با رئیس‌جمهورى موافقیم؛ سختگیرى فایده‌اى ندارد

دکتر امان قرایى‌مقدم جامعه‌شناس و استاد دانشگاه تربیت معلم در این‌باره به انجام تحقیقى در آموزش و پرورش اشاره کرد و گفت: تحقیقات انجام شده در مناطق ۱۷ و ۱۸ آموزش و پرورش تهران نشان مى‌دهد که بسیارى از دختران معتقدند که حجاب برایشان امنیت به وجود مى‌آورد از این رو نباید در مورد رعایت حجاب سختگیرى شود زیرا که با واکنش منفى از طرف جوانان روبرو خواهد شد.
وى افزود: مسأله رعایت حجاب باید براى جوانان نهادینه شود. باید مجاب شوند و آن را قبول کنند. در غیر این صورت سختگیرى فایده‌اى ندارد. وى افزود: بررسى‌هاى روانشناسان اجتماعى نشان داده است جوانانى که به شیوه استبدادى اداره مى‌شوند ۳۰ بار بیشتر از گروه‌هایى که به شیوه دموکراسى اداره مى‌شوند دچار خشونت، ستیزه‌گرى، تمارض و کم‌کارى مى‌شوند. وى خاطرنشان کرد: اگر سختگیرى نتیجه مثبتى به دنبال داشت قطعاً طى این ۲۷ سال مسؤولان توانسته بودند بدحجابى را در سطح کشور ریشه‌کن کنند. به گفته این جامعه شناس، پرخاشگرى، ستیزه و لجبازى که جوانان از خودشان نشان مى‌دهند در واقع نوعى مقاومت در برابر تصمیمات مسؤولان است. از این رو باید جوانان را ارشاد کرد و باید توجه داشت که با زور و اجبار نمى‌توان آنها را قانع کرد. وى تصریح کرد: در حال حاضر خشونت جوانان ریشه در بگیر و ببندهاى سابق دارد و این پوشش و رفتارى که از جوانان مى‌بینیم منبعث از سختگیرى‌هاى بعد از انقلاب است.
دکتر قرایى‌مقدم با اشاره به نقش خانواده گفت: خانواده‌هایى که نسبت به فرزندانشان سختگیر هستند نتیجه منفى مى‌گیرند و فرزندانشان بیشتر دچار آسیب‌هاى اجتماعى مى‌شوند. وى اظهار داشت: همان‌طور که رئیس‌جمهور و سردار طلایى تأکید کردند، سختگیرى فایده‌اى ندارد و باید جوانان را ارشاد کرد.
جوانان ما جو اجتماعى را تشخیص مى‌دهند و نیاز به قیم ندارند. نباید براى گرویدن آنها به حجاب به زور متوسل شد این کار تنها باعث بدبینى آنها مى‌شود بخصوص در جامعه‌اى که بیش از ۵۳ درصد جمعیت زیر ۲۰ سال و ۴۰ درصد زیر ۳۰ سال هستند. وى در خاتمه افزود: در حال حاضر کشور ما در شرایط بحرانى و خاصى قرار گرفته است از این رو نیاز به همبستگى و وفاق ملى داریم. باید جوانان را ارشاد کرد زیرا سختگیرى باعث تضاد بین جوانان و حکومت مى‌شود و دشمن قطعاً از این وضعیت سوءاستفاده مى‌کند. حجت‌الاسلام عباس اسکندرى معاون فرهنگى و تبلیغ سازمان تبلیغات اسلامى ‌نیز گفت: برخوردارى از امنیت و سلامت روانى، اصل پوشش است و کسانى که حجاب معقول خود را رعایت نمى‌کنند با فلسفه حجاب آشنا نیستند و باید این ضرورت به خوبى براى آنها تبیین شود.
وى با اشاره به اینکه مشکل بدحجابى یک مسأله فرهنگى است، تأکید کرد: با زور و اجبار نمى‌توان جوانان را به داشتن پوشش مناسب واداشت چرا که حجاب یک امر سیاسى و یا حتى مذهبى نیست بلکه با فطرت و عقل بشر در ارتباط بوده و علما و مبلغان بهتر است بسترهاى فرهنگى لازم را براى رعایت پوشش مناسب در میان خانمها فراهم آورند. وى تصریح کرد: خانواده‌ها علاوه بر آنکه نباید به کودکان بیش از حد میدان و آزادى عمل دهند، نباید با این قشر از جامعه به گونه‌اى رفتار کنند که عرصه را بیش از حد براى آنها تنگ کنند بلکه حد اعتدال را نگه داشته و با دلایل عقلى ضرورت داشتن پوشش را براى فرزندان خود بیان کنند. وى با اشاره به نهادهاى دولتى گفت: آموزش و پرورش، آموزش عالى و دیگر سازمان‌هاى فرهنگى مى‌توانند به تبیین فلسفه حجاب بپردازند، هر چند نقش رسانه ملى را نمى‌توان نادیده گرفت. وى در خاتمه افزود: مجامع صنفى با حمایت دولت باید به تولید لباس‌هاى مناسب با قیمت ارزان تر بپردازند و زمینه‌اى را براى تشویق دختران و زنان براى رعایت حجاب معقول فراهم کنند.
دکتر دلشاد روانشناس و استاد دانشگاه تهران نیز گفت: برخورد با بدحجابى و بى‌حجابى تنها باید براساس کار فرهنگى انجام شود. برخوردهاى تند و خشونت آمیز نه تنها کار مفیدى انجام نمى‌دهد بلکه باعث جرى شدن جوانان مى‌شود. وى افزود: متأسفانه در حال حاضر نابسامانى اجتماعى وجود دارد و این مسأله باعث شده که ناآگاهى و تبعات آن در جامعه نهادینه شود. جامعه‌اى که دچار نابسامانى اجتماعى شده به دلیل شرایط خاص خود به آموزش کمتر بها مى‌دهد و یا اصلاً به آن نمى‌پردازد و نسلى که بدون آموزش در جامعه فعال شود نسلى است با جهان بینى بیمار که رفتارهاى ناهنجار اجتماعى در آن نهادینه شده است.
وى تأکید کرد: در ایران کانون تحولات اجتماعى، خانواده است از این رو باید به این مسأله دقت بیشترى شود زیرا که در دوران کودکى انگیزش‌هاى درونى و ناخودآگاه شکل مى‌گیرند و این در حالى است که انگیزش‌هاى درونى از عوامل مهم تعیین کننده رفتارهاى اجتماعى انسان هستند. این روانشناس خاطرنشان کرد: سطح دانش و آگاهى والدین در فراهم کردن عوامل مثبت درونى و دورى گزینى از عوامل منفى بسیار مؤثر است . جوانان و نوجوانان ما اکثراً به همراه والدین خود به خرید مى‌روند و زمانى که والدین لباس‌هاى نامناسب را براى آنها انتخاب مى‌کنند نوجوان نمى‌تواند تشخیص بدهد که کار والدینش درست نیست زیرا که همواره آنها را عقل کل مى‌داند. به گفته وى، متأسفانه در حال حاضر والدین به طور طبیعى سعى مى‌کنند تا روش‌هاى زورمدارى و سایر رفتارهاى ناهنجار اجتماعى را به فرزندانشان آموزش دهند، چرا که بدون این توانایى‌هاى منفى فرزندشان در چنین جامعه‌اى توان رقابت براى زیستن را ندارد و اینگونه است که واکنش والدین در برابر محیط بر شکل‌گیرى انگیزش‌هاى درونى و ناخودآگاه کودک مؤثر واقع مى‌شود. وى تصریح کرد: رعایت حجاب اسلامى ‌در جامعه مستلزم کار فرهنگى است و با بگیر و ببند کارها درست نمى‌شود، بلکه تمامى ‌نهادها از جمله رسانه‌ها و صدا و سیما باید در این فرهنگسازى سهیم شوند.
وى افزود: مسؤولان فرهنگى باید الگوهاى جدیدى را براى لباس جوانان در نظر بگیرند که با روحیات آنها همخوانى داشته باشد. نباید از یاد ببریم که ۵۴ درصد جوانان ما به درجاتى از بیمارى افسردگى مبتلا هستند. نباید با آنها با خشونت رفتار کرد. باید آنها را آگاه کرد و راه درست را نشان داد و باید فرهنگسازى را ابتدا از خانواده‌ها شروع کرد. دکتر‌ هاشمى‌ جامعه‌شناس نیز معتقد است که فراهم نبودن زمینه ابراز هویت جوان باعث مى‌شود او خود را مقابل جامعه ببیند و به تبع آن، این انگیزه به وجود مى‌آید تا جوان درصدد نقض هنجارها و توقعات رایج اجتماعى برآید.
در هر جامعه‌اى که زمینه‌هاى مناسب و کافى براى ابراز و اثبات هویت اجتماعى براى قشرى مانند جوانان فراهم نباشد، این انگیزه ایجاد مى‌شود که بخشى از جمعیت جوان به سمت حرکت‌هاى نامرسوم و نامتعارف براى اثبات و ابراز خویشتن هدایت شود. وى تأکید کرد: در حال حاضر بین بلوغ زیستى و اقتصادى جوان و بعد روانى و مسائل فراغتى و تفریحى آنها فاصله افتاده است و متأسفانه مسؤولان طى دهه‌هاى اخیر دست به هیچ نوع اقدام جدى نزده‌اند.