دغدغههاى نسل چهارم کمونیستهاى پکن
سعید سبحانی
اشاره:
ابقاى هو جین تائو به عنوان دبیر کل حزب کمونیست چین سبب طرح سوالات تازهاى در خصوص نسل چهارم کمونیستهاى چین شده است. به راستى چین قصد دارد در سیاست خارجى خود چه مسیرى را در پیش بگیرد و از کدام مجرا تحولات نظام بینالملل را مورد آنالیز قرار دهد. آیا سیاست درهاى باز به گونهاى تحول یافته ادامه پیدا میکند یا شاهد دگردیسى این سیاست و تحدید مناسبات پکن و برخى کشورها از جمله ایالاتمتحده آمریکا خواهیم بود؟
اخیرا هو جین تائو"، از سوى کمیته مرکزى جدید حزب کمونیست چین براى دوره پنج ساله دیگرى در سمت ریاست حزب که تضمینکننده دوره پنج ساله دیگرى از ریاستجمهورى نیز هست، ابقا شد.
کمیته مرکزى جدید حزب کمونیست چین که در پایان هفدهمین نشست پنج سالانه حزب برگزیده شده بودند، اخیرا تشکیل جلسه دادند و کمیته رهبرى 9 نفره جدید کشور را که بالاترین نهاد تصمیمگیرى چین است و کنترل ارتش را در دست دارد، انتخاب کردند.
هو جین تائو در انتخابات کمیته مرکزى متشکل از 204 عضو به دبیرکلى حزب و فرماندهى کل نیروهاى مسلح انتخاب شد. این به معناى انتخاب تقریبا قطعى وى از سوى کنگره خلق براى دوره پنج ساله دیگر ریاست جمهورى است. نشست سالانه کنگره قرار است در ماه مارس سال آینده برگزار شود.
همچنین در این اجلاس چهار فرد جدید به عضویت کمیته رهبرى درآمدند از جمله روساى حزب در استانهاى شانگهاى و لیائونینگ که از متحدان هو جین تائو محسوب میشوند. به این ترتیب موقعیت هو جین تائو در کمیته مرکزى حزب کمونیست و نیز کمیته رهبرى کشور بسیار مستحکمتر شده و تعداد بیشترى از متحدانش توانستند به این دو نهاد مهم راه یابند.
عضویت اعضاى جدید از آن جهت حائز اهمیت است که جانشین هو جین تائو در سال 2012 از بین آنها انتخاب خواهد شد. هفدهمین اجلاس پنج سالانه حزب کمونیست چین پس از اصلاح منشور این حزب و انتخاب کادر رهبرى جدید به کار خود پایان داد.
در اجلاس امسال حزب سه نفر از قدرتمندترین سیاستمداران کمیته مرکزى حزب از جمله "زنگ گینگ هونگ"، معاون رئیسجمهور و رئیس کمیته مرکزی، موفق به عضویت مجدد در کمیته 204 نفره حزب نشدند.
براساس اصلاحیه آییننامه تصویب شده حزب کمونیست چین، توسعهبخش غیردولتى و خصوصى در این کشور تسریع خواهد شد.
توسعه نظام مالى و پولى، پیشبرد بخش خصوصى و تسریع در توسعه بخش غیردولتى و استفاده از منابع آنها در توسعه کشور از مفاد اصلى اصلاحیه هفدهمین کنگره سراسرى حزب کمونیست چین است.
توسعه علمی و استفاده از علوم و فنون و توسعه طرحهاى علمی دومین اصلاحیه آییننامه حزب کمونیست چین است.
برایناساس باید از رهیافتهاى علمی براى حفظ رشد اقتصادى و کاهش فاصله فقیر و غنى و حفاظت از محیطزیست استفاده کرد. همچنین براى اولین بار در تاریخ حزب کمونیست چین به واژه مذهب اشاره شده است.
به راستى چه اتفاقى در اردوگاه کمونیستهاى پکن و فرزندان مائو رخ داده است؟ آیا چین توانسته است طى سالهاى اخیر به عنوان یک کشور تاثیرگذار وارد معادلات جهانى شود؟ مقامات چینى تصور کردهاند که با تکیه بر اقتصاد میتوان جهان سیاست را نیز در اختیار گرفت، اما آنها در این مورد سخت دچار فرافکنى شدهاند، زیرا ارتباط میان اقتصاد و سیاست در جهان امروز، خصوصا پس از گذار بشریت به هزاره سوم و وقوع حوادثى مانند اشغال عراق و افغانستان (که در همسایگى چین قرار دارد) ارتباطى یکطرفه و یکسویه نیست. این حقیقتى است که نسل چهارم کمونیستهاى چین آن را فراموش کردهاند.
انتخاب مجدد هو جین تائو به عنوان رئیسجمهور چین انتظارات جامعه جهانى را از پکن بالاتر برده است.
پس از برگزارى اجلاس شانگهاى نظام بینالملل در انتظار تقویت محور پکن ـ تهران ـ مسکو در راستاى مقابله با سیاستهاى ایالاتمتحده آمریکا و ناتو است.
پکن هماکنون در سیاست خارجى خود از سه مسئله مهم رنج میبرد:
1ـ تقویت همپیمانى واشنگتن با کشورهایى مانند ژاپن، استرالیا و کره جنوبى که سبب ترسیم چهرهاى در هم ریخته از خاور دور شده است.
2ـ تقویت جدایىطلبان تایوان توسط ایالاتمتحده آمریکا و فروش تجهیزات موشکى به این جدایى طلبان که بارها مورد انتقاد مقامات چینى قرار گرفته است.
3ـ سیاستگذاریهاى ایالاتمتحده آمریکا در شوراى امنیت سازمان ملل متحد در مواردى مانند بحران میانمار که با هدف تحدید قدرت مانور چین صورت میگیرد.
همانگونه که مسلم است ایالاتمتحده آمریکا منبع صدور تهدیدات مکرر علیه پکن محسوب میشود. در این راستا سیاست خارجى چین باید در راستاى فع تهدید آمریکا ترسیم شود، نه در جهت همزیستى مسالمتآمیز با اصلىترین دشمن پکن. ! ایالاتمتحده آمریکا بارها چین را به علت نقض حقوقبشر مورد محکومیت قرار داده است اما در مقابل چینیها طرحى جهت مقابله عینى با کاخ سفید نداشتهاند. در جریان صدور دو قطعنامه شوراى امنیت سازمان ملل متحد علیه جمهورى اسلامی ایران شاهد بودیم که همراهى مقامات چینى با کشورهاى آمریکا، فرانسه و انگلستان موجب کاهش اعتبار پکن در نظام جهانى شد. جالب توجه اینکه حدود یک هفته پس از صدور قطعنامه دوم شوراى امنیت سازمان ملل متحد علیه ایران، واشنگتن چین را نسبت به نقض حقوقبشر محکوم کرد و به این وسیله دست مریزاد محکمی به فرزندان مائو گفت. !
مقامات چینى تصور میکنند که تسخیر بازار اروپا مهمترین برگ برنده اقتصادی ـ سیاسى آنها در نظام بینالملل محسوب میشود. این در حالى است که گزارشات اخیر در خصوص کسرى تجارت پکن و اروپا زنگ خطر را براى نسل چهارم کمونیستها به صدا در آورده است. کمیسیون اروپا در تازهترین گزارش خود اعلام کرده است که کسرى تجارى کشورهاى اروپایى با چین هر ساعت بیش از 15 تا 20 میلیون دلار افزایش مییابد.
کسرى تجارى اروپا با چین تا پایان امسال به بیش از 200 میلیارد دلار خواهد رسید و مقامهاى تجارى اروپا باید هرچه زودتر براى کاهش کسرى تجارى با چین چارهاندیشى کنند. اتحادیه اروپا در حال بررسى راهکارهایى براى اعمال محدودیت واردات کالاهاى چینى است. کسرى تجارى اروپا با چین سال گذشته بیش از 20 درصد افزایش یافت. اقتصاد 12تریلیون دلارى اروپا با 450 میلیون نفر جمعیت، بزرگترین وارد کننده کالاهاى چینى به شمار میرود. همین مسئله باید سبب تغییر رویکرد سیاسى و حتى اقتصادى کمونیستهاى پکن در دوران جدید ریاستجمهورى هو جین تائو شود در غیر این صورت نمیتوان به تحقق "اصل چین واحد"در لابهلاى مناسبات از هم گسیخته آمریکا ـ اروپا ـ پکن امیدوار بود. اصل چین واحد که مقامات این کشور آن را اصلى مهم در سیاست خارجى خود میدانند تنها در صورت استقلال و رفتار عاقلانه پکن قابل تحقق خواهد بود در غیر این صورت تهدیدهاى خارجى و فشارهاى آمریکا و اروپا این اصل را خدشهدار میکند.
در راستاى اصلاح سیاست خارجى پکن در دوران جدید تصدیگرى هو جین تائو میتوان به چند فاکتور مهم اشاره کرد:
1ـ فاصله گیرى از سیاستهاى آمریکا
2ـ تقویت مناسبات پکن با ایران و روسیه به عنوان دو کشور تاثیرگذار در نظام بینالملل
3ـ اصالت بخشى به توسعه سیاسى در مقابل توسعه اقتصادی
4ـ ترسیم معادلاتى تازه در خاور دور بر اساس عدم مداخلهگرایى کاخ سفید
5ـ حل مسئله تایوان با استناد به راهکارهاى دیپلماتیک
6ـ حضور فعال در سازمان همکاریهاى شانگهاى
7ـتعریف شرکاى سیاسى و اقتصادى مناسب
8ـحضور فعال در شوراى امنیت سازمان ملل متحد در جهت احقاق حقوق ملتها
آنچه مسلم است اینکه برگزارى نشست اخیر حزب کمونیست چین سبب تقویت موقعیت این حزب در معادلات سیاسى پکن و خاور دور شده است. در این خصوص هو جین تائو باید مسیر جدیدى را در سیاست خارجى کشور خود ترسیم نماید. ترسیم این مسیر جدید باید در سایه تلاش شجاعانه تائو و همراهانش در راستاى فاصلهگیرى از آمریکا صورت گیرد. مسلما دفع تهدید آمریکا از سوى پکن فرصتهاى تازهاى را در مقابل نسل چهارم کمونیستهاى چین ایجاد خواهد کرد.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
