود و حتی برخی نقاط نیز سنگربندی شده بود. تقریباً هیچ کشور بزرگ خارجی در ایران سفیر نداشت و روابط سیاسی ما به پایینترین حد خود با دنیا در سطح بینالمللی قرار گرفته و حداکثر ارتباط ما در سطح مدیران کل وزارت خارجه بود. رمضانزاده گفت: با پیدایش حضور مستقل و آگاهانه مردم در انتخابات، دو تحول بعد از دوم خرداد در عرصه سیاست خارجی اتفاق افتاد؛ یک تحول از ناحیه کسانی بود که ما مایل به ارتباط با آنها بودیم و تحول دیگر از ناحیه ما بود. آنها پذیرفتند که ملت تصمیم جدی گرفته و خود وارد مقوله تصمیمگیری برای سرنوشت خودش شده است و روند منقطع تصمیمگیری برای سرنوشت خود را مجدداً پس از پیروزی انقلاب احیا کرده است. وی افزود: در نتیجه آنچه به گفتمان اصلاحطلبی مشهور شد، روش تقابل در سیاست خارجی به روش تعامل تبدیل شد، به همین جهت از روز دوم خرداد 76 تا اواسط تیر 84 هیچ تهدید خارجی مستقیم نظامی متوجه منافع ملت ایران ـ که تمامیت ارضی ما را در معرض خطر قرار دهد ـ نشد. رمضانزاده اظهار داشت: این اتفاق با پذیرش واقعیتهای دنیای امروز اتفاق افتاد. ما در عین اذعان به اینکه روابط بینالمللی، روابط همراه با زور است و مفهوم عدالت در آن پیاده نشده و شورای امنیت بر اساس مفهوم عدالت شکل نگرفته است. معتقد بودیم که با وجود این شرایط، مذاکره و تعامل هم برای بهبود شرایط در عرصه سیاست خارجی وجود دارد و این اطمینان که نیروهای دارای پشتوانه قوی مردمی از چانهزنی بالایی در عرصه بینالمللی برخوردارند، مبنای اصلی کار ما قرار گرفت. قائممقام دبیر کل جبهه مشارکت ایران اسلامی خاطرنشان کرد: ما معتقد بودیم که برای توسعه پایدار و گسترش رفاه عمومی، نیازمند استفاده از منابع مالی خارجی و بازارهای خارجی برای گسترش حوزه رفاه عمومی هستیم. عرصه سیاست خارجی برای ما ارزش مستقلی محسوب نمیشد بلکه آن را وسیله و ابزاری برای تحقیق اهدافی که دولت در داخل برای مردم متصور بود، میدیدیم و در کنار آن به دنبال ارتقای جایگاه ملت ایران و نزدیک کردن این جایگاه به شانی که ملت ایران برای خود قائل است، بودیم.
وی افزود: پذیرفتن اینکه ما نیازمندیم حیثیت و عزت ملت ایران را در صحنه بینالمللی حفظ کرده و به گونهای رفتار کنیم که ملت ایران به عنوان ملتی با شعور و دارای منطق در عرصه بینالمللی مطرح شود، به این منجر شد که روابط گسترده صلحآمیز در عرصه بینالمللی داشته باشیم. ما با تمام همسایگان خود روابط مثبت بر اساس منطق برد ـ برد و سود طرفینی فراهم کردیم.
اصلاحات کمهزینهترین راه حفظ استقلال
عضو شورای مرکزی جبهه مشارکت ایران اسلامی ضمن مقاسه راهبرد اصلاحات با راهبردهای رقیب آن، اصلاحات را کمهزینهترین راه برای حفظ استقلال، تمامیت ارضی کشور، توسعه علمی و فنی و اقتصادی و حفظ منافع ملی کشور عنوان کرد. مصطفی تاجزاده در مراسم "ده سال پس از دوم خرداد"، با اشاره به دیدگاههای متفاوت در مورد دوم خرداد، گفت: عدهای معتقدند دوم خرداد پرانتز انحرافی بود که در مسیر حرکت ملت ایران باز شده بود و سوءتفاهمی بود که ایجاد شد و با سال 84 بسته شد و به تاریخ پیوست و چه خوب شد که پیوست. وی افزود: عدهای دیگر دوم خرداد را جنبشی میدانند که ملت ایران آن را خلق کرد و معتقدند این جنبش در موقع خودش خوب بود اما تمام شد و بزرگداشت آن متعلق به گذشته است. تاجزاده تصریح کرد: دیدگاه دیگری نیز وجود دارد که دوم خرداد را یک حرکت بزرگ ملی میداند و معتقد است ما امروز بیش از گذشته به گفتمان حاکم بر این جنبش نیاز داشته و داریم. عضو شورای مرکزی جبهه مشارکت ایران اسلامی گفت: در برابر راهبرد اصلاحات، سه راهبرد دیگر در جامعه وجود داشت، راهبرد اول انفعال، تعلل و با سکوت برگزار کردن امور بود تا اینکه یک اتفاقی در جامعه رخ دهد. گفتمان دوم، در پی انفجار و انقلاب است و گفتمان سوم، گفتمانی است که دخالت خارجی را لازم میداند. اصلاحات با این سه راهبرد رقیب، رقابت میکند و هنوز هم راه نجات ایران را حرکت اصلاحی که در سال 76 آغاز شد، میداند. تاجزاده افزود: اصلاحات کمهزینهترین راه برای حفظ استقلال، تمامیت ارضی کشور، توسعه علمی و فنی و اقتصادی و حفظ منافع ملی کشور است. وی با بیان اینکه شاید دو سال بعد از گذشت یکدست شدن حاکمیت در ایران، بتوان راهبردهای رقیب اصلاحات را به خوبی نقد کرد، گفت: کسانی که به دخالت خارجی امید بسته بودند، امروز با مشاهده وضعیت عراق و افغانستان به لحاظ ناامنی، بیثباتی، جنگ فرقهای و سطح رفاه عمومی، میتوانند آینده دو کشور را ببینند. متأسفانه هیچ چشمانداز روشنی برای این دو کشور دیده نمیشود. با خروج آمریکاییها، عراق به سمت تجزیه و جنگ داخلی خواهد رفت و با تداوم حضورشان نیز مسائلی که امروز در عراق شاهدیم، روز به روز گسترش خواهد یافت. کسانی که فکر میکردند در منطقه تنها از طریق قدرت خارجی میتوان به دموکراسی و حقوق بشر دست یافت، دیدند که این سرابی بیش نبود. عضو شورای مرکزی جبهه مشارکت ایران اسلامی تصریح کرد: جنبش اصلاحات مفتخر است قبل از اینکه آمریکاییها به این فکر بیفتند که دموکراسی و حقوق بشر راه نجات کشورهای منطقه است و با این کار اهداف خود را دنبال کنند، شعار دفاع از حقوق شهروندی و دموکراسی را در منطقه طرح و با اقبال عمومی مواجه شد. وی گفت: کسانی که راهبرد انفعال را در پیش میگرفتند و میگفتند بگذارید حکومت یکدست شود تا تکلیف همه مشخص شود، امروز میتوانند دوران اصلاحات را با دوران فعلی مقایسه کنند و ببینند آیا الگوی توزیع قدرت میتواند موجب امنیت، عزت و سربلندی شود یا یکدستی قدرت. تاجزاده افزود: در ایران هر زمان که حاکمیت یکدست شده، فضا به لحاظ سیاسی بسته و جامعه به سمت تکصدایی سوق یافته است و این سرنوشت ایران در هر زمانی است که قدرت متمرکز و عمودی شده است و هیچ استثنایی در این زمینه وجود ندارد.
دولت نهم باوری به آموزههای علم اقتصاد ندارد
عضو شورای مرکزی جبهه مشارکت ایران اسلامی با مقایسه سیاستهای اقتصادی دولت اصلاحات و دولت نهم، گفت که دولت نهم باوری به آموزههای علم اقتصاد ندارد و رییس دولت به جای تمام کارشناسان و متفکران اقتصادی فکر میکند، عمل میکند و تصمیم میگیرد. سعید شیرکوند در نشست "ده سال پس از دوم خرداد" با بیان اینکه دولت اصلاحات یکی از موفقترین دولتها پس از انقلاب و دهه قبل از انقلاب بوده است، گفت: طبق آمارهای موجود، از سال 79 تا 82 ما موفقترین دوره را به لحاظ اقتصادی داشتهایم و در سال 82 به بالاترین رشد اقتصادی در منطقه خاورمیانه به لحاظ کنترل تورم، نرخ سرمایهگذاری، خصوصیسازی و کاهش ریسک رسیدیم و روند رو به صعودی داشتیم. وی ادامه داد: در سال 81 و 82 برای تکامل این روند ناچار شدیم قانون سرمایهگذاری کشور را تغییر و قانون جدیدی را تدوین کنیم و برای شکوفایی اقتصادی، قانونهای اقتصادی اصلاح شد. ما برای بهرهبرداری از فضای اعتمادی که توسط دولت خاتمی در جهان شکل گرفته بود و به دلیل تماس زیاد سرمایهگذاران خارجی در غالب شرکتها و دولتها به جهت آنکه قانون سرمایهگذاری خارجی پاسخگو نبود، قانون جدید را به تصویب رساندیم. شیرکوند اظهار داشت: در دولت خاتمی موانع تولید و ضریب ریسک در حال کاهش بود و حقوق شهروندی اگرچه در حوزه سیاسی بیشتر مطرح بود اما تأثیر شگرفی در اقتصاد کشور داشت. عضو شورای مرکزی جبهه مشارکت ایران اسلامی گفت: دولت نهم در سال 83 قدرت را به دست گرفت. پیشقراولان آن تفکر توانسته بودند مجلس هفتم را به دست گرفته و با توسل به شعارهای عوامفریبانه و با هیاهو ـ که نمونه آن را در تثبیت قیمتها مشاهده کردیم ـ بنیانهای اقتصادی را متزلزل و سرمایهگذاریهای خارجی را با رفتاری که با قراردادهای خارجی صورت دادند، به چالش کشیدند. شیرکوند گفت: مجلس هفتم اقداماتی را انجام داد که بعدها دولت نهم آن را عریانتر مطرح کرد. روندی که مجلس هفتم در حوزه اقتصاد آغاز کرد، رشد اقتصادی ما را تحت تأثیر قرار داد و گسترش حجم دولت را تشدید کرد. وی با بیان اینکه در دولت نهم منویات مجلس هفتم دنبال شد، اظهار داشت: کسانی که امروز از دولت انتقاد میکنند و میخواهند به نوعی خود را از اتفاقهایی که در عرصه اقتصادی رخ داده، کنار کشیده و بگویند نقش کمتری در آن داشتهاند، خود با همراهیشان با دولت موجب کاهش رشد اقتصادی شدهاند و منحنی رو به صعود اقتصاد کشور را که رشد خوبی داشت، تنزل دادهاند. شیرکوند خاطرنشان کرد: ویژگی دولت نهم در عرصه اقتصاد، این است که به صراحت اعلام کرده است به هیچ آموزه علم مدیریتی و علم اقتصادی باور نداشته و به آن پایبند نیست و با تمام تجربههای علمی کارشناسی و آموزههای موجود در عرصه مدیریت و اقتصاد وداع کرده و بنا دارد به آن توجهی نکند که نمود آن را در تصمیمگیریهای دولت و برخورد با سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور میبینیم و متوجه میشویم که واقعاً دولت نهم باوری به این آموزههای علمی ندارد. وی تصریح کرد: دولت نهم در مسیری که طی میکند تمام تجربیات و دانش به دست آمده در طول این مدت را کنار گذاشته و به اکتشافات و شهود رییس دولت بسنده میکند. رییس دولت امروز خود را از مشاوره با نزدیکترین یاران خود بینیاز میبیند و به جای تمام کارشناسان و متفکران اقتصادی فکر میکند، عمل میکند و به جای تمام نهادها تصمیم میگیرد و در اعلام تصمیمها نیازی به مشورت کردن با بالاترین اعضای هیأت دولت نمیبیند و هیأت دولت را هم در جریان قرار نمیدهد. شیرکوند تأکید کرد: تمام دانش موجود کشور چه در گذشته و چه در حال تعطیل شده است و یک نفر به جای همه میاندیشد. تصمیم میگیرد و ابلاغ میکند حتی برای بانکهای خصوصی بخشنامه صادر میکند و آنها را ملزم به اجرای دستوری میکند که خود صادر کرده است. وی با بیان اینکه دولت نهم فکر میکند با تزریق پول، مشکل اقتصاد کشور حل میشود، اظهار داشت: با وجود تزریق 45 میلیارد دلار پول به اقتصاد کشور که رقمی بیسابقه بود، قدرت جذب آن وجود نداشت و در سال 84 و 85 به اندازه کل سالهای قبل پول به این اقتصاد تزریق شد. شیرکوند گفت: سرمایهگذاری خارجی در کشور به یک میلیارد دلار ما نمیرسد و نرخ دلار به مدد درآمد نفتی تغییر نمیکند و اثرش را بر روی کالاهای ضروری مورد نیاز مردم و مسکن میگذارد. نمیخواهد شما وزارت اطلاعات را مأمور کنید که چرا قیمتها بالا رفته است. این الفبای اقتصاد است. معلوم است که با این همه نقدینگی، تورم بالا میرود. این تحقیق نمیخواهد، این توطئه نیست، کشور دچار بیماری هلندی شده است چون پولی را که تزریق شده، نمیتوان در سال جاری مجدداً تزریق کرد. وی افزود: همه خواهید دید که بودجه سال 86 حداکثر تا 9 ماه کفاف هزینههای دولت را خواهد داد و دولت مجبور است متممهای دیگر داده و پول به جامعه پمپاژ کند. دولت فکر میکند وظیفه دارد به مردم بگوید من به شما خدمت میکنم و مردم هم آن را حس کنند. تلقی رییس دولت این است که استفاده از روشهایی که جنبه نمایش در حوزه اقتصادی دارد، میتواند گره مشکلات اقتصادی را باز کند عضو شورای مرکزی جبهه مشارکت خاطرنشان کرد: در زمینه مبارزه با فساد، دولت خاتمی یکی از موفقترین دولتها بود چراکه قانون مبارزه با پولشویی را در مجلس به تصویب رساند. بهترین، قویترین و کارآمدترین ابزار مبارزه با فساد اقتصادی این قانون است چراکه با این قانون هر کس که به بانک مراجعه میکند، باید اعلام کند منبع پولش از کجاست. شیرکوند تأکید کرد: راه مبارزه با فساد این نیست که با هیاهو کردن و به خطر انداختن سرمایههای اجتماعی و ضایع کردن اعتماد جامعه، به دنبال آن باشیم. این روش تنها به ناامن شدن فضای اقتصادی خواهد انجامید و هیچ چیز دیگری را عاید کشور نخواهد کرد. برخورد با بانک پارسیان یا بیمه یا فعالیتهای اقتصادی چیزی عاید کشور نکرد و تنها به ناامن کردن فضا منجر شد. وی در پایان گفت: دولت اصلاحات مسیر اقتصاد را بهبود بخشید اما دولت نهم این روند رو به بهبود را نزولی کرد.