سیاست آمریکا، ماندن در عراق است

گروه سیاسی ـ «عراق امروز، چالش‌ها و چشم‌اندازها» عنوان نشستی یک روزه در مؤسسه مطالعات تاریخ ایران بود که با حضور شخصیت‌های فکری و سیاسی عراق و ایران برگزار شد. در این اجلاس یک روزه، چند جلسه تشکیل شد که در هر یک از آنها سخنرانان به ایراد سخن پرداختند.

ریاست جلسه اول را علی‌اصغر محمدی، مدیر کل خاورمیانه وزارت امور خارجه بر عهده داشت و نخستین سخنران آن حجت‌الاسلام رسول جعفریان استاد دانشگاه و حوزه علمیه قم بود که درباره پیشینه تشیع در جنوب عراق سخن گفت.

مهندس محمد مجید‌الشیخ، سفیر عراق در تهران نیز در خصوص عراق فردا تحلیلی را ارائه کرد. سخنران سوم هم، محمد عمرانی، معاون ستاد ویژه عراق در وزارت امور خارجه بود که موضوع سخنرانی‌اش را آخرین تحولات روابط دوجانبه و استراتژی جمهوری اسلامی ایران در عراق انتخاب کرده بود.

جلسه بعدی این همایش به ریاست قریشی، مدیر کل اسناد و تأمین دیپلماسی وزارت امور خارجه تشکیل شد و سیدریاض حکیم از حوزه علمیه نجف فرزند آیت‌الله محمدسعید حکیم نخستین سخنران آن بود که درباره منابع قدرتمندی شیعیان عراق صحبت کرد. پس از وی حجت‌الاسلام مهدی انصاری از حوزه علمیه قم فرزند آیت‌الله انصاری که پیش از سقوط صدام در حوزه علمیه نجف دستگیر و زیر شکنجه شهید شد، درباره عراق از انقلاب 1920 تا سقوط صدام سخنرانی کرد.

مدل نظام سیاسی نوین عراق

سخنران سوم این جلسه، سیدمحسن حکیم فرزند و مشاور سیاسی سیدعبدالعزیز حکیم رئیس مجلس اعلای اسلامی عراق بود که درباره مدل نظام سیاسی نوین عراق سخن گفت. وی ادامه ناامنی‌ها در عراق را برای کشورهای منطقه خطر آفرین دانست.

موسی حقانی، مدیر بخش پژوهش مؤسسه مطالعات تاریخ ایران ریاست جلسه سوم را بر عهده داشت. قرار بود در این جلسه عباس الدهلکی، رئیس دفتر حزب الدعوه عراق در ایران نیز سخنرانی کند که به جای او معاونش کنعانی (ابوکریم) در مورد تاریخچه حزب‌الدعوه (پیشگامان جهاد مقاوت) صحبت کرد. ناظم دباغ، رئیس دفتر اتحادیه میهنی کردستان عراق در ایران سخنران بعدی بود که در همایش حضور نیافت، اما مقاله‌ای با عنوان منافع کشورهای عرب همسایه عراق را ارائه کرد. محمد تبرائیان، پژوهشگر ارشد مؤسسه مطالعات تاریخ عراق سخنران بعدی این جلسه بود که در ارتباط با نقش خاندان حکیم و مشخصاً آیت‌الله سیدمحسن حکیم در تحولات عراق و منطقه سخن گفت.

تحلیل جعفری از آخرین تحولات

در جلسه آخر، سخنان محمد جعفری، معاون امنیت داخلی دبیر شورای عالی امنیت ملی از جهت نگاه جمهوری اسلامی ایران به تحولات داخلی عراق قابل توجه بود. جعفری در تحلیلی از آخرین تحولات عراق گفت که احتمال دارد آمریکا مدتی از صحنه عراق به حاشیه برود و پشت سر کشورهای عربی قرار گیرد و آنها با کشتارهای وسیع اوضاع را به کنترل خود درآورند. وی سرنوشت عراق را در گرو دو گزینه ادامه روند سیاسی موجود یا بهم خوردن این روند دانست و گفت: در صورت بهم خوردن روند سیاسی عراق، یا این کشور تجزیه خواهد شد یا یک سرکوب و کشتار وسیع از شیعیان و کردها صورت خواهد گرفت.

جعفری افزود: سیاست آمریکا ماندن در عراق است و این ربطی به حزب جمهوریخواه هم ندارد. دموکرات‌ها هم همین را می‌خواهند و آمریکا می‌خواهد از طریق عراق، خاورمیانه را کنترل کند و احتیاج به یک دولت ضعیف و شکلی در عراق دارد.

وی حل مشکل امنیت عراق را بسیار ساده توصیف کرد و گفت: کافی است آمریکا به ارتش و پلیس عراق تانک، نفربر و خمپاره بدهد، مشکل امنیتی عراق حل می‌شود. امروز تجهیزات ارتش عراق در حد کلاشینکف، آرپی‌جی و تیربار است و قدرت تروریست‌ها بیشتر از پلیس عراق است.

آمریکایی‌ها نمی‌خواهند عراق پلیس قوی داشته باشد. البته برخی از کشورهای منطقه هم مصر هستند بعثی‌ها را دوباره به قدرت برسانند. جعفری گفت: بهترین حالت برای مردم عراق و ما باقی ماندن عراق بر همین روند سیاسی است.