عروس خاورمیانه، در آستانه جنگ داخلی

قاسم بابایی
این روزها لبنان درحالی شرایط بسیار تعیین کننده ای را تا حد یک جنگ خانگی جدید پیش روی دارد که این کشور به عنوان عروس خاورمیانه شهرت داشت، جنگ داخلی 1975 پس از 15 سال و با کشته شدن هزاران لبنانی و آواره و زخمی شدن صدها هزار نفر با اجلاس طائف به پایان رسید.
اما در همان شرایط در فاصله سالهای 1975 تا 1982، حمله مستقیم صهیونیستها به رهبری آریل شارون فاجعه خونین اردوگاههای صبرا و شتیلا را رقم زد و پس از آن به فاصله سالهای 1990 تا 1996 که اجلاس طائف، فاس و مراکش برای صلح در لبنان تلاشهای مشکوکی را به نفع آمریکا و ارتجاع منطقه رقم می زدند، همین اعراب منطقه و سرسپردگان آمریکایی منطقه ای آن با دادن چراغ سبز به رژیم صهیونیستی در اجلاس شرم الشیخ، بمباران روستای قانا را به اشغالگران قدس واگذار نمودند.
در جریان حملات جنگنده های رژیم صهیونیستی در سال 1996 به روستای قانا که مقر سازمان ملل در آن قرار داشت واقع در خط مرزی موسوم به نوار آبی دهها زن، کودک، پیرمرد و پیرزن پناهنده به شهادت رسیدند.
اکنون 12 سال از فاجعه قانا و دو دهه از پایان جنگهای داخلی لبنان می گذرد، اما این عروس خاورمیانه همچنان با بحرانها، تهدیدها و توطئه هایی مواجه است که تازه ترین آنها را می توان بدین گونه معرفی نمود. خروج نیروهای سوری که با صدور قطعنامه 1701 همراه گردید، ترور رفیق حریری نخست وزیر سابق لبنان که با قطعنامه 1757 محکوم گردید، جنگ 33 روزه رژیم صهیونیستی علیه حزب ا... که به شکست عمیق این رژیم منجر شد. ناپدید شدن زهیر محمد الصدیق، شاهد عینی ترور رفیق حریری، خروج حزب ا... و نیروهای مسیحی از کابینه سینیوره و ترور عماد مغنیه، اقدامهای مذبوحانه گروه 14 مارس طرفدار سینیوره، ماجرای اردوگاه نهرالبارد و اعزام ناو هواپیمابر آمریکایی «کول» به بنادر لبنان، اختصاص 142میلیون دلار توسط رایس برای بی ثباتی لبنان، مانور شهری رژیم صهیونیستی که با شکست در دستیابی به اهداف از پیش برنامه ریزی شده آن مواجه گردید، به تعویق افتادن هفدهمین جلسه انتخاب ریاست جمهوری لبنان که به دنبال پایان دوره ریاست جمهوری امیل لحود در 24 نوامبر 2008 (3آذر 86) آغاز گردید.
ترور رفیق حریری
برای ورود به بحران کنونی لبنان، ترور رفیق حریری و ناپدید شدن زهیرمحمد الصدیق می تواند به افشای مداخلات اروپا و آمریکا در امور داخلی این کشور از جمله فرانسه تا امروز که به پیچیده تر شدن اوضاع دامن زده اند کمک نماید.
زهیرمحمد الصدیق یک نظامی فراری ارتش سوریه است که پس از ترور رفیق حریری توسط سازمان اطلاعات و امنیت داخلی لبنان دستگیر و به گروه تحقیق «ملیس» سازمان ملل در امور ترور رفیق حریری سپرده می شود. الصدیق در اعترافهای خود مدعی می شود که نقشه ترور حریری توسط نظامیان سوری و لبنانی در منزل وی طراحی شده است.
ادعاهای الصدیق سوریه را در کنار 4 افسر امنیتی عالیرتبه لبنان به عنوان متهمان اصلی این ترور قراردارد در جریان رسیدگی به پرونده ترور حریری، وی از لبنان توسط گروه تحقیق «ملیس» به اسپانیا و از آنجا به عربستان سعودی و در نهایت وارد پاریس می شود. در فرانسه پس از بازجویی توسط دستگاه قضایی فرانسه مشخص می شود که بسیاری از ادعاهای وی کذب محض بوده و به زندان محکوم می شود. ولی چندی بعد او به راحتی خاک فرانسه را ترک می کند و دولت فرانسه این عمل «زهیرمحمد الصدیق» را عملی مجرمانه و فرار تلقی نکرده و آن را در چارچوب انتخاب شخص وی قلمداد می کند. اما پس از خروج از پاریس سرنوشت او در هاله ای از ابهام باقی مانده و هیچ کس از محل زندگی او خبری ندارد.
پس از ناتوانی و انحراف «دنکف ملیس» در پرونده حریری، جانشین وی سرژبرامرتز پس از اندک مدتی کار خود را به دلیل پیچیده بودن مسأله ترور حریری به دانیل بلمار، دادستان پیشین کانادایی واگذار نمود. سرانجام بلمار در آستانه سومین سالگرد ترور حریری که در 14 فوریه سال 2005 همراه با 21لبنانی دیگر کشته شد که احتمال برگزاری دادگاه بین المللی داده می شد، ناگهان طی گزارشی اعلام کرد براساس شواهد موجود، این گروه می تواند تأیید کند که شبکه ای از افراد و گروههای تبهکار در هماهنگی با هم در اجرای عملیات ترور عمل کرده اند و همین شبکه در ترورهای بعدی دست داشته اند. اما مقامهای لبنانی و سوری نیز نه تنها در این ترور دخالت نداشتند بلکه همکاری خوبی با گروه تحقیق سازمان ملل نمودند!
آنچه مسلم است جریان حاکم در لبنان موسوم به 14 مارس تحت فشار آمریکا و کشورهای غربی و برخی از کشورهای عرب منطقه نمی خواهند مسأله لبنان از راه تفاهم حل و فصل شود، زیرا آمریکا، رژیم صهیونیستی، عربستان، اردن و مصر،اهدافی را که در جنگ 33 روزه نتوانستند از راه نظامی محقق کنند سعی دارند تا از راه فشار سیاسی به اهداف خود دست یابند و آن هدف جلوگیری از نفوذ ایران و سوریه در لبنان، خلع سلاح مقاومت و قراردادن لبنان در آغوش پیمان ناتو است. به گونه ای که این کشورها در سطح بین المللی بر لبنان تسلط داشته باشند و در سطح منطقه ای نیز که سوریه بر منطقه تسلط داشت، این نقش از این پس به عربستان داده شود. حتی در سطح وسیعتر، عراق در آینده جانشین مصر شود.
انتخاب رئیس‌جمهور جدید و دولت غیرقانونی سینیوره
در این میان بیست و پنجم سپتامبر 2007 (سوم مهر 86) آغاز زمان انتخاب رئیس جمهور جدید بود زیرا امیل لحود دوره ریاست جمهوری اش در سوم آذرماه 86 پایان می یافت. درحالی که اصل دوران ریاست جمهوری لحود در 24 نوامبر سال 1998 به مدت 6 سال ادامه یافت که مجلس لبنان پس از اتمام این دوره وی را برای سه سال دیگر در این سمت ابقا کرد. اما نشست انتخاب رئیس جمهوری لبنان به علت به حد نصاب نرسیدن نمایندگان «عدم حضور دو سوم نمایندگان» تاکنون 17بار به تعویق افتاده است و نشست بعدی پارلمان لبنان به ساعت 12 روز سه شنبه 22آوریل یا همان سوم اردیبهشت موکول شد که در آن جا هم به نتیجه نرسیدند. تعداد نمایندگان مجلس لبنان 128 نفر است که دو سوم آن (حدنصاب لازم برای تشکیل جلسه انتخاب رئیس جمهور) 86 نفر است. موافقان تشکیل دولت وحدت ملی (حزب ا... و مسیحیان تحت رهبری میشل عون) معتقدند که برای انتخاب رئیس جمهور باید حد نصاب دو سوم را در نظر گرفت، اما جناح اکثریت در پارلمان لبنان موسوم به 14مارس براین باور است که حد نصاب دو سوم برای انتخاب رئیس جمهور تا 10 روز پایانی مهلت قانونی برای انتخاب رئیس جمهور صحیح است و پس از آن در 10 روز پایانی، رئیس جمهور می تواند براساس اکثریت مطلق (رأی جناح اکثریت یعنی حد نصاب نصف به علاوه یک) انتخاب شود. خروج شش وزیر از کابینه سینیوره در اعتراض به عملکرد وی با وجود عدم مشروعیت سیاسی وی، مانع از آن نشد تا او با جذب 11میلیارد دلار کمک برای بازسازی لبنان و هزینه کردن مشکوک این منبع اعتراض همگان را برانگیخت. از سویی دیگر جریان 14مارس همراه با سینیوره این کمکها را به جای هزینه کردن در بخشهای جنوبی لبنان پس از جنگ 33 روزه در تجهیز نظامی گروههای 14مارس خرج کرد تا توافق هر دو جریان برای انتخاب ژنرال میشل سلیمان، فرمانده کل ارتش لبنان به عنوان رئیس جمهور به تأخیر افتد.
دیوید ولش از لبنان چه می‌خواهد؟
در این میان دیوید ولش، دستیار وزیرخارجه آمریکا که این روزها برای سرپوش گذاشتن بر دخالتهای سفیر آمریکا در لبنان وارد بیروت شده درصدد است تا به عنوان میانجی به اصطلاح امین در امور لبنان دخالت کند، طی دیداری با سران گروه 14مارس و نبیه بری رئیس مجلس لبنان و فواد سینیوره از دولت فعلی به عنوان دولتی قانون نام ببرد که به شیوه دموکراتیک انتخاب شده است. اما نبیه بری در واکنش به ادعاهای ولش مبنی بر بی نتیجه بودن مذاکرات میان 14مارس و مخالفان دولت سینیوره اظهار داشت: گفتگوها نتایج بسیاری در برداشته است. به طوری که ولید جنبلاط، رئیس حزب سوسیالیست ترقی خواه دروزی لبنان با طرح دعوت به گفتگوها موافقت کرد. ولی سعد حریری رئیس جریان آینده و سمیر جعجع رئیس حزب نیروهای لبنانی مخالف این موضوع بوده اند.
افشاگری علیه 14 مارس
پطرس حرب با خروج از ائتلاف 14مارس اعلام کرد که 14 مارس عملکرد شفافی در قبال هواداران خود نداشته است. در این راستا، میشل عون، رهبر جریان آزاد ملی لبنان ضمن مخالفت با دخالتهای آمریکا در امور داخلی لبنان می گوید، اگر دخالت آمریکا و فرانسه وجود نداشت عمر گروه 14مارس مدتها پیش به پایان رسیده بود.
پاسخ به ادعای تکراری
اما در آستانه بیست و پنجمین سالگرد انفجار سفارت آمریکا در لبنان، که در روز 18 آوریل 1983 منجر به مرگ 52نفر شد که 35 لبنانی و 17 آمریکایی را شامل گردید، بوش، رئیس جمهور آمریکا ایران و سوریه را به حمایت از تروریسم و اخلال در روند دموکراسی در لبنان متهم کرد. درحالی که آلبرایت، وزیرخارجه سابق آمریکا اظهارداشت که بر خلاف ادعاهای ما آمریکاییها و شخص بوش، حزب ا... رابطه ای با تروریست ندارد.
آلبرایت در ادامه سفارشهای خود به رئیس جمهور آینده آمریکا با اشاره به لبنان و بحران جاری آن گفت: لبنان امروز دوباره شاهد اختلاف و شکاف خطرناکی است. به طوری که حزب الله و طرفدارانش در یک طرف و ائتلاف دروزیها در سوی دیگر است. آلبرایت خطاب به جانشین بوش تصریح کرد: شاید اموری که برای تو که رئیس جمهور آینده آمریکا هستی ساده باشد، اگر که یکی از طرفهای درگیری همه نکات مثبت را یکجا داشته باشد ولی فراموش نکن که بسیاری از آنهایی که ما آنها را میانه رو می نامیم دچار فساد شدیدی هستند و حزب ا... را که ناجوانمردانه مرتبط با تروریسم می خوانیم و ایران و سوریه را به دلیل دفاع بر حق از آنها متهم به حمایت از تروریسم می کنیم، از این اتهامها پاک و مبرا هستند.
آلبرایت در گفتگو با نیوزویک ادامه داد: در پایان جنگ 33روزه شورای امنیت سازمان ملل متحد، دولت لبنان راموظف به خلع سلاح حزب الله کرد ولی دولت لبنان در مرز با اسراییل اگرچه آرام است و نیازی به خلع سلاح نمیبیند، اما چنانچه شرایط سیاسی فعلی و بن بست کنونی تغییری نکند احتمال درگیریهایی فراتر از کشتار خونین جنگهای دهه 1975 تا 1990 رخ خواهد داد. همچنان که معنای صلح در خاورمیانه به معنای آتش بس میان دو جنگ است و آمریکا از کسانی حمایت می کند که هیچ کاری جز آتش افروزی همچون گروه 14مارس ندارند.
آلبرایت خطاب به جانشین بوش و در ادامه می گوید: اگر می خواهی در جهان به عنوان ریاکار و منافق معرفی نشویم، باید به دقت و جدیت شاخصهای مهمتری را برای «میانه روها» مشخص کنی نه اینکه هرکسی با منافع ما همراه بود به او میانه رو بگوییم. زیرا میانه روی مورد نظر تو، معنای فرصت طلبی و سکولاریزم را نیز می دهد که با اصول ارزشی دنیای امروز منافات دارد.