پنج عامل مهم تاثیرگذار در آینده خاورمیانه

در این تحلیل که به قلم ادموند او سالیوان Edmund OSullivan نوشته شده است آمده است: پنج عامل تورم، اشتغال، کاهش ارزش دلار، اقتصاد جهانی و ایران! سرنوشت کشورهای عضو شورای همکاری‌های خلیج فارس و به طور عمده‌تر کل خاورمیانه را در سال 2008 رقم خواهد زد. در حالی که قیمت نفت به بشکه‌ای حدودا 100 دلار رسیده است، اکنون زمان مناسبی برای آمادگی کشورهای عضو شورای همکاری‌های خلیج فارس GCC برای بحران به نظر نمی‌‌رسد اما نشانه‌هایی مبنی بر در پیش بودن سالی پر دردسر وجود دارد که رونق اقتصادی بلندمدت منطقه را مختل خواهد کرد. به گزارش "نشریه اقتصادی "مید" در تحلیلی به بررسی وضعیت اقتصادی کشورهای منطقه خاورمیانه پرداخت. در این تحلیل آمده است: در حالیکه ترازنامه مالی کشورهای منطقه همچنان مثبت است و تولید ناخالص داخلی (GDP)کشورهای عضو شورای همکاری‌های خلیج فارس در پنج سال گذشته بیش از دو برابر شده است. مازاد ترازنامه پرداخت‌های شش کشور عضو این شورا به طور مشترک در همین مدت 700 میلیارد دلار بوده است. با این وجود پنج عامل زیر سرنوشت کشورهای عضو شورای همکاری‌های خلیج فارس GCC و به طور عمده‌تر کل خاورمیانه را در سال 2008 رقم خواهد زد:

1. تورم

تورم بی‌خطرترین عامل است اما به هر حال آزاردهنده است. در مناطقی از کشورهای عضو شورای همکاری‌های خلیج فارس GCC ، هزینه زندگی در سال 2007 بیش از 15 درصد افزایش داشته است. پیش‌بینی‌های مبتنی بر نظرات عمومی ‌‌‌از افزایش بیشتر در قیمت‌ها خبر می‌‌دهند.

2. اشتغال

عمده‌ترین چالش مدیریتی برای بازرگانان حفظ کارمندان ارزشمند و جایگزینی آنها در زمان لزوم است. شرکت‌های فعال در این کشورها که مدعی هستند میزان نقل و انتقال سالانه نیروهای خارجی آنها کمتر از 15 درصد است‌یا بسیار خوش شانس هستند و‌یا حقیقت را پنهان می‌‌کنند. تصمیم دولت امارات مبنی بر افزایش 70 درصدی حقوق کارمندان خود نشانگر این است که بخش دولتی هم با مشکلاتی مواجه است. چالش دیگر مسئولان کشورهای عضو GCC تمایل رو به افزایش کارگران به اعتصاب برای دریافت حقوق بیشتر است.

3. کاهش ارزش دلار

بیشتر شرکت‌ها و افراد در کشورهای عضو GCC از بالا رفتن 20 درصدی نرخ برابری ارز خود در برابر دلار آمریکا استقبال می‌‌کنند. سیاست‌گذاران معتقدند این تنها راه مقابله با تورم و فشارهای بازار کار است. اما دیدگاه مقامات چندان واضح نیست. از آنجا که در حدود 30 درصد از دارایی‌های ابوظبی به دلار است حتی بالا بردن ناچیز نرخ برابری درهم، کاهش ده‌ها میلیارد دلاری در ترازنامه‌ی مالی را در پی خواهد داشت. به همین دلیل است که پیش‌بینی‌های انجام گرفته درباره‌ی اینکه در نشست سران GCC در ماه دسامبر بر سر تغییر نرخ مبادله‌ی ارز توافقاتی صورت خواهد گرفت، احتمالا نادرست خواهند بود. بالا بردن نرخ برابری ارز قطعاً صورت خواهد گرفت اما نه به آن زودی که همه تصور می‌‌کنند.

4. رکود اقتصاد جهانی

قیمت بالای انرژی، کمبود منابع مالی، رکود بازار مسکن آمریکا و نگرانی‌های ناشی از ترازنامه‌ی مالی بانک‌های عمده همگی به صورت نامناسبی در حال پیوستن به ‌یکدیگر هستند. بنابراین احتمال‌ یک شکست اقتصادی جهانی عمده در سال 2008 می‌‌رود که خاورمیانه را هم تحت تأثیر قرار خواهد داد.

5. ایران

این عامل پنجم "با ایران چه باید کرد" چالش‌برانگیزترین عامل است. رهبران کشورهای عضو GCC تمام تلاش خود را برای جلوگیری از بروز جنگ دیگری در خلیج فارس به کار گرفته‌اند اما به تدریج امید خود را به‌ یافتن‌ یک راه‌حل صلح‌آمیز برای بحران هسته‌ای ایران از دست می‌‌دهند. به ادعای این نشریه جمهوری اسلامی ‌‌به خرابکاری در دولت فلسطین، تشدید بحران در لبنان و قرار دادن سرمایه در اختیار افراط گرایان در کشورهای عضو GCC متهم می‌‌شود! این نشریه در ادامه ادعاهای خود آورده است: نشست سران GCC در ماه آینده اولویت اصلی منطقه را از میان این پنج عامل مشخص می‌‌کند. اگر این اولویت ایران باشد، ممکن است بهار سال آینده شاهد جنگ دیگری باشیم! حمله به ایران برای همه بسیار خطرناک‌تر از حمله سال 2003 به عراق است. اما کشورهای عضو GCC در حال رسیدن به این نتیجه هستند که انتخاب مناسب دیگری وجود ندارد. عربستان سعودی و امارات در سال 2007 در تلاشی به منظور ترغیب احمدی‌نژاد به میانه‌روی پذیرای او بودند. همچنین در ماه نوامبر کشورهای عضو GCC‌ یک برنامه مشترک توسعه هسته‌ای را پیشنهاد کردند اما مورد بی اعتنایی قرار گرفتند و به این نتیجه رسیدند که جمهوری اسلامی ‌‌‌به دنبال بمب هسته‌ای است!