فلسفه تشکیل عملکرد و وظایف شوراهای شهر و روستا
آذین شورا به گل امید (قسمت دوم)
شوراهای شهر و روستا، تجربه تازهای در اداره شهرها بدست مردم بود. لیکن بنابر شواهد و قرائن عملکرد دوره دوم آن بسیار پختهتر از دوره اول از کار درآمد. وحدت و همدلی بیشتری میان اعضای شوراها و میان شوراها و دیگر نهادهای حاکمیتی برقرار شد این را از سخن مردم و مسئولان بویژه نمایندگان مردم در مجلس، بهتر میتوان دریافت. عملکرد شوراها در کلانشهرها بیشتر مورد واکاوی مردم قرار میگیرد چرا که مشکلات مبتلا به این شهرها بر امور دیگر مناطق کشور نیز اثرگذار است.
ترافیک، آلودگی هوا، مصرف بیرویه بنزین، محدودیت ظرفیت معابر، کمبود فضاهای فرهنگی و نواقص پرشمار سیستم حملونقل عمومی از مهمترین مشکلات کلانشهرها از دید مردم و مسئولان به حساب میآید که رفع آنها با ارائه طرحهای عملی از سوی شوراها و تخصیص اعتبار موردنیاز از طرف مجلس و دولت امکانپذیر میشود و در این راه شوراها و شهرداریها کار اجرای طرحها را برعهده دارند. در واقع شوراها وظیفه طراحی، اجرا و نظارت بر امور شهری را عهدهدار هستند و عملکرد آنها در این حیطه مورد ارزیابی قرار میگیرد.
عملکرد پختهتر در دوره دوم
«حمیدرضا فولادگر» نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی درباره عملکرد کلی شوراهای شهر و روستای کشور در گفتوگو با سرویس گزارش کیهان میگوید: «شوراها تجربه تازهای در جمهوری اسلامی ایران بود همانطور که ارکان نظام، یکییکی بوجود آمد شوراها نیز کار خود را شروع کرد و طبیعی بود که شوراهای دوره دوم عملکرد کمنقصتر و پختهتری نسبت به دوره اول داشته باشد. وحدت، همدلی و وفاق بیشتری را نیز شاهد بودیم.»
وی دلائل وجود نواقص در کار دوره اول و پختهتر عمل کردن دوره دوم را اینگونه تشریح میکند: «ترکیب شوراهای دوره دوم، کاریتر و تخصصیتر شد اما در دوره اول سایه سنگین گرایشهای سیاسی بویژه در تهران، کار شورا را مختل و به بنبست رساند.»
«فولادگر» درباره عملکرد شورای شهر حوزه انتخابیه خود نیز میگوید: «شورای دوم شهر اصفهان به نسبت شورای اول موفقتر بود. با اینکه چهرههای سیاسی هم در آن حضور داشتند اما گرفتار منازعات سیاسی نشد و از انسجام بالاتری نسبت به دوره اول هم برخوردار بود.»
نماینده مردم اصفهان میافزاید: «طرحهای عمرانی و توسعه شهری که شورای اول شروع کرد و در دوره دوم، تکمیل شد. عمران شهری ادامه پیدا کرد اما با سرعت و دقت بیشتر. تخلفات بسیار کاهش یافت، پاسخگویی به مردم بیشتر شد و مردم در شهرداریها را بیش از پیش بسوی خود گشوده دیدند.»
«حمیدرضا فولادگر» به تکمیل کمربندیهای اطراف شهر اصفهان اشاره میکند و ادامه میدهد: «ساخت بزرگراههای شهید صیاد شیرازی، شهید حبیباللهی، شهید آقابابایی، شهید میثمی و اتصال آن به بزرگراههای شهیدان خرازی و ردانیپور موجب تکمیل رینگ سوم شهر شد.»
نماینده مردم اصفهان به کمکهای شورا برای امور فرهنگی و ارزشی اشاره میکند و میافزاید: «شوراهای دوره دوم به ساختمان مساجد، کانونهای فرهنگی و هیئات کمکهای خوبی کرد و بطور کلی در زمینه کارهای ارزشی موفق بود در حالیکه شورای اول، این کمکها را به امور دیگری از بحث فرهنگ اختصاص میداد.»
«حمیدرضا فولادگر» برای تشریح سرعت و دقت امور شهری، مصادیقی را بیان میکند و میگوید: «اجرای یکساله بزرگراه وحید دستجردی در جاده شیراز، احداث پل بزرگ میرزا کوچکخان در یکسال و ساخت پلی در خیابان امام(ره) نشانگر سرعت و دقت کار، در عین کم شدن تخلفات است.»
فولادگر از سرعت گرفتن کار احداث مترو اصفهان و پیشنهاد چند مسیر برای ادامه مسیر آن از راهی غیر از خیابان چهارباغ عباسی به منظور حفظ آثار و ابنیه تاریخی از آسیبها خبر میدهد.
عملکرد مطلوب با وجود تعویض پیاپی شهرداران
تبریز به گفته قریب به اتفاق کسانی که به این شهر سفر کردهاند یکی از زیباترین و تمیزترین شهرهای ایران اسلامی است. این کلانشهر شمالغرب کشور در دوره دوم شوراها با مشکلات بسیاری روبرو شد اما به گفته مسئولان، عملکرد شورای دوم بهتر از شورای اول بوده است.
حجتالاسلام «سیدمحمدرضا میرتاجالدینی» نماینده مردم تبریز در مجلس شورای اسلامی درباره عملکرد شوراهای شهر و روستای کشور بویژه در دوره دوم به سرویس گزارش کیهان میگوید: «شوراهای دوره اول با ناکامیهایی روبرو شد و همین امر تفاوت رویکرد مردم را در دوره دوم بدنبال داشت. به این ترتیب که یک رویکرد اصولگرایی را انتخاب کردند که حاصل آن بویژه در کلانشهرها، انجام کارهای موثر و برطرف شدن بخشی از مشکلات انباشته شده از قبل شد.»
وی از سروسامان یافتن فعالیت شهری و ایجاد روابط مطلوب میان شهرداریها و شوراها بهعنوان نقطهعطف فعالیتهای شوراهای دوره دوم یاد میکند و میافزاید: «از طرفی روابط مردم هم با شوراها و شهرداریها راحتتر شد و این امیدواری بیشتری را در آنان بوجود آورد.»
«میرتاجالدینی» درباره نقاط ضعف شوراهای دوره دوم میگوید: «در برخی شهرها، آن انسجام لازم در شوراها بوجود نیامد. بویژه در جاهایی که افراد، بصورت تشکیلاتی انتخاب نشده بودند و این زمینه را برای بروز تعارضات و در نتیجه ضعف عملکرد در آن مناطق ایجاد کرد.»
او که نمایندگی مردم یکی از اثرگذارترین شهرهای ایران در تاریخ کهن و معاصر این سرزمین را برعهده دارد درباره عملکرد شورای شهر تبریز در دوره دوم میگوید: «شورای شهر تبریز در دوره دوم با مشکلاتی روبرو شد که از جمله آن تعویض چهار شهردار با یکدیگر بود. سلب عضویت دو عضو شورای شهر توسط استاندار آذربایجانشرقی و بازگشت آنها به شورا با حکم دادگاه و زمان نسبتا طولانی صرف شده برای این امر، وقفه در کار شورای شهر تبریز ایجاد کرد و عدمثبات در تصمیمگیریها را موجب شد.»
با وجود مشکلات ایجاد شده، «سیدمحمدرضا میرتاجالدینی» عملکرد شورای دوم شهر تبریز را پختهتر از شورای دوره اول میداند و میافزاید: «با تمام مشکلاتی که برای شورای شهر تبریز ایجاد شد آنها باتجربهتر از شورای دوره اول کار کردند و پس از ایجاد ثبات در شورا، تصمیمگیریها در جهت مطالبات مردم به اجرا درآمد و موفقیتهایی را نیز بدنبال داشت.»
نماینده مردم تبریز به تشریح کارهای عمرانی انجام شده در این کلانشهر میپردازد و میگوید: «احداث پل چهارراه آبرسان، پل ولیامر در ورودی شهر، پل تقاطع خیابانهای قدس ـ آذربایجان، پل توانیر و زیرگذر حجتی از کارهای قابل ملاحظه شهرداری تبریز در دوره دوم شوراها است.»
وی با اشاره به اینکه در سال 85 کار بیشتری برای مترو تبریز نسبت به سالهای گذشته صورت گرفته میافزاید: «احداث مترو همچنان با سرعت ادامه دارد.»
«میرتاجالدینی» نقطهضعف عملکرد شهرداری تبریز را در مناطق محروم میداند و اضافه میکند: «قرار بود که چند خیابان در مناطق محروم شهر ایجاد و برخی خیابانها نیز آسفالت شود که بدلیل مضایق اعتباری امکانپذیر نشد. همچنین در بحث فضای سبز و میادین هم مردم گلهمندند و بطور کلی مردم مناطق محروم از عملکرد شورا و شهرداری آنچنان راضی نیستند.»
نماینده مردم تبریز، ساماندهی رودخانه مهرانهرود و فضای حاشیه آن را موجب تحول در زیبایی شهر تبریز میداند و میگوید: «هر شخص یا شورایی این کار را انجام دهد یک اثر ماندگار از خود بجا گذاشته است.»
آموزش مسائل شهری به مردم
شیراز، شهری توریستی اما شلوغ است و به تعبیری ششمین کلانشهر کشور. درباره عملکرد شورای شهر و روستا در کشور و همچنین وضعیت شورای دوم شهر شیراز با «سیدحسین ذوالانوار» نماینده مردم این کلانشهر در مجلس شورای اسلامی به گفتوگو مینشینیم. او میگوید: «خرد شدن مسئولیتهای حاکمیتی بین ردههای مختلف مسئولان، کار جامعه را زودتر و کاملتر به سامان میرساند. شوراها مشابهتی با مجلس شورای اسلامی دارد اما در سطوح استانی، شهری و روستایی. همانطور که در عرف، نمایندگان مجلس، علاوه بر قانونگذاری و نظارت بر اجرای قوانین، گاه وارد حیطه اجرا هم میشوند شوراها نیز برای پاسخگویی به خواستهها و انتظارات مردم وارد اجرا شدهاند.»
وی درباره نقاط ضعف کار شوراها میگوید: «با اینکه اطلاعرسانی شوراها خوب بوده اما نسبت به بحث آموزش مسائل شهری چه در دوره اول و چه در دوره دوم کارکرد این نهاد، غفلت شده است. آموزش از اجرای طرحها مهمتر است بدین معنی که ابهامات مردم نسبت به کار مجریان را بر طرف میکند و یک فضای هماهنگ کاری میان مسئولان و مردم ایجاد میکند که همراهی بیشتر آنان با یکدیگر را نیز بدنبال خواهد داشت.»
«ذوالانوار» به حفظ امنیت معنوی جامعه بعنوان عنصر دوم فراموش شده در کار شوراهای شهر و روستا اشاره میکند و میافزاید: «تامین معنوی که بخشی از آن جزو وظایف شوراها است وضع جامعه را دگرگون میکند و از ناهنجاریهای اجتماعی میکاهد اما شوراها در انجام وظایف خود در این بخش آنچنان موفق نبودهاند. این را میتوان از تشکیل 6 میلیون پرونده در دستگاههای قضایی آنهم در یکسال، بخوبی درک کرد.»
نماینده مردم شیراز اما توزیع عادلانه امکانات در مناطق برخوردار و محروم شهرها را نقطه قوت شوراها بویژه در دوره دوم میداند و اضافه میکند: «در محلات فقیرنشین و حاشیه شهرها، امکانات خوبی ایجاد شده و حلقه سوم حاکمیتی یعنی شوراها، در بر آورده کردن خواستههای حجیم مردم، عملکرد خوبی داشته است.»
او با مقایسه کارکرد شوراها در دوره اول و دوم میگوید: «تلاطمهای سیاسی، زورقهای شورایی را در سطح کشور کشور بالا و پایین میبرد و این مسئله در شیراز هم وجود داشت. اما شورای دوم با درک چالشهای گذشته به سوی کرانههای آرامش پیش رفت.»
«سیدحسین ذوالانوار» درباره عملکرد شورای شهر شیراز میگوید: «فقدان آموزش، سؤالهای زیادی را در ذهن مردم شهر درباره عملکرد شورا بوجود آورد که همچنان هم بیپاسخ مانده چرا که وقت و فضای رسانهای برای اطلاعرسانی کم بود لیکن عملکرد این نهاد در بخش توزیع امکانات میان مناطق برخوردار، محروم و حتی حاشیه شهر کمنظیر بود، بطوریکه محلات محروم تا حدودی زیادی از امکاناتی چون خیابانکشی، روشنایی، فضای سبز و خدمات فرهنگی همچون کتابخانه و فرهنگسرا برخوردار شد که همه از کارهای شورای دوم بود.»
نماینده مردم شیراز میافزاید: «درآمد پایین شهرداری شیراز و فقدان درآمدهای صنعتی که در کلانشهرهای دیگر وجود دارد امکان فعالیت در شیراز را به مقیاس کارهای انجام شده در تهران، اصفهان و تبریز نمیدهد با این حال چند تقاطع غیرهمسطح همچون شهید مطهری ـ قصرالدشت، چمران، خیابان عادلآباد ـ بلوار رحمت، پاسداران و سرباز، زیرگذر کشتی و خیابان شدن کنارههای رودخانه خشک که به روان شدن ترافیک کمک کرده، نشان از عملکرد خوب شورا و شهرداری شیراز در این دوره دارد.»
ارتباط مستقیم با مردم
«لاله افتخاری» نماینده مردم تهران، ورود افراد اصلح به شوراهای دوره دوم را موجب موفقیت آنها میداند و میافزاید: «خانمهای عضو شوراها، خدمات ارزندهای را ارائه کردند و با هماهنگیهای خوبی که با شهرداران بویژه شهردارهای زن، بوجود آمد طرحهای خوبی برای بانوان به مرحله اجرا در آمد.»
«افتخاری» از اشتغالزایی و ایجاد پارک بانوان بعنوان طرحهای خوب شوراهای دوم یاد میکند و نقش خانمهای عضو شوراها را در تهیه و ارائه این طرحها، قابل ملاحظه میداند.
او درباره عملکرد شورای شهر تهران در دوره دوم میگوید: «دو شهردار اصولگرا از این شورا انتخاب شد. حضور آنها در مناطق مختلف کلانشهر تهران و ایجاد ارتباط مستقیم با مردم و تقسیم تهران به 4 ـ 5 منطقه اصلی و واگذاری کار هر منطقه به یک گروه مشخص و حجم وسیع کارهای صورت گرفته نشان از موفقیت قابل ملاحظه شورای شهر تهران در دوره دوم دارد.»
وی بحث شورا یاری را اگرچه مطلوب میداند اما معتقد است که کاستیهایی دارد و نقدهایی بر آن وارد است.
مدیریت دوربرگردان
آنچه از مشاهدات و اخبار و اسناد درباره عملکرد شوراها در دوره دوم بر میآید نشان از موفقیت دارد اگرچه هنوز ضعفهایی دیده میشود. شورای شهر تهران در دوره دوم، احمدینژاد را بعنوان شهردار انتخاب کرد.
یک کارشناس مسائل شهری درباره عملکرد شهرداری تهران میگوید: «روانسازی ترافیک در دوره شهردار اول، کاهش تبعیض و تخلف در شهرداری، اجرای طرحهای فرهنگی متناسب با ارزشها، همه و همه موجب بر طرف شدن بسیاری از مشکلات تهران شد اما حجم بالای مشکلات انباشته از گذشته همچنان مردم تهران را رنج میدهد.»
«مهدوی» با اشاره به صرفهجوییها در شهرداری تهران میافزاید: «گروههای ترافیکی که پایتخت با صرف هزینههای میلیاردی بر طرف نشد با ایجاد چند دوربرگردان باز شد. مردم هم وقتی صداقت، سادهزیستی و مدیریت بهینه را دیدند، شهردار را به ریاست جمهوری برگزیدند.»
این کارشناس مسائل شهری عملکرد شهردار دوم این دوره را مطلوب ارزیابی میکند اما میگوید: «برخی ارزشهای زنده شده در دوره شهردار اول، کمرنگ و برخی ارزشهای پررنگ مانده از دوره شهرداران قبل از احمدینژاد در دوره شهردار دوم، دوباره غلیظ شد و این با روح اصولگرایی سازگار نیست.» ادامه دارد...
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
