مشرف هم اشتباه کرد!

سامان امیدنژاد

در پاکستان همه سیاستمداران به نحوی اشتباه می‌کنند! البته نباید در همه موارد آنها را مقصر دانست.

پاکستان بافت مذهبی و سیاسی ویژه‌ای دارد و حکمرانی در آن نیاز به درایت و تدبیر ویژه‌ای دارد. معادلات قدرت در پاکستان از تلفیق سکولاریس نهفته در دیوانسالاری و میلیتاریسم نهفته در ارتش بوجود آمده است. از این‌رو شاهد ایجاد بافت نامتقارنی از قدرت هستیم.

پرویز مشرف در حادثه مسجد لعل اسلام‌آباد عملکرد موفقی نداشت. هرچند که طلاب سرکوب شدند و رهبر آنها کشته شد، اما آینده سیاسی و مذهبی پاکستان در معرض تهدیدات فراوانی قرار گرفته است. تهدیداتی که اندک‌اندک حالتی بالفعل پیدا خواهند کرد. ممکن است در آینده‌ای نه چندان دور شاهد ایجاد حفصه‌هایی در گوشه و کنار پاکستان باشیم. تعداد طلابی که در اسلام‌آباد و دیگر شهرهای پاکستان مشغول به تلمذ هستند بسیار زیاد است و در صورت اتحاد آنها با یکدیگر، دولت و ارتش پاکستان را در مخمصه‌ای سخت گرفتار خواهد شد.

پرویز مشرف رئیس‌جمهور پاکستان که بعد از پایان عملیات نظامی ارتش علیه عده‌ای از طلاب مسلح در مسجد "لعل" و مدرسه حفصه اسلام‌آباد سخن می‌گفت تصریح کرد که: هنوز فعالیت‌های تروریستی و افراطی در پاکستان پایان نیافته است. به گفته رئیس‌جمهور پاکستان اعضای جامعه حفصه و مسجد لعل با تندروهای مسلح ایالت سرحد و مناطق قبایلی ارتباط داشتند.

ژنرال مشرف با اشاره به تجهیز نیروهای مرزی، پلیس و نیروهای ویژه به تانک و سلاح‌های مدرن در مناطق ایالت سرحد، گفت: ارتش برای برقراری امنیت به این نیروها کمک خواهد کرد و در آینده به هیچ مدرسه‌ای اجازه نخواهیم داد تا مانند مدرسه حفصه سوءاستفاده کند و به فعالیت‌های تروریستی در هر نقطه از کشور خاتمه خواهیم داد. امروز پاکستان در یک شرایط بسیار مهم قرار گرفته است، زیرا در عملیات علیه تروریست‌ها در این دو مکان تعدادی از شهروندان بی‌گناه کشته شدند.

همگام با حادثه مسجد لعل، احزاب سیاسی به مخالف دولت مشرف نیز در لندن گردهم آمدند تا از فرصت بوجود آمده در جهت تضعیف دولت اسلام‌آباد استفاده کنند. مسئله اصلی اینجاست که "آیا مشرف بحران مسجد لآل را با موفقیت حل نمود؟"

مسلما پاسخ این سوال مثبت نیست. زیرا با کشته شدن عبدالرشید غازی و دستگیری برادر وی، موج جدیدی از ناآرامیها در مدارس مذهبی پاکستان آغاز شده است. البته ارتش به شدت مناطق شمالی کشور را تحت‌نظر دارد تا این‌بار بتواند حوادث احتمالی را در نطفه مهار نماید، اما در صورت اتحاد قبایل شمالی پاکستان و حرکت موازی و مختلف‌الجهت طرفدار‌های نوازشریف و بی‌نظیر بوتو در تقابل با مشرف، اوضاع برای ژنرال اسلام‌آباد بسیار سخت و دشوار خواهد بود.

رئیس‌جمهور پاکستان در تازه‌ترین اظهارات خود قول داده است که افراطیون پاکستان را نابود کند و اعلام کرد که حمله به مسجد لعل که شبه‌نظامیان در آن زنان و کوکان را گروگان گرفته بودند، برای نجات پاکستان ضروری بود.

پرویز مشرف تصریح کرده است که وی نیروهای امنیتی را در مرز افغانستان با پاکستان افزایش خواهد داد و نیرو، تانک و تفنگ‌های بیشتری در این مناطق مهیا خواهد کرد.

در نهایت اینکه حادثه مسجد لعل نقطه‌ای آشکارساز در معادلات سیاسی و مذهبی پاکستان محسوب می‌شود. بدون شکل از این به بعد شاهد پاکستانی متفاوت با قبل خواهیم بود. پاکستانی که دیگر کنترل کامل دولت آن از عهده کاخ سفید خارج است. آمریکا و  پاکستان در مقابل افراطیونی قرار گرفته‌اند که از سوی خود آنها پرورش داده شده‌اند ولی اکنون دیگر از کنترلشان خارج شده است و پایه‌های قدرت واشنگتن و اسلام‌آباد را با تهدیدهایی جدی مواجه نموده است.