نگاهی به نشست سران گروه 8 در هایلیگندام

نادعلی بای

نشست سران هشت گروه صنعتی بزرگ جهان، به نام گروه "(8 G)8 در روزهای 6تا 8 ژوئن 2007 در شهر ساحلی هایلیگندام در شمال آلمان برگزار می‌شود. ریاست این اجلاس را خانم آنگلا مرکل، صدر اعظم آلمان به عهده خواهد داشت. گروه 8 که قبل از پیوستن روسیه گروه 7 خوانده می‌شد، یک مجمع بین‌المللی از حکومت‌های کانادا، فرانسه، آلمان، ایتالیا، ژاپن، روسیه، انگلیس و ایالات متحده می‌باشد. این کشورها هم اکنون روی هم رفته 65 درصد اقتصاد جهانی را نمایندگی می‌کنند. به عبارت دیگر کشورهای عضو گروه 8، 14 درصد از جمعیت جهان را تشکیل می‌دهند در حالی که نزدیک به دو سوم تولید ناخالص داخلی جهان را از آن خود کرده‌اند. هر ساله کشورهای عضو گروه 8 ریاست دوره‌ای گروه را برعهده می‌گیرند. رئیس گروه 8 دستور کار سالانه گروه را تنظیم می‌کند و میزبان نشست سران آن سال گروه است. ریاست گروه 8 در سال 2007 با آلمان می‌باشد که میزبانی و سازماندهی سی و سومین نشست سران گروه 8 را در هایلیگندام از 6 تا 8 ژوئن 2007 را عهده‌دار خواهد بود.

سابقه تشکیل گروه 8

اندیشه مجمع دموکراسی‌های صنعتی عمده بدنبال بحران نفتی سال 1973 و پس از آن رکود جهانی و فروپاشی سیستم برتون وودز به وجود آمد. در سال 1974 ایالات متحده گروه کتابخانه" یک اجتماع غیر رسمی از مقامات ارشد مالی از کشورهای ایالات متحده، انگلیس، آلمان غربی و ژاپن را ایجاد کرد. والری ژیسکاردستن رئیس‌جمهور وقت فرانسه، رهبران حکومتهای آلمان غربی، ایتالیا، ژاپن، انگلیس و ایالات متحده را به نشست سران این کشورها در کاخ رامبوئیه در پاریس در سال 1975 دعوت کرد. رهبران این شش کشور توافق کردند که هر ساله یک دیدار سازماندهی شده تحت عنوان ریاست دوره‌ای که گروه شش را تشکیل می‌داد در ماه می یا ژوئن هر سال برگزار کنند. هدف از این نشست‌ها در آغاز شور و مشورت درباره مسائل روز راهبردهای اقتصادی جهان در میان جمعی کوچک بود در سال 1976 کانادا در دوره ریاست جمهوری جرالد فورد به این گروه پیوست و این گروه با عنوان گروه 7 شناخته می‌شد. اتحادیه اروپایی توسط رئیس کمیسیون اروپایی و رهبر کشوری که ریاست شورای اتحادیه اروپایی را برعهده دارد نمایندگی می‌شود و در تمامی دیدارها که اولین بار توسط انگلیس در سال 1977 دعوت شد شرکت کرده است. جنگ سرد با فروپاشی اتحاد شوروی در سال 1991 پایان یافت و روسیه، دولت جانشین شد. با آغاز اجلاس سران در ناپل ایتالیا در سال 1994 مقامات روسیه دیدارهای جداگانه‌ای با رهبران گروه 7 پس از نشست اصلی سران انجام دادند. از آن به بعد این گروه، گروه 8 یا گروه 1+7 شناخته می‌شود. این امر تا اندازه‌ای نشانه قدردانی کلینتون از رئیس‌جمهور روسیه بوریس یلتسین بود که با عزم راسخ اصلاحات اقتصادی در روسیه را دنبال می‌کرد و در برابر گسترش ناتو به سمت شرق بیطرف باقی مانده بود. این تصمیم بدون مخالف نمی‌باشد در 18 فوریه 2005 سناتور جو لیبرمن و جان مک کین خواهان تعلیق عضویت روسیه در گروه 8 بودند آن هم تا زمانی که اصلاحات دموکراتیک و آزادی‌های سیاسی در روسیه توسط رئیس‌جمهور پوتین تضمین شود. پذیرش روسیه در این گروه رفته رفته انجام شد و 9 سال بعد در سال 1998 این کشور به عضویت رسمی گروه درآمد. در سال 2006 روسیه برای اولین بار ریاست گروه 8 را برعهده گرفت و اجلاس سالانه گروه 8 در سن پترزبورگ برگزار شد. گروه هشت یک عضو دیگر هم دارد و در حقیقت می‌توان حتی از گروه 9 هم سخن گفت. چرا که از سال 1981 رئیس کمیسیون اروپا هم در این اجلاس شرکت می‌کند. از سوی دیگر گروه 7 بدون روسیه کماکان به موازات گروه 8 وجود دارد. زیرا مسکو هنوز به همه نهادهای زیر نظر گروه 8 راه ندارد، از جمله رایزنی‌های اقتصادی که گاهی بدون شرکت روسیه انجام می‌گیرند.

نگاهی به اجلاس پیش روی سران گروه 8 در هایلیگندام آلمان

اجلاس امسال رهبران گروه 8 در روزهای 6 تا 8 ژوئن در شهر ساحلی هایلیگندام آلمان برگزار خواهد شد و ریاست آن را آلمان به عهده خواهد داشت. این در حالیست که آلمان از 1 ژانویه 2007، ریاست دوره‌ای اتحادیه اروپا و گروه هشت را در دست گرفته است. آنگلا مرکل، صدر اعظم آلمان، در 24 می، در سخنرانی در برابر نمایندگان مجلس آلمان دستور کار اجلاس رهبران گروه 8 را اعلام کرد. مرکل در این سخنرانی که به صورت یک بیانیه رسمی تنظیم شده بود اجلاس یاد شده را محلی مناسب برای دادن چهره‌ای انسانی به روندهای جهان شدن توصیف کرد. به گفته صدراعظم آلمان، جهانی شدن آشکارا افزایش دهنده شانس‌های بشریت است و نه تشدید کننده تهدیدها. رشد اقتصادی و مسئولیت شعار اصلی اجلاس امسال رهبران گروه 8 است. در 19- 18 می 2007 اجلاس دو روزه وزرای دارائی و اقتصاد کشورهای گروه 8 در نزدیکی شهر پوتسدام آلمان برگزار شد. هدف از برگزاری این نشست فراهم کردن مقدمات اجلاس رهبران گروه 8 است که در ماه ژوئن در هایلیگندام آلمان برگزار می‌شود. در زمینه تجارت جهانی و تهیه برنامه‌ای برای ایجاد بازارهای اعتباری محلی و همچنین تدوین راهکارهای مقابله با افزایش مجدد بدهکاری کشورهای آفریقایی مسائلی بود که مورد بحث و مذاکره قرار گرفت. همچنین در نشست وزرای خارجه گروه 8 در پوتسدام در 30 می 2007، در مورد پرونده هسته‌ای ایران، ایران را تهدید کردند چنانچه در مناقشه اتمی از خود نرمش نشان ندهد، تحریم‌ها علیه آن را کشور تشدید خواهند کرد. به گزارش خبرگزاری رویتز از شهر پوتسدام آلمان، وزیران خارجه گروه 8، در روز 30 می در بیانیه‌ای اعلام کردند اگر جمهوری اسلامی ایران غنی‌سازی اورانیوم را، آنچنان که شورای امنیت سازمان ملل خواسته است، متوقف نسازد، از "اقدام‌های متناسب" علیه آن کشور حمایت خواهند کرد. در بیانیه وزرای خارجه گروه 8 آمده است: ما موکداً از ایران می‌خواهیم به وظایف خود عمل کند و همه فعالیت‌های مرتبط با فرآوری اورانیوم را متوقف سازد تا تعامل با آن کشور امکانپذیر گردد. وزرای خارجه گروه 8 تأکید کردند که از برنامه اتمی ایران "عمیقاً نگران" هستند و همزمان آمادگی خود را برای گفت‌وگو با ایران اعلام کردند.