ترس تاریخى از حاکمیت سیاهان

راب رینولدز

درباره این دوره از مبارزات انتخابات ریاست جمهورى آمریکا و مسابقه وار بودن آن بسیار نوشته شده است. اما آنچه که اغلب رسانه هاى آمریکایى نسبت به آن بى توجه مانده اند، این است که اکنون یک قرن است که این رویه انتخاباتى بر کل سیستم سیاسى آمریکا حکمفرما بوده است.

اجازه دهید به سال مهم و شوم ۱۹۶۸ برگردیم؛ سالى که مارتین لوترکینگ و بابى کندى ترور شدند، زمانى که شهرهاى آمریکایى سوزانده شد و حمله بزرگ «تت» در ویتنام افکارعمومى آمریکا را نسبت به این جنگ برگرداند.

در طول ۴۰ سال قبل از ۱۹۶۸ جمهورى خواهان فقط ۳ انتخابات از مجموع انتخابات ریاست جمهورى را برنده شدند و دموکرات ها نیز ۷ بار به پیروزى رسیدند.

در سال هاى بعد از ۱۹۶۸ تاکنون این موقعیت کاملاً برعکس شد و کاندیداهاى جمهورى خواه از مجموع ۱۰ انتخابات ۷ انتخابات را برنده شدند. (البته سال ۲۰۰۰ را به شمار نیاوردیم. زیرا حکایت دیگرى دارد.)

برنامه رقابت

در سال ۱۹۶۸ ریچارد نیکسون جمهورى خواه با فاصله اى اندک هوبرت همفرى نامزد دموکرات را در انتخابات شکست داد.

اما بذر پیروزى نیکسون ۴ سال قبل از آن پاشیده شده بود. یعنى زمانى که رئیس جمهور لیندون جانسون بعد از غائله اى که سیاستمداران هم حزبى او که اهل جنوب و مخالف او بودند برپا کردند، قانون حقوق شهروندى را تصویب کرد. به موجب این قانون بسیارى از اشکال جنایات نژادپرستى ممنوع شد و حقوق برابرى براى دورگه هاى آفریقایى - آمریکایى درنظر گرفته شد. مى گویند لیندون جانسون وقتى این قرارداد را امضا کرد، به سوى دستیارش برگشت و گفت: «جنوب را براى یک نسل از دست دادیم.»

«بارى گلدواتر»، سناتور جمهورى خواه آریزونا و مخالف جانسون در انتخابات ۱۹۶۴ علیه این قانون تاریخى رأى داد. ۵ استان جنوبى آمریکا آراى خود را نثار گلدواتر کردند. اما او در نهایت به جانسون باخت.

نکته جالب اینجاست که در اغلب سال هاى پایانى جنگ هاى داخلى تا آخر دهه ۱۹۶۰ حزب دموکرات به دخالت در سیاست هاى انتخاباتى متهم بود. در ۱۹۲۲ مغزهاى متفکر دموکرات شایعاتى را درمورد وارن هاردینگ، نامزد جمهورى خواه انتخابات ریاست جمهورى منتشر کرد مبنى بر این که اجداد وى سیاهپوست بوده اند. (علیرغم این شایعات هاردینگ انتخابات را برد).

این حزب دموکرات بود که سعى مى کرد از مسئله سیاهان آمریکا در راستاى مقاصد سیاسى و حقوقى بهره مند شود. اما در مقابل جمهورى خواهان به لحاظ تاریخى و به پیروى از آبراهام لینکلن از آراى بیشترى از سوى سیاهان برخوردار شدند. سالیان طولانى دموکرات ها جنوب را به حریف واگذار کردند و سناتورهاى دموکرات و نمایندگان کنگره در جنوب نیز کنگره را از دست دادند. آنها واقعاً گاه دست به نژادپرستى سیاسى وقیحى مى زدند، مثل سناتور تئودور بیلبو از مى سى سى پى و عضو مغرور کوکلوکس کلان (ضدسیاه) که یکبار پیشنهاد داده بود ۱۲ میلیون آفریقایى - آمریکایى تبار را به لیبریا بفرستند.

قدرت جنوب

حتى مقام هاى ارشد دموکرات ها مثل فرانکلین روزولت هم در برابر مسئله نژادى در جنوب ملاحظه کار بودند. روزولت در دهه ۱۹۳۰ با پیشنهاد قانون ضد سرکوب فقط به خاطر آن که مى ترسید آراى جنوب را از دست بدهد، مخالفت کرد.

سناتور رابرت برد از ویرجینیاى غربى که به خاطر مخالفت خود باجنگ عراق نزد لیبرال ها محبوب است، از مؤسسان «کلان » به حساب مى آید. او کسى است که با قانون حقوق شهروندى جانسون در ۱۹۶۴ مبارزه کرد.

در ۱۹۶۸ یک تغییر جهت تاریخى به وقوع پیوست.

در این سال که آن را «جنوب عمیق» مى نامند، ایالت هاى آرکانزاس، لوئیزیانا، مى سى سى پى، جورجیا و آلاباما به کاندیداى مستقل (و نژادپرست)، یعنى جورج دالاس، فرماندار آلاباما رأى دادند.

در پى این رویداد، جنوبى ها به نیکسون پناه بردند و او برنده انتخابات این سال شد. شاید حالا نیکسون یک انسان پر اشتباه به شمار مى آید اما او سیاستمدارى بود که به خوبى از تاکتیک هاى سیاسى آگاه بود. او زمانى که قدرت را به دست گرفت، به پیاده کردن «استراتژى جنوب » مبادرت کرد؛ استراتژى اى که در سال هاى پس از آن بسیار خوب به جمهورى خواهان جواب داد.

پیشرفت کند

عصاره این استراتژى فرستادن این پیام روشن و آشکار به سفیدهاى جنوب بود که حزب جمهورى خواه حزب سفیدپوستانى است که آنچه را که مى توانند انجام مى دهند تا پیشرفت سیاسى و اجتماعى سیاهان را خنثى سازند.

نیکسون دوست داشت از عبارت «قانون و نظم » استفاده کند که نشانه اى بود براى سفیدپوستانى که او نسبت به اعتراضات، اختلاف عقاید و حقوق مدنى آنها حساسیت به خرج مى داد. منتقدان مى گویند در همان زمان دولت نیکسون توسط سیاهانى که در دادگاه بودند، برنده شد.

رأساً این دادگاه که ریاست آن را «ارل وارن» برعهده داشت، مورد خشم و انزجار سفیدپوستان جنوب قرار گرفت، علت این امر تصمیم نهایى دادگاه در مورد حقوق شهروندى سیاهان بود. نیکسون که به او پیشنهاد شده بود مخالفت هاى مخالفان حقوق شهروندى را خنثى سازد، از دو وکیل به نام هاى کلمنت هینس ورت و هارولد کارس دل که حامى سیاست جداسازى نژادى بودند، استفاده کرد. دموکرات هاى شمال و جمهورى خواهان لیبرال دست به دست هم دادند تا این دو نفر را شکست بدهند. اما در نهایت پیامى که به سفیدپوستان جنوب رسید این بود: «حزب جمهورى خواه مراقب شما است.»

بهره‌بردارى از ترس نژادى

کوین فیلیپس ، استراتژیست سیاسى و صاحب مقام دیوان عدالت نیکسون ، در مصاحبه صریح و مشهور ۱۹۷۰ خود با نیویورک تایمز این استراتژى را با دقت تمام توضیح داد. او گفت: «جمهورى خواهان هرگز نمى خواهند ۱۰ تا ۲۰ درصد بیشتر آراى سیاه پوستان را به دست آورند. زیرا اصلاً احتیاجى به رأى بیشتر از این ندارند... اما آنها کوته بین خواهند بود اگر تقویت قانون حقوق شهروندى را نادیده بگیرند.» او سپس ادامه داد: «بیشتر سیاهانى که به سمت دموکرات ها مى روند، موجب مى شوند به زودى سفیدپوستان سیاه گریز دموکرات ها را رها کنند و جمهورى خواه شوند و آرا نیز در اینجا خوابیده است.

اگر ترغیب سیاهان (به این شیوه یاد شده) نباشد، سفیدپوستان همچنان بر همان تکیه گاه دموکرات هاى قدیمى خود خواهند آسود.» به این ترتیب جمهورى خواهان به راهى مى نگریستند که خارج از حساب و کتاب هاى انتخاباتى بود. آنها در اغلب سال هاى قرن بیستم که فقط به انتخابات فکر مى کردند، انتخابات را از دست داده بودند. آنها به سادگى شیوه مدیریت حزبى لینکلن را رها کردند و با فرصت طلبى از ترس نژادى سفیدپوستان و خشم آنها از قانون حقوق شهروندى دموکرات ها بهره بردارى کردند. تنها دو دهه بعد رشد جمهورى خواهان در جنوب روزافزون شد. سیاستمداران دموکرات پیر اندک اندک یا در گذشتند یا حزب خودرا تغییر دادند. سفیدپوست هاى جوان تر نیز با جمهورى خواهان عهد و پیمان بستند. این چیزى بود که فیلیپس به آن متعهد شده بود. یعنى پیوستن سیاهان به دموکرات ها و گرایش سفیدپوستان به جمهورى خواهان.

ارسال یک پیام

البته این پروسه به یک مقدار تشویق و ترغیب نیز نیاز داشت. در ۱۹۸۰ رونالد ریگان تصمیم گرفت نخستین سخنرانى انتخاباتى خود براى کاخ سفید را در فیلادلفیا، مى سى سى پى برگزار کند. جایى که حامیان حقوق شهروندى جیمز چانى، اندرو گودمن و مایکل شوورنر در تشکلى به نام «آزادى» ۱۹۶۴ توسط بومى ها به قتل رسیدند. ریگان در سخنرانى اش گفت: «من به حقوق ایالت ها اعتقاد دارم.» «حقوق ایالت ها» شعارى بود که حامیان سیاست جداسازى و تبعیض نژادى در دهه هاى۵۰ و ۶۰ به کار گرفتند. مطابق این شعار دولت فدرال حق ندارد قانون جداسازى را صورت دهد و سفیدپوستان و سیاه پوستان را از هم جدا کند. این پیام نژادپرستانه خیلى سریع از سوى مخاطبان واقعى خود دریافت شد تا آراى جنوب در ۲ دوره متوالى به حساب رونالد ریگان ریخته شود.

جانشین ریگان کسى نبود جز جورج بوش پدر؛ جمهورى خواه اهل نیوانگلند و خجالتى و دست و پاگیر. او از آن دست سیاستمدارانى نبود که به سفیدپوستان جنوب متوسل شود. بنابراین یک فعال سیاسى منفى باف و بدبین ازکارولیناى جنوبى را به اسم «لى اتواتر» استخدام کرد. او سعى کرد روش خود را در مصاحبه اى که سال۱۹۸۱ انجام شد و در دهه۹۰ در نشریه «سیاست جنوب» به چاپ رسید شرح دهد. «اتواتر» چنین گفت: «در سال ۱۹۵۴ کار خودتان را با غلام سیاه غلام سیاه گفتن شروع کردید اما در ۱۹۶۸ دیگر نمى توانستید این واژه را به کار ببرید. زیرا به ضرر خودتان بود بنابراین شروع کردید به گفتن کلماتى همچون؛ حقوق ایالت ها، جدا کردن اتوبوس ها و از این جور چیزها. حالا نیز چکیده اى از آن را برداشته اید و درباره کاهش مالیات ها و مسائل اقتصادى صحبت مى کنید. اما حاصل جانبى آن این است که سیاهان بدتر ازسفیدپوستان ضربه مى خورند.»

سیاست کثیف

اتواتر رقابت انتخاباتى جورج بوش پدر را در مقابل فرماندار مایکل دوکاکیس از ماساچوست مدیریت مى کرد. یک امتیاز کم ارزش از تبلیغات ویلى هورتون بدنام که در تلویزیون سراسرى به نمایش درآمد، به دست آمد.

ویلى هورتون یک زندانى سیاه پوست و روانى ماساچوست بود که در تعطیلات پایان هفته اى که به زندانى ها داده مى شود از زندان فرار کرد، به مریلند رفت و به تکرار جنایاتش پرداخت. در این برنامه به طور ضمنى به دو کاکیس حمله شد که در قبال جنایات بسیار نرم رفتار مى کند. ضمن آن که این تبلیغ بر ترس دیرین سفیدپوستان از سیاه پوستان تکیه مى کرد. به لحاظ سهولت کار نیز این برنامه را گروهى تهیه و تدارک دیدند که به طور رسمى توسط ستاد انتخاباتى بوش پدر کنترل و هدایت نمى شدند و بنابراین بوش و اتواتر مى توانستند به راحتى ادعا کنند که از آن مبرا بوده اند. به این ترتیب بود که بوش پدر نیز از حربه استراتژى جنوبى استفاده کرد. اما درباره پسرش، رئیس جمهور کنونى آمریکا چه باید گفت؟

او آفریقایى - آمریکایى تباران سرشناسى همچون کالین پاول و کاندولیزا رایس را در جاى بالاترین مقام هاى کابینه خود قرار داد تا متهم به جانبدارى از سفیدپوستان جنوب نشود. واقعیت آن است که بوش پسر هم فعالیت هاى انتخاباتى خاص خودش را داشت. او براى مقابله با رقیب خود در دور مقدماتى کارولیناى جنوبى سال ۲۰۰۰ به تاکتیک «حمله مکرر» متوسل شد. به این ترتیب که در آن زمان ناگهان این شایعه که منشأ آن نیز مشخص نشد، در همه جا پیچید که این رقیب یک کودک سیاه پوست را به فرزندى قبول کرده است. با این شگرد تبلیغاتى او توانست تمام نگاه ها را به پرورشگاه کودکان بى سرپرست در بنگلادش که کودک سیاه از آنجا به فرزندى بوش پذیرفته شده بود، نشانه رود.

یک استراتژى پایدار

رقیب بوش، انتخابات مقدماتى را از دست داد و امیدهایش براى کاخ سفید از دست رفت. این رقیب جان مک کین بود. اما او این بار مدعى رقابت سالم و انتخابات بر مبناى حقوق شهروندى است. او مجرى آن برنامه رادیویى را که هنگام نام بردن از اوباما فقط نام میانى او، «حسین» را به کار مى برد تا به افکار عمومى القا کند او یک مسلمان است، محکوم کرد و حتى به خاطر این واقعیت که در سال ۱۹۸۳ با تعطیل رسمى شدن روز تولد مارتین لوترکینگ مخالفت کرده بود، عذرخواهى کرد. البته این را نیز باید در نظر گرفت که رقیب مک کین، باراک اوباما، یک سیاه پوست است و در این شرایط باید دید آیا ماشین حمله جمهورى خواهان به کار خواهد افتاد؟

احتمال مى رود جمهورى خواهان به ارسال پیام هاى رمزگونه متوسل شوند و چنین مدعى شوند که مثلاً رنگ پوست اوباما کافى است تا کسانى که مى توانند به او رأى دهند، از ایده خود منصرف شوند.

این احتمال هم وجود دارد که اگر اوباما نامزد نهایى دموکرات ها شود، معاونان مک کین سعى کنند سؤالاتى را در مورد میهن پرستى اوباما و اولویت او در مورد نوع پوشش که هرگز لباسى با یقه اى مزین به پرچم آمریکا نمى پوشد، مطرح کنند. ضمن آن که یقیناً بحث هایى نیز در مورد همسر بحث انگیز او مطرح خواهند کرد. کسى که گفته مى شود در تمام ایام بزرگسالى اش هرگز یک آمریکایى مغرور نبوده است.

در طول چند دهه اخیر این نخستین بار است که ایالت هاى جمهورى خواه به سوى حمایت از دموکرات ها خیز برداشته اند. کالیفرنیا و نیوجرسى سابق چنین گرایشى در رفتار انتخاباتى شان داشتند و امسال نیز احتمالاً اوهایو چنین خواهد بود. اما در هر صورت مى توان پیش بینى کرد هر کدام از دموکرات ها که نامزد شوند، جنوب یک بار دیگر به جمهورى خواهان رأى خواهد داد.