اعتماد مل ـ زهره آشتیانی: بار دیگر صندلیهای دفتر مهدی کروبی میهمانانی را در خود جای دادند که این بار هم آنها را نه مسالهای سیاسی یا حزبی بلکه دغدغه نسبت به آینده کشور گرد هم آورده بود. دوشنبه شب جمعی از نخبگان سیاسی کشور و دلسوزان نظام به دعوت مهدی کروبی رئیس مجلس ششم گرد هم آمده بودند تا از نگرانیهایشان سخن گویند و برای یافتن راهکار عبور از این شرایط همفکری کنند. لحنی انتقادی بر این نشست حاکم بود و نگرانی از شرایط حاضر، فضای سنگینی را رقم زده بود، هرچند که گهگاهی شوخیهای معروف حسین مرعشی فضا را تلطیف میساخت.
به هر حال همه در نشستی صمیمی به بیان درد دلهای خود پرداختند. در این هماندیشی نخبگان سیاسی کشور، تعدادی از وزرا و معاونان دولت خاتمی چون عبدالعلیزاده، اسحاق جهانگیری، صفدر حسینی، معصومه ابتکار، محمد علی ابطحی، محسن مهرعلیزاده، بیژن زنگنه، صادق خرازی و محمدعلی خوشرو در کنار جمعی از اعضای فراکسیون اقلیت مجلس هفتم چون اسماعیل گرامیمقدم، محمدرضا تابش، محمد قمی، حسین آفریده، حسین هاشمی، قدرت الله علیخانی، حقشناس، عباسی و حتی چهرههایی از نمایندگان مستقل مجلس هفتم چون کاظم جلالی و حسین مظفر قرار گرفتند. در جمع آنها چهرههایی چون سیدمحمد صدر، سیدحسین موسویان، محمدباقر نوبخت، اسدالله کیان ارثی، دعایی، مجید انصاری، محمد عطریانفر، مرتضی الویری، بورقانی، محمد قوچانی، محمدتقی بانکی و موسویبجنوردی نیز حضور داشتند. این درحالی است که برخی از اعضای شورای مرکزی حزب اعتماد ملی چون محمدرضا نوری شاهرودی، سوری، حسینی، جوادیحصار، اعظم سقطی، سیدعلی میرهادی، جواد اطاعت، سلطانیفر، غفور گرشاسبی، محمدعلی مشفق، امینی، یعقوبی و حضرتی حضور داشتند که از میان اعضای شورای مرکزی محمود زمانی قمی و ابوالحسنی در کنار رسول منتجبنیا قائم مقام حزب اعتماد ملی در جایگاه هیات رئیسه این نشست قرار گرفتند تا تنظیم کننده برنامههای این مراسم باشند.
در این نشست ابتدا دبیر کل حزب اعتماد ملی سخن گفت (سخنان وی در ذیل همین مجموعه آمده است) سپس برخی کارشناسان و مقامات سابق گزارشی از برخی موضوعات روز کشور ارائه کردند. ابتدا موضوع عراق که اکنون به نظر میرسد که برای منافع ایران بسیار حائز اهمیت است مورد توجه قرار گرفت. پس قرار شد تا فردی که سالها آشنایی به مسائل بینالمللی داشته و از نزدیک مشکلات را لمس کرده به تحلیل شرایط حاضر بپردازد. این فرد کسی نبود جز دکتر سیدمحمد صدر معاون عربی آفریقایی وزارت خارجه دوران سیدمحمد خاتمی. او وقتی در جایگاه سخنران قرار گرفت قبل از هر سخنی از نامهای که به محمود احمدینژاد در همان اولین روزهای ریاست جمهوریاش نوشته شده است سخن گفت. نامهای که به گفته او اکنون تنها به خاطرهای تبدیل شده و شاید هیچگاه رئیسجمهور نهم ایران آن را نخوانده است.
وی به مسوولیتی که در زمان حضورش در وزارت خارجه داشت اشاره کرد و گفت: ما برای اینکه به اینجا برسیم هزینههای زیادی را به نظام تحمیل کردیم اما در آن زمان دنیا یک حکومت انقلابی را پذیرفته بود و این هزینهها آسیب جدی را به منافع ملی وارد نساخت. وی به بررسی تحریمهایی که برای ایران تعیین شده است پرداخت و گفت: تحریم در عرصه روابط بینالمللی مقدمه انزوای بینالمللی است و انزوا مقدمه تهدید برای امنیت یک کشور میباشد.بدین معنی هرگاه بخواهند یک کشوری را تهدید کنند باید آن را در انزوا قرار دهند و برای آن رابطهاش را با همسایگانش قطع کنند.
وی تاکید کرد: اگر این روند شروع شود تحریمها افزایش مییابد و نظام مقدسی که همه مقلد امام(ره) بوده و هستیم در معرض خطر قرار میگیرد.
وی که قرار بود در مورد شرایط کنونی عراق صحبت کند به استراتژی جدید بوش در عراق اشاره کرد و گفت: به نظر من افزایش نیروی نظامی در عراق استراتژی جدید بوش نیست بلکه استراتژی جدی بوش در رابطه با ایران و عراق است، یعنی اینکه آمریکا تصمیم گرفته در داخل عراق به صورت جدی با ایران برخورد کند و این به بهانه دخالت ایران در امور عراق است. وی با شاره به رایزنیهای آمریکا برای همکاری سوریه با این کشور در مسائل عراق گفت: آمریکا در گفتوگو با سوریه اعلام کرده که اولویت اول او در خاورمیانه عراق است و لبنان و فلسطین اولویت اول اسرائیل است و اگر سوریه با آمریکا درباره اولویت اولش همکاری کند در اولویت اول اسرائیل با سوریه همکاری میکند. وی با اشاره به شرایط ایران در منطقه گفت: با اقداماتی که آمریکا در عراق در ارتباط با دیپلماتهای ایرانی و سپس کنسولگری انجام داد اعلام کرد که میخواهد با ایران برخورد جدی کند.
وی در نهایت متذکر شد: ما باید با دقت و تدبیر عمل کنیم و هرچه ممکن است تهدیدی برای ایران باشد را برطرف کنیم.
گزارش از روند پرونده هستهای
یکی از اعضای تیم سابق مذاکره کننده هستهای که در حال حاضر معاون مرکز تحقیقات مجمع تشخیص مصلحت نظام است سعی کرد تا از دغدغههایی که در پرونده هستهای ایران وجود دارد پرده بردارد. سیدحسین موسویان برای شروع به قطعنامهای که در شهریور 84 برای ایران صادر شد اشاره کرد. وی گفت: در قطعنامهای که در شهریور صادر شد براساس ماده 1230 اعلام شد که مدیرکل آژانس موظف است که گزارش خود را به شورای امنیت ارائه کند.
همچنین تاکید شده بود که با توجه به وضعیت ایران صلاحیت رسیدگی به پرونده آن در اختیار شورای امنیت قرار میگیرد. همچنین بازرسی فراتر از پروتکل در مورد ایران تصویب شد. وی افزود: پس از عدم پذیرش آن، قطعنامه 1696 در مورد ایران صادر شد که در آن تعلیق الزامیشد. براساس آن نیز مهلتی به ایران برای مذاکره داده شد که در آن زمان بسته پیشنهادی 1+5 در تابستان 85 به ایران ارائه شد. موسویان تصریح کرد: پس از آن و نپذیرفتن شروط از سوی ایران قطعنامه 1737 صادر شده است که تحریمهایی به مراتب گسترده تر از جمله تحریمهای موشکی در آن اعلام شده است. یعنی اگر روزی ماشینآلاتی وارد کشور شود میتوانند بگویند برای کاربردهای هستهای است و از ورود آن جلوگیری کنند.
وی با توجه به این وضعیت، شرایط بازگشت ایران را بسیار سخت دانست و گفت: شرایط بازگشت ایران بسیار عجیب است یعنی اگر ما تعلیق کامل هم انجام دهیم باز از شورای امنیت بیرون نمیرویم. در هر حال اگر تمام خواستهای دو قطعنامه 1696 و 1737 را اجرا کنیم باز اتباع ایرانی در هر جای دنیا از کار یا تحصیل در هر زمینهای که مرتبط با مسائل هستهای باشد تحریم هستند و کمکهای آژانس برای فناوری هستهای نیز از ایران سلب میشود.
وی افزود: کمیتهای به نام تحریم تشکیل شده است که اختیارات شورای امنیت برای تحریم به آن داده شده است و کشورهای تخطیکننده از سوی آن مجازات میشوند. البته آنچه آمریکاییها شروع کردهاند فراتر از قطعنامه است. هرچند که ماده 41 فصل 7 منشور سازمان ملل میتواند تا تحریم کامل پیش رود.
انتقاد به سیاست خارجی
موضوع لبنان نیز از اهمیت خاصی نسبت به ایران برخوردار است. محمدعلی سبحانی که سفیر سابق ایران در لبنان بوده است و اکنون همه او را به عنوان یک کارشناس مسائل منطقه و لبنان میشناسند به تحلیل شرایط لبنان در منطقه و ارتباط آن با ایران پرداخت. وی گفت: اختلافنظری در میان جناحهای داخل ایران نسبت به این موضوع وجود دارد که آیا اینگونه امکانات میتواند جنبه دفاعی داشته باشد و یا میتواند در چارچوب برنامههای اجرایی و عملیاتی جمهوری اسلامی قرار گیرد.