تحولات آینده لبنان در 4 پرده

گروه بینالملل: امیل لحود نیمه شب جمعه در مراسمی کاخ ریاست‌ جمهوری بعبدا در شرق بیروت را ترک کرد.

خروج رئیسجمهوری لبنان از کاخ بعبدا در برخی مناطق بیروت با موجی از خوشحالی همراه بود و طرفداران گروههای مخالف وی با آتش‌بازی، پایان گرفتن دوره ریاست ‌جمهوری وی را جشن گرفتند.

لحود ساعاتی پیش از پایان دوره ریاست‌ جمهوریاش با صدور فرمانی با هشدار نسبت به اوضاع خطرناک لبنان و لزوم اعلام حالت فوق‌العاده از نیروهای ارتش خواست امنیت کشور را تأمین کنند.

این اقدام لحود با مخالفت فواد سنیوره نخستوزیر روبهرو شد و دفتر نخست‌وزیری لبنان با صدور بیانیهای این اقدام لحود را غیرقانونی شمرد و اعلام کرد: اعلام حالت فوقالعاده و واگذاری امنیت به ارتش از اختیارات کابینه است.

روزنامههای بیروت دیروز با انعکاس نگرانی محافل مختلف لبنان از ادامه اوضاع کنونی نوشتند: ادامه این وضع به حل بحران لبنان کمک نمیکند.

روزنامه النهار نوشت: با خالی ماندن کرسی ریاست ‌جمهوری لبنان این کشور وارد خطرناکترین مرحله خود شده است.

به نوشته النهار دست نیافتن به توافقی برای انتخاب رئیس‌جمهوری جدید در مدت قانونی آن این نگرانی را به وجود آورده است که مرحله انتقالی کنونی کوتاه‌مدت نباشد.

الاخبار، از دیگر روزنامههای بیروت نیز نوشت: همانگونه که انتظار میرفت دوره ریاست ‌جمهوری امیل لحود بدون انتخاب رئیس‌جمهوری جدید پایان گرفت و این کشور وارد مرحلهای از انتظار شده است که هیچگونه نشانهای از مرزهای زمانی و افق سیاسی در آن دیده نمیشود.

المستقبل که دیدگاه جناح مخالف لحود را منعکس میکند با عنوان درشت امیل لحود رفت نوشت، با پایان گرفتن دوره ریاست‌ جمهوری لحود مرحلهای از کابوس خونین در لبنان پایان گرفته است.

پس از ناتوانی پارلمان لبنان در انتخاب رئیسجمهوری جدید این کشور در روز جمعه و پایان دوره ریاست ‌جمهوری امیل لحود، 4 سناریو برای اوضاع در لبنان مطرح شده است. روزنامه شرقالاوسط چاپ لندن سناریوهای مطرح را اینگونه طرح میکند:

سناریوی نخست؛ آن است که گفت‌و‌گوها بین گروههای لبنانی ادامه یابد.

احزاب طرفدار دولت که اکثریت پارلمانی را تشکیل میدهند و احزاب مخالف به رهبری حزبالله لبنان خط‌مشی مهار بحران را با توافق بر سر ادامه مذاکراتشان در پیش گرفتهاند تا درباره انتخاب رئیسجمهوری با توافق، تفاهم کنند.

نبیه بری رئیس‌ مجلس لبنان روز جمعه با دعوت به برگزاری جلسه جدید انتخاب رئیسجمهوری نشان داد که پلهای تماس بین مخالفان و موافقان هنوز برقرار است و گفتوگوها تا توافق بر سر اسم رئیسجمهوری جدید ادامه خواهد داشت.

سناریوی دوم؛ قانون اساسی لبنان بر این مطلب صحه گذاشته در صورتی که دوره ریاست‌ جمهوری رئیسجمهوری پایان یابد یا آنکه رئیس‌جمهوری بمیرد یا آنکه استعفا دهد و در مهلت قانونی مشخص شده رئیس‌جمهوری جدید انتخاب نشود و در آن صورت دولت تمام اختیارات رئیس‌جمهور را تحویل خواهد گرفت.

در حالی که اکثریت پارلمانی معتقد است دولت فواد سنیوره براساس وضع پیش آمده باید مسئولیتهای ریاست‌ جمهوری را به عهده بگیرد تا رئیسجمهوری جدید انتخاب شود.

رئیسجمهوری این کشور و مخالفان از هنگام استعفای وزرای شیعه از دولت درباره قانونی بودن این دولت ابراز تردید کردهاند و این به معنای آن خواهد بود که در بهترین حالت دولت همچنان فلج بماند. در بحبوحه این بحران رهبران مسیحیان مارونی و سیاستمداران و روحانیون مسیحی از اینکه نقش مسیحیان در قدرت به حاشیه رانده شده است اعتراض خواهند کرد.

سناریوی سوم؛ برخی از رهبران اکثریت پارلمانی درخواست کردهاند حق انتخاب رئیسجمهور با اکثریت مطلق یعنی نصف به اضافه یک اعمال شود بدون آنکه به دعوت رسمی رئیس پارلمان نیازی باشد.

براساس نص قانون اساسی اگر به علت مرگ رئیسجمهوری یا استعفایش یا به هر علت دیگری سمت ریاست ‌جمهوری خالی بماند برای انتخاب جانشین وی مجلس فورا براساس حکم قانون تشکیل جلسه میدهد. این مطلب نیز روشن است که اکثریت پارلمانی لبنان نصف به اضافه 3 است. در این صورت پارلمان باید جلسه مجلس را در خارج از سالن جلسات پارلمان تشکیل دهد زیرا این حق تنها برای رئیس‌ مجلس است که تشکیل جلسات را در داخل سالن جلسات خواستار شود. اما احزاب مخالف میگویند هرگونه انتخاب رئیس‌جمهوری با نصف به اضافه یک به درگیریهای خیابانی و اقدامات خشونتآمیز منجر خواهد شد.

سناریوی چهارم؛ که عقلا تلاش میکنند از آن دوری گزینند آن است که بحران به میان مردم کشیده و اوضاع امنیتی از کنترل خارج شود و شاید در این کشور همانند سال 1975 درگیری داخلی به وجود آید.

فرماندهی ارتش لبنان در بیانیهاش به مناسبت سالگرد استقلال لبنان قول داده است با هرگونه تلاش برای اخلال در امنیت برخورد کند و اعلام کرده است هرگونه سلاحی که در داخل لبنان علیه یکدیگر به کار گرفته شود سلاح خیانت تلقی خواهد شد.