اشاره:
تامین بودجه جنگ عراق طی چند هفته گذشته، به محور اصلی منازعات بوش و مجلس نمایندگان آمریکا تبدیل شد. بوش با یکبار وتوی این لایحه نشان داد که همچنان بر تداوم سیاستهای به کار گرفته شده در طول 4 سال گذشته در عراق تأکید دارد. پافشاری وی باعث شد تا در نهایت در جدال دموکراتها و دولت بوش، اینبار نیز جمهوریخواهان برنده محسوب شوند. اما همگان چه در داخل و چه در خارج آمریکا منتظر ایستادهاند تا میزان موفقیت وعدههای جنگسالاران در عراق ارزیابی شود. چه در صورت عدم موفقیت، آینده تاریکی در انتظار جمهوریخواهان خواهد بود.
">اشاره:
تامین بودجه جنگ عراق طی چند هفته گذشته، به محور اصلی منازعات بوش و مجلس نمایندگان آمریکا تبدیل شد. بوش با یکبار وتوی این لایحه نشان داد که همچنان بر تداوم سیاستهای به کار گرفته شده در طول 4 سال گذشته در عراق تأکید دارد. پافشاری وی باعث شد تا در نهایت در جدال دموکراتها و دولت بوش، اینبار نیز جمهوریخواهان برنده محسوب شوند. اما همگان چه در داخل و چه در خارج آمریکا منتظر ایستادهاند تا میزان موفقیت وعدههای جنگسالاران در عراق ارزیابی شود. چه در صورت عدم موفقیت، آینده تاریکی در انتظار جمهوریخواهان خواهد بود.
در همین رابطه، روزنامه آمریکایی واشنگتن پست در گزارشی نوشته است. رهبران کنگره از هر دو حزب سیاسی تنها چند ماه به رئیسجمهوری این کشور فرصت خواهند داد تا ثابت کند تلاشهای جنگ عراق مؤثر بوده است و این فرصت بیشتر از سپتامبر نخواهد بود.
واشنگتن پست در اینباره نوشت؛ به احتمال زیاد ماه سپتامبر ماه کلیدی برای تصمیمگیری کنگره و ضربالاجلی قطعی برای دولت جرج بوش خواهد بود.
به نوشته این روزنامه، در ماه سپتامبر فشارهای سیاسی در واشنگتن با جدول زمانی نظامی در بغداد نیز هماهنگ خواهد شد زیرا ژنرال دیوید پترائوس، فرمانده نیروهای نظامی آمریکا در عراق نیز اعلام کرده است تا ماه سپتامبر قادر به تشخیص خواهد بود که آیا تازهترین تغییرات صورت گرفته در افزایش نیروهای نظامی مستقر در عراق، تأثیری بر روند آشتی سیاسی بین گروههای عراقی داشته است یا خیر.
از سوی دیگر سال مالی 2008 نیز که از اول اکتبر آغاز خواهد شد، به احتمال قریب به یقین در حالی آغاز خواهد شد که کنگره برای تامین بودجه جنگ محدودیتهای بسیار شدیدی را اعمال خواهد کرد.
«گوردون اسمیت (Gordon Smith)» از سناتورهای جمهوریخواه سنا نیز با اشاره به اینکه به بسیاری از جمهوریخواهان قول داده شده است که تا ماه سپتامبر گزارش صریحی از نتایج طرح افزایش نیرو در عراق به آنها ارائه شود اظهار داشت: من تنها جمهوریخواه، یا یکی از دو جمهوریخواهی نخواهم بود که در آن وضعیت خواستار انجام تغییرات در استقرار نیروها در عراق شود. این مسأله برای من کاملاً روشن است.
«جیمز موران (James Mooran)» از اعضای حزب دمکرات در کمیته فرعی اختصاص بودجه مجلس نمایندگان که مسئولیت تأمین بودجههای نظامی را برعهده دارد نیز با اشاره به اینکه ماه سپتامبر بسیار کلیدی خواهد بود اظهار داشت: در صورتی که تا آن زمان در انتهای تونل هیچ نوری مشاهده نگردد، ماه سپتامبر ماه غمافزایی برای این دولت خواهد بود.
این در حالی است که تأکید آنها بر ماه سپتامبر از این جهت بیشتر نگرانکننده است که در لایحههای بودجهای که در فصل بهار در کنگره آمریکا به تصویب رسیده بود، برای رسیدن به تغییرات چشمگیر سال 2008 در نظر گرفته شده بود.
مجلس سنا در لایحه خود مارس 2008 را به عنوان زمان عقبنشینی نیروهای جنگی آمریکا از عراق تعیین کرده بود و مجلس نمایندگان نیز پایان ماه اوت 2008 را در نظر گرفته بود. حال آنکه خبرهای هفتههای اخیر از عراق حاکی از پیشرفت بسیار کم در اوضاع این کشور است و مخالفت افکار عمومی با این جنگ نیز بیشتر شده است.
«جان بوهنر» (John Bohner) رهبر حزب اقلیت در مجلس نمایندگان آمریکا نیز که از حامیان اصلی بوش بوده، گفته است با فرا رسیدن ماه سپتامبر و اکتبر، اعضای کنگره میخواهند بدانند که آیا این طرح مؤثر بوده است یا خیر و اگر خیر، برنامه دوم چیست.
دمکراتها نیز در مورد آنچه از نظر آنها روشنترین نشانهها از شکسته شدن اتحاد جمهوریخواهان در حمایت از بوش است، حرف میزدند.
دمکراتهای مجلس نمایندگان نیز در حال تهیه لایحهای هستند که خواستار توقف عملیات آمریکاییها تا پایان ماه ژوئیه است.
از سویی؛ برخی از رهبران حزب دمکرات در مجلس نمایندگان نیز نگران هستند انجام یک رأیگیری نمایشی دیگر در فصل تابستان باعث شود برنامههای داخلی این حزب در مسیر خود پیش نرود.
این در حالی است که پیشنهاد لایحه جدید در مجلس نمایندگاه نشاندهنده آن است که به چه سرعت زمان بر سر جنگی که در حال از دست دادن حمایتهای سیاسی است از دست میرود. «رام امانوئل»، رئیس انجمن حزب دمکرات مجلس نمایندگان با اشاره به اینکه همیشه در بحثها بر سر تعیین جدول زمانی برای پایان جنگ دو نوع بحث وجود دارد اظهار داشت؛ «جرج بوش شدیداً تأکید دارد که زمان خروج نیروها از عراق 20 ژانویه 2009، یعنی زمانی که او از کاخ سفید خارج میشود باشد تا مسأله عراق برای رئیسجمهوری بعدی آمریکا باقی بماند ولی جمهوریخواهان شدیداً تأکید دارند که مسأله عراق به انتخابات بعدی ریاست جمهوری کشیده نشود. وی افزود: آنچه بوهنر به صورت علنی گفته، چیزی است که جمهوریخواهان ماهها است به صورت محرمانه مطرح کرده بودند.
در مقابل خوشبینترین مقامات نظامی نیز اعتقاد ندارند که بغداد تا ماه سپتامبر آرام خواهد شد، ولی آنها معتقدند تا آن زمان ممکن است بتوانند رویدادهای بلندمدت را تشخیص دهند. یکی دیگر از آزمونهای اصلی که وجود خواهد داشت ماه رمضان است که امسال در حوالی 12 سپتامبر آغاز خواهد شد. این در حالی است که طی چهار سال گذشته در این ماه میزان خشونتها در عراق شدیداً افزایش یافته است و در صورتی که پترائوس نتواند این روند را بشکند، برای بسیاری از اعضای کنگره دشوار خواهد بود که همچنان مدعی باشند که آمریکا در حال دستیابی به پیشرفت است.
«نورم کولمن» (Norm Colman) سناتور جمهوریخواه مجلس سنا نیز با اشاره به اینکه بسیار بعید است کنگره بدون مشاهده نشانههای قابل لمسی از موفقیت، به راحتی حاضر به ارائه بودجه جنگ برای سال 2008 باشد، گفت: این احساس وجود دارد که تا ماه سپتامبر ما بایستی اقدامات واقعی را از سوی عراقیها مشاهده کنیم. من فکر میکنم همه این مسأله را میدانند.
عراق؛ محور اصلی رقابتهای حزبی آمریکا
از سویی، خبرگزاری فرانسه در گزارشی از واشنگتن به قلم «استیون کلینسون»، نوشت: مبارزات انتخابات ریاست جمهوری آمریکا که قرار است سال آینده میلادی برگزار شود، سبب شده است جدال درباره «عراق» بین کاخ سفید و کنگره آمریکا که دموکراتها در آن اکثریت هستند، تشدید شود، زیرا نامزدهایی که چشم دوختهاند تا حزبشان آنها را برای شرکت در انتخابات معرفی کند، گزینهای پیش رو ندارد جز آنکه لحنشان را برای جذب رأیدهندگان تندتر کنند.
نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری آمریکا از طریق تلاش برای جذب فعالان میکوشند تا موافقت حزبشان را به منظور معرفی آنها برای شرکت در انتخابات ریاست جمهوری به دست آورند به همین سبب آنها بیشتر به احساسات مردمی در قبال جنگ در عراق گوش میکنند اما همکاران آنها در کنگره به انتقاد از دولت در واشنگتن بسنده کردهاند. کلینتون نامزد اصلی انتخابات ریاست جمهوری که از وی به علت رأی مثبتش در اکتبر سال 2002 برای حمله به عراق انتقاد میشود، از قانون جدید برای پایان دادن به جنگ در عراق تا اکتبر آینده حمایت کرد. کلینتون گفت: زمان آن رسیده است که مجوز حمله به عراق لغو شود.
وی افزود: در صورتی که بوش متقاعد نشود تا به وخامت اوضاع در عراق اعتراف کند زمان آن خواهد رسید که کنگره وی را مجبور به خروج از عراق کند.
برخی از ناظران معتقدند کلینتون با این مانور تلاش میکند خودش را از انتقادات برخی فعالان دور کند، آنها از کلینتون به علت آنکه نمیخواهد به سبب حمایتش در سال 2002 از جنگ عذرخواهی کند، انتقاد میکنند. سناتور ادواردز نیز گفت: این اقدام کلینتون برای متوقف کردن جنگ در عراق کافی نیست.
ادواردز در یک مصاحبه تلویزیونی گفت: دامنه نفوذ کنگره آمریکا برای متوقف کردن جنگ در عراق در آن است که از قدرتش در زمینه تأمین مالی استفاده کند.
رهبران دموکرات کنگره آمریکا درباره متوسل شدن به اختیارات قانونی برای قطع اعتبارات مالی مردد هستند، زیرا از این بیم دارند که به عدم حمایت از سربازان آمریکایی در صحنه نبرد در عراق متهم شوند. ادواردز که میگوید اقدامش در حمایت از تصمیم حمله به عراق اشتباه بود میگوید؛ بیشتر از دیگر نامزدها خواستار اقدام فوری برای عقبنشینی نیروهای آمریکایی از عراق است.
کارنامه نقض حقوق بشر آمریکا
از دیگر سو وزارت خارجه چین با تهیه گزارشی به موارد نقص حقوق بشر توسط آمریکا در عراق پرداخته است. در گزارش مذکور کارنامه نقض حقوق بشر آمریکا مورد بررسی قرار گرفته است.
بر این اساس، ایالات متحده با اتکا به قدرت نظامی برتر خود، به حاکمیت دیگر کشورها تجاوز کرده و حقوق بشر در آن کشورها را نقض کرده است.
تعداد زیادی از مردم عادی بیگناه عراق بعد از تجاوز آمریکا در سال 2003 به این کشور کشته شدهاند. واشنگتن پست مورخ 11 اکتبر 2006 گزارش کرد که براساس تحقیقات انجام گرفته از سوی دانشکده بهداشت عمومی «بلومبرگ» تحت نظارت دانشگاه جان هاپکینز تخمین زد که بیش از 655 هزار عراقی از زمان شروع جنگ در مارس 2003 در عراق کشته شدهاند. بدین ترتیب در حدود 500 مورد فوت ناگهانی در روز در سراسر کشور اتفاق افتاده است. ارزیابی مذکور براساس نمونهگیری تصادفی در مصاحبه با خانوارهای 47 محله در سراسر عراق تهیه شده است. یک واحد از تفنگداران دریایی آمریکا در 19 نوامبر 2005 در بازرسی خانه به خانه یک محله تعداد 24 شهروند غیرنظامی عراقی را به قتل رساندند. این اقدام بدنبال کشته شدن یک تفنگدار دریایی آمریکا بر اثر انفجار یک بمب کنار جادهای در حدیثه انجام گرفت، در میان کشتهشدگان یک پیرمرد معلول 76 ساله، یک کودک سه ساله و 7 زن قرار داشت.
براساس گزارش دیگری از روزنامه انگلیسی ساندی تایمز، یک خانواده 11 نفره بر اثر تیراندازی سربازان آمریکایی در 15 مارس 2006 به قتل رسیدند. پنج کودک 6 ماهه تا 5 ساله و 4 زن در میان مقتولین قرار داشتند. از طرفی چهار سرباز آمریکایی در 12 مارس 2006 به یک دختر 14 ساله بنام ابیر قاسمالجنبی تجاوز کرده و سپس والدین و خواهر پنج ساله و خودش را کشتند. نیروهای آمریکایی همچنین 31 می 2006 دو زن عراقی را که یکی از آنها نزدیک به زمان فارغ شدن بود، به قتل رساندند. این اتفاق زمانی روی داد که سربازان آمریکایی بسوی یک اتومبیل سواری که در یک پست بازرسی در شهری در شمال بغداد توقف نکرد، آتش گشودند. شبکه سیانان نیز در 5 ژوئن گزارش داد که یک جوخه آمریکایی یک پیرمرد 52 ساله معلول را به گودالی در کنار جاده برده و وی را به قتل رساندند یک بیل و یک سلاح خودکار ( ایکی 47) نیز در کنار وی قرار دادند که اینگونه بنظر برسد نامبرده شورشی و در حال بمبگذاری بوده است. نیروهای تحت هدایت آمریکا در 8 دسامبر 2006 تعداد 20 تن مظنون شورشی را طی یک حمله علیه مبارزان گروه القاعده در شمال غرب بغداد به قتل رساندند.
ایالات متحده با نقض آشکار و مستمر کنوانسیون ژنو کارنامه سیاهی در سوءاستفاده از اسرای جنگ عراق و افغانستان دارد. یک گزارش پخش شده در برنامه «نیوزنایت» بیبیسی که منبع اصلی آن، سازمان حامی حقوق بشر «هیومن رایتز فرست» واقع در آمریکا است، نشان میداد که از اوت 2002 تعداد 98 اسیر در زندانهای آمریکا در عراق و افغانستان فوت شدهاند. از این تعداد 34 نفر با سوءقصد عمدی کشته شدهاند. 11 فقره از مرگ زندانیان مشکوک بوده و 8 تا 12 نفر شکنجه فوت کردهاند. گزارش دیدبان حقوق بشر در ژوئیه 2006 تصریح میکند که شکنجه و دیگر سوءاستفادهها از بازداشتشدگان در بازداشتگاههای ایالات متحده در عراق با دریافت مجوز و یک رویه معمول بوده است. این بازداشتشدگان مرتبا مورد ضربوشتم شدید قرار گرفته، زیر فشارهای روانی، محرومیت شدید از خواب و در معرض سرما و گرمای طاقتفرسا قرار داشتهاند. به سربازان آمریکایی گفته شده بود که بسیاری از فنون سوءاستفاده و بدرفتاری با زندانیان، دارای مجوز از سلسله مراتب فرماندهی بوده و بازداشتشدگان در تاسیسات آنان مشمول کنوانسیون ژنو نیست. بازداشتشدگان در اردوگاه ناما (یکی از بازداشتگاههای آمریکا در فرودگاه بغداد) که برخلاف حقوق بینالمللی ایجاد و نزد کمیته بینالمللی صلیبسرخ ثبت نشده، مرتبا لخت مادرزاد مورد ضربوشتم قرار گرفتهاند. از سویی تعدادی از بازداشتشدگان بعنوان سیبل تمرین تیراندازی مورد استفاده قرار گرفتهاند. گروه حقوق بشر عفو بینالملل در می 2006 بازداشت 14 هزار نفر در عراق بدون ایراد اتهام یا محاکمه را محکوم کرد.
موارد نقض حقوق بشر آمریکا به این موارد محدود نشده است براساس گزارش دیگری از روزنامه انگلیسی ایندپندت، 460 نفر در زندان گوانتانامو محبوس هستند. دهها تن از آنها نوجوان، 60 نفر زیر 18 سال و جوانترین آنها 14 ساله میباشد. یک نوجوان 12 ساله بنام محمد القرانی متهم به عضویت در القاعده و همکاری در توطئه تروریستی 1988 القاعده در لندن شد. نامبرده در سن 14 سالگی دستگیر شد (ایندپندت تحت عنوان کودکان ساحل گوانتانامو، 28 می 2006)، بنابر گزارش واشنگتن پست مورخ 30 می 2006، 75 زندانی در گوانتانامو بدلیل بدرفتاری سربازان آمریکایی دست به اعتصاب غذا زدند. در تاریخ 10 ژوئن 2006، سه زندانی با استفاده از ملحفه و لباس خود را حلقآویز کردند (آسوشیتدپرس مورخ 11 ژوئن 2006).
قانون کمیسیون نظامی ایالات متحده مصوب 17 اکتبر 2006 مجوز بکارگیری شیوههای سختتری برای بازجویی از مظنونان به اقدامات تروریستی را صادر کرده است. «مارتین شینوین»، گزارشگر ویژه سازمان ملل در توسعه و حمایت از حقوق بشر و آزادیهای اساسی با انتشار بیانیهای اعلام کرد که برخی مفاد قانون مذکور در مغایرت با اصول استانداردهای محاکمه عادلانه و روند تبیین شده در ماده 3 کنفرانسیون ژنو و مفاد کنوانسیونهای بینالمللی حقوق مدنی و حقوق سیاسی قرار دارد (کارشناسی حقوق بشر و ضدتروریسم سازمان ملل ابراز نگرانی کرده است که لایحه کمیسیونهای نظامی اکنون در ایالات متحده بصورت قانونی در آمده است.
گزارش وزارت خارجه همچنین تصریح میکند؛ اعتبار بینالمللی آمریکا تا حد زیادی بر اثر نقض حقوق بشر از سوی دولت آن کشور که داعیه پرچمداری «حمایت از حقوق بشر» را دارد خدشهدار شده است. نظرسنجی سرویس جهانی بیبیسی که در تاریخ ژانویه 2007 منتشر شد، نشان می دهد که وجهه ایالات متحده در جهان طی سال گذشته بدتر شده است. این نظرسنجی 26 هزار و 381 نفر از 25 کشور را در بر میگیرد. تنها 29 درصد از 18 هزار نفر مصاحبهشونده از 18 کشور جهان در طی سه ماه گذشته معتقدند که ایالات متحده نفوذ عمدتا مثبتی در جهان داشته است. این رقم 7 درصد کاهش نسبت به نظرسنجی سال گذشته را نشان میدهد.