سفر بینتیجه میانجی اوپک
رضا زندی
رئیس اوپک که به منظور میانجیگری برای حل معضل دبیرکلی این سازمان و بررسی وضعیت بازار نفت صبح پنجشنبه گذشته وارد تهران شده بود، بامداد دیروز ایران را به مقصد لندن ترک کرد. «ادموندو داکورا» در سفری دورهای به کشورهای لیبی، عربستان، کویت و ایران تلاش کرد تا نظرات طرابلس و ریاض برای انتخاب محل اجلاس سران و دیدگاههای تهران و کویت را برای تعیین دبیرکل اوپک به یکدیگر نزدیک کند. ادموندو داکورا که از ژانویه ۲۰۰۶ بر مسند ریاست کنفرانس وزرای اوپک تکیه زده، به دلیل اختلاف ایران و کویت در تعیین دبیرکل، همزمان اداره دبیرخانه سازمان کشورهای تولیدکننده نفت را به عهده دارد.
پاسخ داکورا به دو سئوال مهم
«داکورا» که مشاور رئیسجمهور نیجریه در امور نفت است، در تهران به وضوح از مواجهه با خبرنگاران «ابا» داشت. وی تنها به هنگام خروج از هتل استقلال برای ملاقات با وزیر نفت، در حلقه سه نفره خبرنگاران رویترز، دائوجونز و شرق تنها پذیرفت به دو سئوال پاسخ دهد. وقتی از رئیس اوپک درباره وضعیت بازار نفت و احتمال افزایش تولید اوپک پیش از اجلاس سپتامبر سئوال میشود، میگوید: «ما در حال حاضر، بیش از سقف تولید مصوب اوپک، نفت تولید میکنیم. بالا رفتن قیمت نفت به خاطر کمبود عرضه در بازار نیست. بلکه وضعیت کنونی بازار ناشی از کمبود ظرفیت پالایشی و شرایط ژئوپولتیک است.»
داکورا سعی میکند در شرایطی که قیمت نفت در مرز ۷۴ دلار برای هر بشکه قدم میزند، اوپک را پایبند به تعهداتش نشان دهد: «قیمت بالای نفت به خاطر اوپک نیست. ما ظرفیت مازاد تولید نفت در اوپک داریم. عرضه هم به حد کافی در بازار وجود دارد.» کنایه داکورا به اعلام ۲ میلیون بشکه ظرفیت رزرو نفتی است که سال گذشته اوپک در معرض عرضه قرار داد اما تقاضایی برایش ایجاد نشد. خبرنگار رویترز میپرسد:
* آیا ایران با شما صحبت کرده است که در صورت حمله احتمالی اسرائیل به سوریه، تولید نفتش را کاهش خواهد داد؟
** داکورا نیز مختصر و دیپلماتیک پاسخ میدهد: «ما به موقعیتهای واقعی عکسالعمل نشان خواهیم داد نه به فرضیات.» رئیس اوپک پیش از دیدار با وزیر نفت نیز در جملات کوتاهی در جمع خبرنگاران با تاکید بر اینکه شرایط ژئوپولتیکی موجود خارج از عهده اوپک است، درباره مذاکراتش برای انتخاب دبیرکل اوپک گفت: «مذاکراتی در حال انجام است. نظرات مختلف کسب شده است. پیشرفتهای خوبی داشتهایم. امیدواریم به نتایج خوبی برسیم.»
گفتوگوی شرق با هامانه درباره دبیرکلی
رئیس اوپک در ساختمان وزارت نفت با سیدکاظم وزیریهامانه دیدار کرد و پس از آن به هتل لاله تهران بازگشت تا در ضیافت ناهار وزیر نفت شرکت کند. پس از آن شرق گفتوگوی کوتاهی با هامانه انجام میدهد:
* مذاکراتتان با آقای داکورا حول چه محورهایی انجام شد؟
** «درباره مسائل اوپک، دبیرکلی، قیمت نفت و مسائل موجود بین کشورهای عضو اوپک صحبت کردیم.»
* درباره تعیین دبیرکل آیا به تفاهمی هم دست یافتید؟
** «تفاهم خاصی صورت نگرفت. صرفاً بحثهای مختلفی درباره نحوه انتخاب دبیرکل مطرح شد.»
* رئیس اوپک آیا حامل پیشنهاد خاصی بود؟
** پیشنهاد خاصی نداشتند. بلکه مشکلات انتخاب دبیرکل را با هم بحث کردیم.
* اما آقای داکورا گفته بود که با پیشنهاد مشخصی به ایران میآید.
** ایشان به چند کشور سفر کرده بود تا آنها را آماده کند که حتماً در نشست آینده اوپک، دبیرکل این سازمان انتخاب شود.
* پیش از این، ایران آقای نژادحسینیان را برای احراز دبیرکلی اوپک معرفی کرده بود تا با عدنان شهابالدین کویتی رقابت کند. آیا کاندیدای شما همان نفر قبلی است یا برای آقای نژادحسینیان جایگزینی انتخاب شده است؟
** «هنوز هیچ تصمیم جدیدی گرفته نشده است. چون قرار نبود در دستور جلسات گذشته اوپک، دبیرکل مشخص شود. حالا قرار شده در دستور جلسه آینده اوپک موضوع دبیرکلی این سازمان هم طرح شود. در ملاقات با آقای رئیسجمهور باید ببینیم نظر ایشان درباره کاندیدای ایران چه خواهد بود.»
* آیا ممکن است ایران حق تاریخی خود را درباره دبیرکلی اوپک واگذار کرده، در عوض امتیازی دریافت کنید؟
** «هنوز معلوم نیست.»
* آیا جنابعالی قیمتهای فعلی ۷۵ ـ ۷۴ دلاری نفت را مطلوب میدانید؟
** «قیمتهای فعلی، قیمتهای مناسبی است. اما آنچه بیشتر همه را نگران میکند نوسان قیمتها است وگرنه پایه قیمتها مناسب است.» این دیدگاه هامانه درست در مقابل دیدگاه داکورا قرار دارد. رئیس اوپک پیش از این رسیدن سطح قیمتها به مرز ۸۰ دلار را بسیار غیرقابل قبول توصیف کرده و اعلام کرده بود که با کشورهای بزرگ تولیدکننده نفت در این خصوص گفتوگو خواهد کرد. وی گفته بود که افزایش اینچنینی قیمت نفت در درازمدت موجب تاثیر منفی بر اقتصاد جهانی و تشویق مصرفکنندگان به استفاده از سوختهای جایگزین خواهد شد.
صادرات نفت با مسائل سیاسی ارتباطی ندارد
وزیر نفت پیش از ترک هتل لاله، به چند سئوال خبرنگاران هم پاسخ میدهد. رویترز میپرسد: اگر اسرائیل به سوریه حمله کند آیا ایران صادرات نفتش را تغییر خواهد داد؟ و پاسخ میشنود: «ما بین صادرات نفت خام و این مسائل پیوند مستقیمیبرقرار نمیکنیم. مسائل سیاسی باید به صورت سیاسی حل شود و نباید پیوند مستقیمیبا صادرات نفت برقرار شود.» و خبرنگار ادامه میدهد:
* حتی اگر شورای امنیت به خاطر مسائل هستهای، قطعنامه تندی علیه ایران صادر کند تغییری در سیاست صادرات نفت ایجاد نخواهد شد؟
** «ما از پتانسیل کشورمان برای هر مسئلهای میتوانیم استفاده کنیم و بنا به موقعیت تصمیم میگیریم. الان برای بیان هر جملهای با «اگر»، «شاید» و «اما» موضوعیتی وجود ندارد.» حالا میتوان هر تعبیری از سخنان وزیر نفت داشت. او پس از اینکه بارها بر عدم استفاده ایران از نفت به عنوان سلاح تاکید کرده بود چندی پیش در یک برنامه تلویزیونی برای نخستین بار گفته بود که اگر غرب با ایران برخورد غیرمنطقی کند و بر تهران فشار وارد کند امکان استفاده از سلاح نفت وجود خواهد داشت.
درباره کرسنت تصمیم جدیدی گرفته نشده است
خبرنگار دائوجونز ترجیح میدهد با توجه به اخبار ضد و نقیض درباره قرارداد کرسنت (فروش گاز به امارات) وزیریهامانه را در اینباره مورد خطاب قرار دهد: «هیچ تصمیم جدیدی گرفته نشده است و بنده هم هیچ بیان جدیدی نداشتهام.» شرکت دانا گاز امارات متحده عربی که بخش مهمی از قرارداد کرسنت را در اختیار دارد، دیروز اعلام کرد: «به دنبال نامشخص شدن وضعیت احداث خط لوله انتقال گاز ایران به امارات که داناگاز مجری آن است، سود این شرکت در سه ماهه دوم سال جاری ۹۳ درصد کاهش یافته است.»
شرکت داناگاز که هیچ آوردهای جز قرارداد خرید گاز از ایران در اختیار نداشت توانسته بود در مدت کمی در بورس امارات سود کلانی کسب کند. بنابر اعلام داناگاز سود این شرکت در سه ماهه دوم سال ۲۰۰۶ به ۴۹ میلیون درهم (۱۳ میلیون دلار) رسیده که کاهش ۹۳ درصدی را نشان میدهد. اگرچه برخی تلاش میکنند قرارداد صادرات گاز به امارات اجرایی شود اما وزیر نفت پیش از این صراحتاً اعلام کرده بود که ایران حاضر نیست به قیمتهای فعلی قرارداد گاز به امارات بفروشد. براساس قرارداد منعقده با توجه به تغییر شرایط، دو طرف میتوانند ضمن مذاکره رقم قرارداد را افزایش دهند. موضوعی که سال گذشته مدیرعامل وقت شرکت ملی نفت خواهان اجرای آن شده بود.
تاکید احمدینژاد بر مواضع قبلی ایران
رئیس اوپک عصر پنجشنبه به همراه وزیر نفت به دیدار رئیسجمهور احمدینژاد رفت تا ضمن تقدیم پیام کتبی رئیسجمهور نیجریه درباره دبیرکلی اوپک با احمدینژاد گفتوگو کند. یک منبع آگاه درباره این نشست به شرق گفت: «رئیسجمهور در دیدار با رئیس اوپک بر پیگیری حق و عدالت در تعیین دبیرکل اوپک تاکید کرد.» چنین تاکیدی از جانب رئیسجمهور موید استقامت ایران بر مواضع خود است. چه به لحاظ تاریخی و چه به لحاظ تحقق عدالت، دبیر کلی اوپک حق ایران است. ایران در تاریخ ۴۵ساله اوپک تنها یک بار در دور اول دبیرکل اوپک بوده است.
رئیسجمهور در دیدار با رئیس اوپک با تاکید بر آمادگی کامل جمهوری اسلامی ایران برای تقویت هرچه بیشتر سازمان کشورهای تولیدکننده نفت ابراز امیدواری کرد که این سازمان با انسجام و نشاط بیشتری نقش مهم خود را در مدیریت تامین نیازهای انرژی جهان ایفا کند. احمدینژاد تاکید کرد: «ایران به عنوان پایه گذار و موسس اوپک علاقهمند است مدیریت این سازمان، مدیریتی کاملاً فنی، تخصصی و بر مبنای برادری و عدالت باشد.» رئیسجمهور همچنین از همه کشورهای عضو اوپک خواسته است تا به دور از مسائل سیاسی در جهت تقویت انسجام اوپک تلاش کنند.
«کشورهای تولیدکننده نفت باید با تقویت رایزنیها و هماهنگی بیشتر از سرمایه ارزشمند و بینظیر نفت در جهت منافع ملتهای کشورهای عضو اوپک و نیز مصالح بازار انرژی جهانی استفاده کنند.»احمدینژاد خواستار پایان یافتن جنگ رژیم صهیونیستی علیه لبنان به سرعت در کوتاهترین زمان شد: «هر روز که از ادامه این حملات میگذرد زمینههای گسترش دامنه جنگ بیشتر میشود و ما نگران وقوع انفجار خشم ملتهای منطقه هستیم.»
در این دیدار مشاور رئیسجمهور نیجریه در امور نفت با تاکید بر تامین قیمت عادلانه و منصفانه برای نفت گفت: «گزارشهایی که درباره قصد اوپک برای کاهش قیمت کنونی نفت منتشر میشود، صحت ندارد و خلافنظر این سازمان است.» معنای ساده جملات داکورا مخالفت با اظهارات گذشته خود او است که قیمتهای فعلی نفت را غیرقابل قبول دانسته بود.
سفر آقای میانجی بینتیجه پایان یافت
سازمان اوپک از دسامبر ۲۰۰۳ و پس از دبیر کلی آلوارو سیلوای ونزوئلایی دیگر نتوانست بر انتخاب دبیرکل به اجماع برسد. عدهای در درون اوپک مخالف کاندیدا شدن ایران هستند و ایران نیز حاضر نیست موقعیت خود را که براساس روند تاریخی و چرخش الفبایی، دبیرکلی را حق کاندیدایش میداند تغییر دهد.منابع آگاه از نشستهای اخیر رئیس اوپک با مقامات ایرانی میگویند که هیچ تفاهمی برای انتخاب دبیرکل صورت نگرفته است. چرا که این بنبست سختتر از آن است که با سفرهای اینچنینی باز شود. ایران نیز در این سفر قولی برای عقبنشینی از حقش به داکورا نداده است.
گمان دیگری که در مورد سفر «ادموندو داکورا» مطرح شده این است که وی در دعوای میان بزرگان اوپک در پی تثبیت موقعیت خود و انتقال دبیرکلی به نیجریه است. اجلاس شهریور ماه وزرای نفت در وین به این فرضیهها پاسخ خواهد داد. این منبع آگاه از مذاکرات داکورا در تهران در پاسخ به این سئوال که آیا درباره افزایش یا کاهش سقف تولید اوپک مذاکره ای انجام شده یا خیر، پاسخ داد: «درباره افزایش یا کاهش تولید نفت در دیدار آقای داکورا در تهران سخنی به میان نیامد. رئیس اوپک عنوان کرد که همه کشورها، در زمینه تولید، با توجه به قیمت بازار نفت کار خودشان را انجام میدهند.»
آنچه باید از جمعبندی سفر رئیس اوپک به تهران طرح کرد یک جمله است: «سفر آقای میانجی به تهران گفت و شنود تازه ای بیش نبوده است. بینتیجهای خاص.»
رامیرز: نفت ۱۰۰ دلار میشود
هوگو چاوس رئیسجمهور ونزوئلا برای دومین بار در یک سال اخیر امروز وارد تهران شد. وی که پیش از تهران به مسکو و قطر نیز سفر کرده وزیر نفت خویش را نیز همراه خود کرده است. رافائل رامیرز دیروز پیشبینی کرد: «با تداوم وضعیت فعلی در بازار جهانی نفت، بهای هر بشکه از مرز ۱۰۰ دلار خواهد گذشت.» وی تصریح کرد که بهای فعلی نفت از سطح قیمتهای دهه ۱۹۷۰ پایینتر است: «مواجهههای بینالمللی میان تولیدکنندگان و مصرف کنندگان نفت عامل اصلی رسیدن بهای آن به ۱۰۰ دلار خواهد بود.»
هوگو چاوس در دیدار با ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه تصریح کرد: «کشورهای بزرگ تولیدکننده نفت باید تقاضای جهانی انرژی را تامین و برای عرضه نفت با قیمتهای کاملاً عادلانه تلاش کنند.»در همین حال موسسه استاندارد پورز (S&P) در گزارشی رسیدن بهای نفت به ۱۰۰ دلار را دشوار دانست اما اعلام کرد: «در صورت تحقق چنین پدیده ای، صنایع خودروسازی آمریکا آسیب دوچندانی خواهند دید.»
تفاهم ایران و ژاپن در آزادگان
وزیر نفت همچنین روز گذشته از به تفاهم رسیدن ایران و ژاپن در توسعه میدان نفتی آزادگان خبر داد و گفت: «اگر مشکل جدیدی پیش نیاید تفاهم نامه ایران و شرکت «اینپکس» ژاپن تا پایان ماه جاری نهایی میشود.» سیدکاظم وزیریهامانه درباره وضعیت قرارداد میدان نفتی آزادگان و درخواست ژاپن برای پرداخت مبلغی بیش از ارزش قرارداد توسط ایران به مهر گفت: «ایران و ژاپن در این باره تفاهم نامههای جدیدی را امضا خواهند کرد.» وی درباره میزان افزایش حجم قرارداد فعلی با ژاپنیها برای توسعه این میدان نکته ای را مطرح نکرد و همچنین وزیریهامانه درباره آخرین وضعیت قراردادهای بیع متقابل گفت: «این طرح در آخرین مراحل خود است و اصلاحات لازم بر روی قراردادهای بیع متقابل صورت گرفته است.»
وی تاکید کرد: «اصلاح قراردادهای بیع متقابل به معنی زیر و رو شدن و یا رخ دادن انقلاب خاصی در قراردادها نیست بلکه مواردی که با اشکال روبهرو بوده و توسط مجلس و کارشناسان مورد انتقاد قرار گرفته، اصلاح شده است.»وزیر نفت افزود: «این طرح به زودی نهایی میشود تا قراردادهای جدید خود را براساس قراردادهای جدید بیع متقابل منعقد کنیم.»تاکنون چندین بار زمان ابلاغ اصلاحات قرارداد بیع متقابل مطرح شده ولی هر بار قول با عمل سازگار نبوده است.
خوشحالی در تهران، نگران در نیجریه
مشاور رئیسجمهوری نیجریه در امور نفت پنجشنبه شب پس از ساعات نسبتاً طولانیای که صرف خرید از فروشگاههای شهرک غرب کرد به سفارتخانه کشورش بازگشت. در حالی که نیجریه به دلیل حملات نظامی اخیر در دلتای نیجر، ۶۷۵ هزار بشکه (معادل ۲۶ درصد از تولید معمول روزانه) از تولید نفتش را از دست داده است. «ادموندو داکورا» خوشحال در تهران، نگران در نیجر. خداحافظ آقای میانجی!
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
