پاکستان؛ آینده‌ای مبهم

در ساعت 2 نیمه شب ماه اوت «کاندولیزا رایس» وزیر خارجه آمریکا «پرویز مشرف» رئیس‌جمهور پاکستان را از اعلام حالت فوق‌العاده در این کشور منصرف کرد، اما چندی بعد مشرف «حالت فوق‌العاده» را در پاکستان به اجرا گذاشت.

به گزارش ایسنا، روزنامه «واشنگتن‌پست» در گزارشی آورده است: تحلیلگران معتقدند: تصمیم پرویز مشرف در به تعلیق درآوردن قانون اساسی و اعلام حالت فوق‌العاده در پاکستان، ‌تلاش دولت آمریکا برای هدایت این کشور به سوی دموکراسی را با موانع و مشکلات جدی روبه‌رو کرده و حمایت‌های بوش از مشرف را به زیر سؤال برده است. اکنون آمریکا گزینه‌های معدودی پیش‌رو دارد و شاهد افول قدرت خود، در تأثیرگذاری برتحولات پاکستان است.

دولت بوش از سال 2001 تاکنون مبلغ 10 میلیارد دلار به دولت پاکستان کمک کرده است و مقامات دولت آمریکا هشدار داده‌اند، در صورت اعمال قوانین مربوط به حالت فوق‌العاده در پاکستان کنگره آمریکا کمک‌های خود را قطع خواهد کرد، اما برخی تحلیلگران می‌گویند: چنانچه واشنگتن حمایت‌های خود را از مشرف دریغ کند، خطر شعله‌ور شدن جنگ داخلی پاکستان و فروپاشی این کشور جدی‌تر خواهد بود.

«کاندولیزا رایس» وزیر خارجه آمریکا در تماس تلفنی به مشرف گفته: تصمیم اسلام‌آباد برای اجرای مقررات حالت فوق‌العاده بسیار تاسف‌انگیز است این اقدام پاکستان را از مسیر دموکراسی و حاکمیت قانون دور خواهد کرد. به نظر می‌رسد مقامات آمریکایی از اعلام حالت فوق‌العاده متعجب شده‌اند، اما نگرانی خود را بر روی مسئله استعفای مشرف متمرکز ساخته‌اند. با این حال هنوز نشانه‌ای از قطع کمک‌های واشنگتن به اسلام‌آباد مشاهده نمی‌شود. رایس نیز به مشرف گفته است پاکستان باید در مسیر برگزاری انتخابات دموکراتیک گام بردارد.

«اکسنیا دورماندی» که تا سال گذشته ریاست «شورای امنیت ملی آمریکا» را برعهده داشت، معتقد است دولت بوش باید با این فرض شروع کند که آیا مردم مشرف را از دور خارج خواهند کرد یا ارتش به این اقدام مبادرت می‌کند؟

وی افزود: باعث شگفتی است اگر مشرف حتی تا شش ماه دیگر دوام بیاورد. همچنین در بیانیه وزارت خارجه آمریکا تأکید شده است دولت واشنگتن در حمایت از روند دموکراسی و مقابله با خشنونت‌های افراط‌گرایان در کنار مردم پاکستان است، در این بیانیه به حمایت از مشرف اشاره‌ای نشده است.

«استفن کوهن» نویسنده کتاب «هدف پاکستان» معتقد است: قطار پاکستان منحرف و از مسیر خارج شده است. ما باید در مسئولیت‌پذیری سهیم باشیم، ما همه مسئولیت‌ها را بردوش مشرف نهاده‌ایم.

کوهن افزود: در مقطع کنونی ما کاری نمی‌توانیم انجام دهیم. ما از بازیگران بزرگ در تحولات پاکستان به شمار نمی‌آییم.

«جوزف باید» رئیس کمیته روابط خارجی سنای آمریکا گفته است: اقدامات رئیس‌جمهور پاکستان دولت واشنگتن را بر آن داشت تا از قالب سیاستگذاری برای مشرف به سمت سیاستگذاری برای مردم پاکستان حرکت کند و روابط جدیدی با مردم این کشور برقرار سازد، روابطی که براصل کمک‌های غیرنظامی بیشتر استوار باشد تا از این طریق اکثریت میانه‌رو در پاکستات از فرصت موفقیت برخوردار شوند.

واشنگتن‌پست در این باره می‌نویسد، مشرف در جبهه جنگ علیه تروریسم نیز به طرز ناامیدکننده‌ای اقدام کرده است، به‌رغم سال‌ها تلاش، تنها شمار معدودی از رهبران ارشد القاعده در نواحی مرزی افغانستان و پاکستان دستگیر شده‌اند. برخی از تحلیلگران پاکستانی می‌گویند: شرایط حاکم بر پاکستان قابل پیش‌بینی نیست. کوهن هم می‌پرسد: چه تحولاتی در انتظار پاکستان است؟