چاوس هنوز در پرو نفوذ دارد

گروه بین‌الملل: آلن گارسیا رئیس‌جمهور منتخب پرو معتقد است که رای‌دهندگان کشورش در انتخابات ریاست جمهوری با رای خود این پیام صریح را به هوگو چاوس رئیس‌جمهور ونزوئلا دادند که در امور پرو دخالت نکند. اما با توجه به اینکه اولانتا هومالا ـ نامزد مغلوب این انتخابات و هم پیمان رئیس‌جمهور ونزوئلا - بزرگترین جناح سیاسی کنگره پرو را تحت کنترل دارد به نظر می‌رسد الگوهای بحث‌برانگیز برگرفته از سیاست‌های چپ‌گرایانه چاوس همچنان در این کشور بر جای بماند. به گزارش آسوشیتدپرس، اکثریت رای‌دهندگان پرو با انتخاب آلن گارسیا ۵۷ ساله و بازگرداندن او به مسند قدرتی که ۱۶ سال پیش بر آن تکیه زده بود و عملکرد ناموفقی از خود به نمایش گذاشته بود، برنامه‌های چاوس برای گسترش نفوذ ونزوئلای ثروتمند از قبل نفت را ناکام گذاشتند. گارسیا که به مناسبت پیروزی خود در انتخابات سخنرانی می‌کرد یکشنبه شب در جمع هوادارانش گفت: «سرنوشت استقلال سرزمین ما در معرض خطر بود و از سوی امپریالیسم و سلطه‌طلبی مطلق مورد تهدید قرار گرفته بود. امپریالیسم صرفاً از درون قدرت‌های بزرگ جهان برنمی‌خیزد، بلکه حتی می‌تواند از سوی کشورهای تمامیت‌طلب در نزدیکی ما منشعب شود؛ کسانی که به دنبال استیلا یافتن بر ما هستند و به این دلیل که ثروتمندند می‌خواهند ما را از مسیر خود منحرف سازند.»
کمیسیون ملی انتخاباتی پرو روز دوشنبه اعلام کرد که پس از شمارش 5/92 درصد آرای انتخابات ریاست جمهوری مشخص شده است که گارسیا، 2/53 درصد آرا را از آن خود کرده است و در مقابل، هومالا 8/46 درصد آرا را به خود اختصاص داده است. در چنین شرایطی، شاخص کل سهام بازارهای مالی افزایش 82/2 درصدی را نشان داد و سهم شرکت‌های معدن در این افزایش قابل ملاحظه بود. میرکو لاوئر تحلیلگر سیاسی معتقد است که پیروزی گارسیا حلقه کلیدی را که چاوس درصدد اتصال آن به زنجیر چپ‌گرایی در کشورهای حوزه سلسله جبال آند است، حذف می‌کند. با توجه به اینکه هومالا در گذشته به عنوان یک افسر عالی‌رتبه کشورش قیام نظامی ‌علیه دولت را رهبری کرده، بسیاری از پرویی‌ها او را سیاستمداری غیرقابل پیش بینی و تهدیدی برای دموکراسی می‌دانند. مردم پرو آشکارا نگران به قدرت رسیدن متحد چاوس در کشورشان بودند. رئیس‌جمهور ونزوئلا پیش از این نفوذ خود را در بولیوی گسترش داده است، کشوری که در دسامبر گذشته شاهد پیروزی سرخپوستی به نام اوو مورالس بود. هومالا از مخالفان سیاست‌های آمریکا در زمینه ریشه کن کردن مزارع کاشت برگ‌های کوکا است. او می‌گوید این گیاه که در حقیقت ماده اولیه تولید کوکائین است منبع درآمد خوبی برای کشاورزان محسوب می‌شود. او همچنین مخالف معاهده تجارت آزاد میان پرو و آمریکا است و قول داده بود در صورت به قدرت رسیدن، نرخ مالیات شرکت‌های معدنی خارجی از جمله معدن بزرگ طلایی را که متعلق به سرمایه‌داران بزرگ آمریکایی است افزایش خواهد داد.
او در آخرین روزهای مبارزات انتخاباتی‌اش گارسیا را به حمایت از امپریالیسم آمریکا متهم کرد. هومالا درست همانند اوو مورالس وعده داد هر سیاستمداری را که در فساد مالی دست داشته مجازات و ثروت کشور را به طور عادلانه میان اقشار فقیر سرخپوست توزیع خواهد کرد. با این وصف، توقف مسیری که چاوس آغاز کرده است هر چند در حرف بسیار ساده می‌نماید اما در عمل بسیار دشوار است. به رغم شکست هومالا در انتخابات ریاست جمهوری، پیام او بین مردم پرو انعکاس گسترده‌ای داشته است و همین امر می‌تواند مانع بزرگی بر سر راه ریاست جمهوری گارسیا باشد. حزب هومالا ۴۵ کرسی از کنگره ۱۲۰عضوی پارلمان را در انتخابات روز ۹ آوریل به دست آورده است. او همچنین در انتخابات روز یکشنبه در ۱۴ ایالت از ۲۴ ایالت پرو حائز رای اکثریت شد و در واقع در محروم‌ترین مناطق کشور دارای پایگاه مردمی ‌بسیار محکمی ‌است. لاوئر معتقد است: «اولانتا هومالا به عنوان یک اپوزیسیون به ایفای نقش در برابر گارسیا خواهد پرداخت.» هومالا ۴۳ ساله وعده داده است که اجازه نخواهد داد شکستش باعث توقف تحولات و تغییرات اساسی در کشورش شود. او در جمع هوادارانش گفت: «ما توانسته‌ایم آگاهی و هوشیاری مردم پرو را بیدار کنیم. فقط ظرف مدت یک سال ما توانسته‌ایم جنبشی را پایه ریزی کنیم که نقشه سیاسی کشور را تغییر داده و برنامه‌های سیاسی جدیدی را به وجود آورده است. برنامه‌هایی که هدفشان اولویت دادن به مشکلات واقعی اکثریت خانواده‌های پرویی است.»
دنیس جلت سفیر سابق آمریکا در پرو می‌گوید که چاوس احتمالاً به تلاش‌های خود برای تاثیرگذاری بر جریانات پرو ادامه خواهد داد. او که مدیر برنامه‌های تحقیقاتی دانشگاه فلوریدا در آمریکای لاتین است می‌گوید: «چاوس هیچ گونه محدودیتی ندارد. او پول و جاه‌طلبی لازم را دارد. اگر تقلید را بالاترین شکل چاپلوسی قلمداد کنیم باید گفت اگر بتوانید مقلدانی برای خود ایجاد کنید تملق خود را گفته‌اید. به همین دلیل است که فکر می‌کنم آنچه که او سعی در انجامش دارد شیوه کارش را چه در ونزوئلا و چه در بولیوی و پرو در سایر جاها نشان می‌دهد.» دور دوم انتخابات ریاست جمهوری پرو روز یکشنبه در شرایطی برگزار شد که آمریکای لاتین صحنه رقابت برای استیلای ایدئولوژیکی دودسته جریان است. در یک سو سران چپ‌گرای میانه‌رو مانند رهبران برزیل و شیلی قرار دارند که از حامیان سیاست‌های بازار آزاد محسوب می‌شوند و در سوی دیگر پوپولیست‌ها و چپ‌گرایان و آمریکاستیزانی همانند چاوس و مورالس قرار گرفته‌اند که از گرایشات استبدادی نیز برخوردارند. پیروزی دوباره آلوارو اوریبه در انتخابات ریاست جمهوری کلمبیا، پیروزی بزرگی برای محافظه‌کاران بود. هم اکنون فیلیپه کالدرون نامزد محافظه‌کاران در انتخابات ریاست جمهوری مکزیک نیز با آندرس مانوئل لوپز اوبرادور چپ‌گرا برای رسیدن به مسند ریاست جمهوری در حال مبارزه است. چاوس در مورد پرو اعتمادبه نفس کامل داشت و به همین دلیل هم علاوه بر حمایت از هومالا به گارسیا نیز اهانت کرده و او را دزد حقیقت، عوام فریب و دروغگو می‌خواند. اما گارسیا مهارت به خرج داد و این انتخابات را به صحنه رفراندومی‌برای رد چاوس تبدیل کرد و هومالا را نیز دنباله رو بی‌چون و چرای این رئیس‌جمهور مستبد خواند.
گارسیا در سخنرانی پس از پیروزی خود گفت که چاوس باید بفهمد که مردم پرو به او و دخالت‌هایش نه گفته اند. آلخاندرو تولدو، رئیس‌جمهور در حال کناره‌گیری پرو نیز مخالف چاوس بود. دولت او در اجلاس وزرای خارجه کشورهای آمریکای لاتین در جمهوری دومینیکن برای شکایتی رسمی‌علیه دخالت‌های چاوس در انتخابات این کشور خواستار حمایت سایر کشورها شد. رابرت زولیک معاون وزیر خارجه آمریکا نیز در حاشیه اجلاس سالانه عمومی ‌سازمان کشورهای قاره آمریکا (OAS) اعلام کرد که رای‌دهندگان پرو با رای خود به گارسیا در واقع به نامزد مورد حمایت چاوس نه گفتند. زولیک که به جای کاندولیزا رایس، وزیر خارجه آمریکا در این اجلاس شرکت کرده بود گفت به نظر می‌رسد گارسیا از گذشته درس گرفته است. او تاکید کرد که آمریکا به دنبال همکاری با گارسیا به عنوان رئیس‌جمهور منتخب پرو است. او گفت: «سیاست‌های وی که در مبارزات انتخاباتی مطرح شد نشان می‌دهد که او روشی متفاوت از دهه ۸۰ برگزیده است.» روز دوشنبه خورخه دل کاستیو دبیر اول حزب آپریستا، حزب متعلق به گارسیا گفت: «در آمریکای لاتین هیچ رهبری وجود نداشت که در مقابل هوگو چاوس بایستد، اما حالا یک کشور هست که این کار را کرده است.»