جنگ سرد دیگری در راه است؟

"سالهاست که آمریکا و انگلیس به این نتیجه رسیده‌اند که روسیه به عنوان یک ابر قدرت جهانی ممکن است برای آنها خطرناک باشد. با توجه به اینکه روسیه از نظر امور نظامی، منابع طبیعی و نفت غنی می‌باشد، آمریکا و کشورهای غربی نسبت به این موضوع هراس دارند که روسیه در آینده به عنوان ابرقدرت جهان در راستای پشت سر گذاشتن دیگر کشورهای صنعتی دنیا برآید."
به نقل از پایگاه اینترنتی گلوبال پالتیشن، تحلیلگران به طور متناوب به این موضوع اشاره کرده‌اند که با توجه به وخامت روابط روسیه با آمریکا و انگلیس و بعضی از کشورهای غربی، به راه ‌افتادن جنگ سرد جدید بعید نمی‌باشد. روابط آمریکا و روسیه پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی با تنش همراه بوده است و این موضوع مساله جدیدی نمی‌باشد. روابط میان مسکو و لندن نیز اخیراً پرتنش شده است. این تنش از زمانی به اوج خود رسید که لندن از مسکو درخواست کرد آندری لوگووی، تنها مظنون به قتل الکساندر لیتویننکو، مامور سابق کا.گ.ب را برای محاکمه به انگلیس منتقل کند اما روسیه از این کار امتناع کرد چون معتقد بود این اقدام مغایر با قوانین شهروندی روسیه است. آمریکا نیز در کنار تنش مسکو - لندن از فرصت استفاده کرد و به فشارها به روسیه افزود. واشنگتن در همین راستا بارها از شرایط دموکراسی در روسیه، مخالف مسکو با طرح استقلال کوزوو و سرکوب مخالفان در این کشور به شدت انتقاد کرده است. اما یکی از مسایلی که بر تنش میان روسیه - آمریکا به شدت افزوده است موضوع طرح سپر دفاع موشکی آمریکا در شرق اروپاست. آمریکا اعلام کرده که این سامانه‌ی دفاع موشکی با هدف مقابله با حملات موشکی احتمالی از طرف کشورهای یاغی همچون کره‌ی شمالی استقرار خواهد یافت اما روسیه نتیجه گرفته است این طرح دفاعی آمریکا با هدف ضربه زدن به امنیت داخلی روسیه است و هشدار داده که در صورت استقرار سامانه دفاع موشکی آمریکا در جمهوری چک و لهستان این طرح را هدف قرار خواهد داد. مسکو هم‌چنین به مجامع بین‌المللی هشدار داده است که استقرار سامانه دفاع موشکی آمریکا رقابت تسلیحات جدیدی را در دنیا به وجود می‌آورد و این موضوع پیامدهای ناخوشانیدی را در سراسر دنیا به همراه خواهد داشت و آمریکا را مسوول این پیامدها معرفی کرده است. روسیه به این موضوع واقف است که آمریکا قصد دارد در داخل این کشور تنش و اغتشاش بوجود آورد و از این ناآرامی ها به نفع خود سود ببرد بنابراین به شدت تلاش می‌کند تا در این راستا با تمام قوا با آمریکا مقابله کنند، این در حالی است که روس‌ها در این جبهه نه تنها با واشنگتن روبرو هستند بلکه اکثر کشورهای غربی نیز از کاخ سفید جانبداری می کنند. آنچه مسلم است سیاست‌های تقابل گرانه‌ی پنهان میان واشنگتن – مسکو است اما مقامات دو کشور در ظاهر اعلام‌ کرده‌اند که هیچ تنشی میان دو کشور وجود ندارد. در مورد طرح سپر دفاع موشکی، آمریکا به شدت تلاش دارد تا این طرح را در اروپا ایجاد کند و در این راستا پیشنهادهای فراوانی برای جلب رضایت مسکو مطرح کرده است. یکی از این پیشنهادها مشارکت مسکو در ساخت سپر دفاع موشکی مشترک با آمریکا بوده است. مقامات دو کشور نیز در مورد ساخت سامانه‌ی دفاع موشکی مشترک ابراز علاقه کرده‌اند.
اما هنوز به طور دقیق مشخص نیست که چرا تاکنون اقدامی در این زمینه انجام نشده است. روسیه بارها تاکید کرده که به هیچ وجه با ساخت مناطق موشکی درلهستان و رادار در جمهوری چک موافق نیست و دلیل خود برای مخالفت را تیررس قرار گرفتن روسیه پس از ساخت این مناطق اعلام کرده است. مقامات آمریکا تصریح کردند که تلاش می‌کنیم تا از نگرانی‌های مسکو نسبت به طرح دفاع موشکی واشنگتن در اروپا بکاهیم اما کاخ سفید تاکنون نتوانسته از نگرانی‌های مقامات روسیه در این زمینه بکاهد چون نمی‌تواند دلیلی موجه و منطقی برای طرح دفاعی خود درشرق اروپا بیاورد. کاخ سفید به گونه‌ای عمل می کند تا طرح دفاعی‌اش در اروپا را منطقی و عامل بازدارنده جلوه کند . اما اکثر تحلیلگران تاکید کرده‌اند که این طرح دفاعی به هیچ وجه با دلایلی که مسوولان آمریکایی می‌گویند توجیه پذیر نمی‌باشد. جورج بوش، رئیس جمهور آمریکا نیز به شدت تلاش کرده است تا مقامات روسیه به ویژه لادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور سابق این کشور را نسبت به توجیه پذیر بودن این طرح آمریکا متقاعد کند اما به نظر می‌رسد که بوش این موضوع را فراموش کرده که پوتین مامور سابق کا.گ.ب و یک سیاستمدار تمام عیار حرفه‌یی است. به گفته اکثر تحلیلگران پوتین که سیاستمداری مرموزی است خود به طور کامل نسبت به سیاست‌های کاخ سفید در قبال مسکو واقف است، حال به نظر می‌رسد که در لایه‌های پنهان سیاست خارجی دو کشور در قبال یکدیگر موجی از تقابلات نهفته در حال طرح‌ریزی است که مشخص نیست این تقابلات چه زمانی آشکار شوند و آیا این تقابلات احتمالی آینده منجر به جنگ سرد جدیدی خواهد شد؟
واشنگتن می‌داند که سیستم دفاع موشکی مشترک با روسیه فایده‌ای برای کاخ سفید نخواهد داشت چون هدف اصلی از ایجاد این سامانه‌ی دفاع موشکی خود روسیه است نه کشورهای یاغی به همین جهت واشنگتن به این نتیجه رسیده که در ابتدا با مطرح کردن این موضوع اندکی از سیاست خصمانه‌ی و سخنوری‌های شدید مسکو درقبال آمریکا بکاهد و در زمانی مناسب هدف اصلی‌اش که همان استقرار سپر دفاع موشکی آمریکا دراروپا است را محقق کند. درحالی که مقامات ارشد روسیه به شدت با استقرار سامانه‌ی دفاع موشکی آمریکا در اروپا مخالفت کرده‌اند اما به گفته تحلیلگران چون این طرح را آمریکا بنا نهاده است مسکو نسبت به اهداف آن شک و شبهات فراوانی دارد. حال این سوال مطرح است که آیا روسیه با سامانه دفاع موشکی اروپا بدون دخالت کاخ سفید موافق است؟ یا به طور کلی با طرح استقرار سامانه دفاع موشکی در این قاره مخالف است؟ کارشناسان نظامی معتقدند که روسیه به طور کل با استقرار سپر دفاع موشکی در اروپا مخالف نیستند. ولی چون آمریکا قرار است این طرح را در اروپا ایجاد کند مسکو در مورد هدف آن تردید دارد. مسکو پیشتر موضوع استفاده از رادار قبله در آذربایجان توسط آمریکا را مطرح کرد اما واشنگتن به هر نوعی برای استفاده مشترک از رادار قبله بهانه تراشی کرد. تاریخچه ایجاد سپر دفاع موشکی آمریکا در اروپا در ابتدا توسط دولت بیل کلینتون، رئیس جمهور سابق آمریکا مطرح شد. این در حالی است که هدف از ایجاد این طرح مقابله با حملات موشکی کشورهای مخالف آمریکا اعلام شد و هدف آن را محافظت از اروپا اعلام نکردند. در سال 2000 پوتین نیز پیشنهاد ایجاد سپر دفاع موشکی مشترک میان آمریکا و روسیه را به دولت وقت آمریکا مطرح کرد. رئیس جمهور در آن زمان در ایتالیا در دیدار ژان دوم رهبر سابق کاتولیک‌های جهان نیز در این رابطه سخن به میان آورد و از رهبر سابق کاتولیک‌های جهان نیز کمک خواست تا برای محقق شدن این ایده کمک کند. تحلیلگران معتقدند که آمریکا به این دلیل با طرح دفاعی مشترک با روسیه مخالفت می‌کند چون این طرح به صلاح منافع ملی واشنگتن نمی‌باشد. بسیاری از مقامات نظامی جهان معتقدند که آمریکا هیچ دلیلی برای ایجاد سپر دفاع موشکی خود ندارد و مگر هدف قرار دادن روسیه، پال بیور، کارشناس امور موشکی در آمریکا می‌گوید: در تئوری این طرح آمریکا برای مقابله با کشورهای یاغی ایجاد می‌شود اما در عمل مقابله با قوای هسته‌یی روسیه است، وی می‌افزاید: واشنگتن معتقد است که قوای هسته‌یی استراتژیک مسکو تهدیدی برای آمریکاست و این قوا در آینده می‌تواند تعادل قدرت در جهان را به طور کامل به هم بریزد. آمریکا در حالی با استقرار سامانه دفاع موشکی خود در اروپا اصرار می‌وزرد که دوران ریاست جمهوری جورج بوش رو به اتمام می‌باشد. اما توجه به اینکه سیاست‌های بنیادین واشنگتن با آمدن یا رفتن یک فرد تغییر نمی‌یابد، به نظر می‌رسد استقرار این طرح دفاعی یکی از اولویت‌های اصلی مورد نظامی پنتاگون خواهد بود حال این طرح با مخالفت یا موافقت روسیه همراه باشد. رایان مک کورمک، کارشناس امور سیاسی در دانشگاه پرنیستون می‌گوید آمریکا کاملا به این موضوع اطمینان یافته که روسیه ابر قدرتی مشکل‌ساز برای واشنگتن است. این کشور پهناور اکثر مناطق مهم شرق اروپا در غرب خاورمیانه را در اختیار دارد. کشور غنی از منابع نفتی و گازی می‌باشد . صادر کننده تسلیحات و امور نرژی به کشورهای دیگر دنیا است. بنابراین این موضوعات باعث می‌شود تا آمریکا به شدت نسبت به این موضوع هراس داشته باشد که جایگاه این کشور شوروی سابق منافع واشنگتن را به خطر بیندازد و زمانی علیه آمریکا به پا خیزد.
این کارشناس در ادامه می‌افزاید : پوتین و جانشینش دیمیتری مدودف، رئیس جمهور فعلی روسیه در حالی که خارج از روسیه از گسترش روابط با آمریکا و دیگر کشورهای غربی سخن می‌گویند که در داخل طرح‌ها و توطئه‌های جدی علیه واشنگتن و مقابله با کاخ سفید می‌چینند. به گفته این کارشناس مقامات ارشد روسیه زمانی که با مردم این کشور سخن می‌‌گوییم یک سیاست و زمانی که با دیگر مردم خارج از روسیه سخن می‌گویند سیاستی دیگر را در سرشان می‌پرورانند. احیای روابط با اروپا در حالی به ظاهر در دستور کار روسیه قرار دارد که مقامات کرملین تلاش می‌کنند به هر نوعی نشان بدهند روابط دوستانه‌ای با همتایانشان دارند. در کل به نظر می‌رسد تنش میان آمریکا و روسیه همچنان باقی است و مجامع بین‌المللی باید در راستای از بین‌ بردن تنش میان این دو ابر قدرت جهان باشند چون این گونه که پیش می‌رود هر دو کشور قصد دارند بر یکدیگر غلبه کنند و قدرتی تک قطبی را در جهان ایجاد کنند. آمریکا وانگلیس تلاش می‌کنند تا به نوعی نقش روسیه در تعاملات بین‌المللی را بی‌اعتبار جلوه دهند. اما در این راستا قدرت نظامی مسکو چالش جدی برای واشنگتن و لندن می‌باشد.