* سفر رایس و استراو به عراق در حالی صورت میگیرد که برخی از گزارشها یکی از اهداف این سفر را تغییر سفیر آمریکا در عراق عنوان میکند. نظر شما در اینباره چیست؟
** اگر بگوییم که همه هدف این سفر در این نکته خلاصه میشود این برداشتی واقعی نیست، زلمای خلیلزاد سفیر آمریکا در عراق سابقه کار دیپلماتیک در این منطقه داشته و آشنا به منطقه است و به واسطه پیوستگیهای قومی و نژادی در این منطقه و آشنایی به موضوعات مورد نظر آمریکا و سیاست خارجی واشنگتن از مدتها قبل مورد توجه به روحیه نیروهای آمریکایی و هزینه حضور این نیروها در عراق از جمله اصلیترین گزینههای این سفر است چرا که آمریکا از این بابت دچار مشکلات فراوان است. از این رو هدف از تغییر خلیلزاد را میتوان در این امر دنبال کرد که آمریکاییها که به دنبال تحرک در قضیه عراق هستند درصددند تا با این تغییر دیپلماتیک این فعالیت را فوری نشان دهند و بازی جدیدی را در عراق شروع کنند.
در عین حال نباید از نظر دور داشت که تغییر سیاست در هر حوزه جغرافیایی ابراز و لوازمی را میطلبد. آمریکاییها با خواست مردم عراق و نتایج انتخابات این کشور مواجه هستند نمیخواهند به آن گردن نهند. همچنین تنوع داخلی قدرت و ساختار آن در عراق آنها را نگران کرده است که نتواند به نقطه تعادلی در عراق برسد.
بنابراین از فاکتور خلیل زاد برای فشار به گروههای داخلی و امتیازگری استفاده میکنند. اما نباید از نظر دور داشت که تغییر وی در عراق یک روند قوری را طی نمیکند و زمان بر است؛ چرا که وی یک چهره قابل اطمینان و شناختهشده در خاورمیانه است.
* نظر شما درباره اظهارات مداخلهجویانه استراو و رایس درخصوص تعیین نخستوزیر عراق و سرنوشت آینده این کشور چیست؟
** این موضع وزیر امور خارجه آمریکا از سر ناچاری و ضرورت در سیاست خارجی این شکل گرفته است. اظهارات آنها شکلی تجویزگونه دارد تا به نوعی ناکامیهای خود را در عراق توجیه کنند و از موضعی بالا با مقامات سایر کشورها برخورد نمایند. اما این گفتمان با توجه به تهدیدات امنیتی و اقتصادی پیشروی دولت آمریکا و هزینه بالای نیروهای این کشور و نزاعهای داخلی سیاست صورت گرفته است و یک ضرورت به شمار میورد تا ناکامیهای موجود در دیپلماسی آمریکایی بدون اشاره مستقیم به آن مطرح و بعدها از آن به عنوان پیروزی و سیاست رهاییبخش آمریکا در منطقه استفاده و از شعارهای مربوط به آن بهرهبرداری کنند.
* اخباری را که در خصوص دور جدید گفتگوهای آمریکا با سران گروههای مسلح عراقی منتشر میشود چگونه تحلیل میکنید؟
** آمریکاییها تلاش میکنند تا در حوزه بحران عراق از گزینههای متفاوتی استفادهکنند. در حال حاضر آنها با نیروهای مسلحی در عراق مواجه هستند که عناصری خطرساز و تهدیدکننده به شمار میروند. آمریکا در دور اول انتخابات مجمع ملی عراق از این گروهها استفاده و ضمن رایزنی با این گروهها آنها را کنترل کرد و در نتیجه این گفتگوها برای برگزاری انتخابات نتایجی مثبت داشت. در سال جدید میلادی در برنامهریزی جدید آمریکا در خاورمیانه، واشنگتن که با صرف هزینههای بالای نظامی و جو روانی نیروهای خود در عراق مواجه است و این نابرابری و عدم توازن مانع از پیگیریهای سیاست خارجی این کشور است تلاش میکند که با این دور از گفتگو از فعالیت این گروهها خودداری کرده و با برخی از آنها که باقیمانده از مراکز قدرت قبلی هستند و یا به اقلیتها تعلق دارند رایزنی کرده و از توان و قدرت آنها به نوعی بهرهگیری نموده و مانع از حمله به نیروهای آمریکایی شود.