تاریخچه و ساختار گروه 8

گروه بین‌الملل، بابک پاکزاد: گروه 8 (G8) مجمعی بین‌المللی متشکل از دولت‌های کانادا، فرانسه، آلمان، ایتالیا، ژاپن، روسیه، انگلستان و ایالات‌ متحده است.

کشورهای مذکور 65 درصد حجم اقتصاد جهان را به خود اختصاص داده‌اند. ایده تشکیل مجمعی برای کشورهای صنعتی بزرگ و عمده جهان به دنبال وقوع بحران نفتی در سال 1973 و به تبع آن رکود جهانی مطرح شد. در سال 1974 ایالات متحده Library Group را ایجاد کرد که یک مجمع غیررسمی از مقامات رسمی ارشد مالی کشورهای ایالات‌ متحده، انگلستان، آلمان غربی و ژاپن بود. والری ژیسکاردستن از سران دولت‌های آلمان غربی، ایتالیا، ژاپن، انگلستان و ایالات متحده برای یک نشست در رامبویلت دعوت به عمل آورد.

در آنجا 6 رهبر با برگزاری اجلاس به صورت سالانه با ریاست دوره‌یی موافقت کردند و گروه 6 (G6) را تشکیل دادند. در سال بعد با پیشنهاد پرزیدنت جرالد فورد کانادا نیز به گروه پیوست و گروه مذکور به گروه 7 (G7) مشهور شد.

پس از پایان جنگ سرد و اضمحلال اتحاد جماهیر شوروی در 1991 و ظهور روسیه مقامات این کشور پس از اجلاس 1994 در ناپل، با رهبران گروه 7 پس از اجلاس اصلی، اجلاس جداگانه‌یی برگزار کردند. این گروه به گروه 1+7 مشهور شد. به پیشنهاد بیل کلینتون رئیس‌جمهور وقت آمریکا، روسیه رسماً در سل 1997 به گروه پیوست که نتیجه آن گروه 8 یا(G8) شد. این اقدام نوعی قدردانی کلینتون از پرزیدنت بوریس یلتسین بود که علت آن رفرم‌های اقتصادی در روسیه و موضع‌گیری خنثی در رابطه با گسترش ناتو به شرق بود. با این حال  تصمیم فوق مخالفان خاص خود را نیز دارد در 18 فوریه 2005، سناتور جولیبرمن و جان مک‌کین خواستار تعلیق عضویت روسیه در گروه 8G شدند تا ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهور روسیه آزادی‌های سیاسی را به رسمیت شناخته و اصلاحات دموکراتیک را در دستور کار قرار دهد.

ساختار و فعالیت‌ها

گروه 8 تمایل دارد مجمعی غیررسمی باشد و بنابراین فاقد ساختار اجرایی نظیر نهادهای بین‌المللی چون سازمان ملل یا بانک جهانی است. این گروه دارای یک دبیرخانه دائمی یا ساختمان‌های اداری برای اعضایش نیست.

ریاست گروه سالانه و به صورت گردشی از میان کشورهای عضو انتخاب می‌شود و آغاز دوره جدید نیز از اول ژانویه هر سال شروع می‌شود. کشوری که ریاست را بر‌عهده می‌گیرد مسوول برنامه‌ریزی و برگزاری مجموعه‌یی از نشست‌ها در سطح وزرا است که به نشست سران در اواسط سال منتهی می‌شود. موضوعات مورد بحث در سطح وزرا، بهداشت، نیروی انتظامی، نیروی کار، توسعه اقتصادی ـ اجتماعی، انرژی، محیط زیست، امور بین‌الملل، تروریسم و تجارت را شامل می‌شود. از مفاد دستور کار امسال اجلاس می‌توان به مواردی چون انتقاد از عملکرد بانک جهانی و تعدادی از سازمان‌های غیردولتی، پرونده‌ هسته‌یی ایران و کره شمالی، بحث و گفت‌و‌گو پیرامون بحران دارفور، کمک به کشورهای آفریقایی، استقلال کوزوو، تغییرات آب و هوایی و مساله گسترش سپر دفاع موشکی آمریکا به اروپای شرقی اشاره کرد.

حدود 16 هزار پلیس و نیروی امنیتی مسوولیت حفاظت از محل اجلاس را بر عهده دارند. سران کشورهای گروه ‌8 با حصاری به طول 5/7 مایل که در فوق آن سیم‌های خاردار قرار دارد محافظت می‌شوند.

روز شنبه در شهر روستوک، محل برگزاری کنفرانس، طی برخورد خشونت‌آمیز پلیس با تظاهر‌کنندگان مخالف اجلاس نزدیک به هزار نفر مجروح شدند.