گروه سیاسی ـ مجید معافی: فضای جدیدی که با نام «تایماوت» این روزها در مباحث هستهای مطرح میشود، با مقوله تعلیق غنیسازی که از سوی غربیها در سالهای نهچندان دور مطرح و به تعلیق فعالیتهای هستهای ایران برای مدتی نزدیک به 5/2 سال منجر شد، تفاوت دارد.
در طرح «تایماوت»، طرفین دو سوی میز مذاکره، واقعیتهای فضای کنونی را میپذیرند و «به صورت موقت» از آن فراتر نمیروند تا در فرصت مذاکره به راهکارهای مرضیالطرفین و یک توافق برسند.
«سیامک باقری»، کارشناس ارشد مسائل بینالملل در گفتگو با خبرنگار سیاسی قدس با اشاره به بحث «تایماوت» و تعریف آنکه به معنای وقفه کوتاهمدت است، میگوید: جمهوری اسلامی ایران هرگز فعالیتهای هستهای خویش را متوقف نکرده، بلکه آنها را کندتر کرده است.
وی عدمنصب و راهاندازی سانتریفیوژهای بیشتر در تأسیسات هستهای نطنز را کند شدن فعالیتهای هستهای و نه توقف میداند و میگوید: البته بحث تایماوت با تعلیق متفاوت است، تعلیق به معنای توقف کامل برنامههای هستهای است، در حالیکه تایماوت خیلی در روند فعالیت هستهای ما تأثیرگذار نیست.
باقری در پاسخ به این پرسش خبرنگار قدس درباره اینکه آیا احتمال دارد، دو طرف در طول تایماوت به راهحلهای مرضیالطرفین برسند، میگویند: احتمال رسیدن به راهحلهای مورد موافقت دو طرف مورد تردید است، اما ایران میتواند با پذیرفتن تایماوت جلوی برخی از بهانهجوییها را از سوی کشورهای 1+5 مبنیبر اینکه ایران حاضر به همکاری نیست را مسدود و موضع کشورهای حامیان ما را نیز تقویت کند.
وی ادامه میدهد: ورود ایران به تایماوت زمینه را برای گفتمان جدید در برنامههای هستهای مبنیبر اینکه ایران به دانش هستهای خویش اصرار دارد و مایل به خروج از آن نیست را فراهم میسازد و این در حالی است که غرب در گذشته، هیچ تمایلی به پذیرش ایران هستهای نداشت.
به گفته این کارشناس مسائل بینالملل، فضای جدیدی که با نام تایماوت مطرح است با مباحث تعلیقی که در سالهای 83 و 1382 مطرح شده بود، متفاوت است.
باقری، مطلوبترین زمان تایماوت برای دو طرف را دو ماه اعلام میکند، اما میافزاید: البته با توجه به اینکه برنامههای هستهای ایران دارای ابهامهای عمیقی نیست و بیشتر ایدههای سیاسی بر آن حاکم است، بنابراین یک ماه زمان نیز برای تایماوت کفایت میکند. وی تصریح میکند: ایران میتواند در طول زمان تایماوت نیز با مدیریت برنامههای هستهای خویش، اقدامهای خیرهسرانه آمریکا را علیه خود به تعویق اندازد و به نوعی زمان را به سود خود خریداری کند و حتی اگر کشورهای 1+5 برخورد صادقانهای با تایماوت نداشته باشند، باز ما چیزی را از دست ندادهایم و میتوانیم برنامههای هستهای خود را با جهش قابل توجهی ادامه دهیم. این کارشناس، اظهارات علی لاریجانی مبنی بر اینکه ایران ممکن است تایماوت را بپذیرد را نشأت گرفته از تصویر جدید غرب نسبت به برنامههای هستهای ایران میداند و در این زمینه میگوید: اینکه آقای لاریجانی اعلام کرده است ایران تایماوت حتی طولانیمدت را میپذیرد به این خاطر است که به نظر میرسد غرب و کشورهای 1+5 تلاش میکنند غنیسازی ایران در حد صنعتی را بپذیرند و با آن کنار بیایند، در حالیکه پیشتر چنین اندیشهای نداشتند و فقط به تعلیق کامل غنیسازی میاندیشیدند.