* با عنایت به مشکلات موجود در راه تشکیل دولت عراق، رایزنی سران ائتلاف یکپارچه با آیتالله سیستانی را چگونه ارزیابی میکنید؟
** بیتردید جایگاه مرجعیت شیعه در مقام مذهبی و روحانی از یک سو و جایگاه رهبریت سیاسی جامعه عراق از سوی دیگر. از اهمیت کلیدی برخوردار است. امروز مرجعیت تنها در کنار شیعیان معنا نمییابد، بلکه همواره نشان داده است که در مقام پشتوانه تحرکات ملی و حیات با عزت ملت عراق در چارچوب وحدت ملی این کشور تلاش نموده و به منافع تمام گروههای سیاسی و مذهبی به صورت همزمان توجه دارد.
لذا باید توجه داشت که مرجعیت شیعه در گشودن گرههای موجودی در شرایط کنونی عراق، همانند تمام دورانهای اخیر میتواند، موثر باشد. اما عنایت به این نکته نیز ضروری است که هزینهکردن از این جایگاه رفیع به صورت مکرر آسیبزاست، لذا به نظر میرسد که در وضعیت جبری و برای برونرفت از بنبست بسیاری کنونی، تمسک به رهبری معنوی ملت عراق است که میتواند زمینه پرور حل مسائل موجود باشد.
* آیا تشکیل دولت وحدت ملی در عراق با توجه به اختلافات موجود که از خواستههای ائتلاف یکپارچه است، محقق خواهد شد؟
** بی شک تشکیل یک دولت وحدت ملی در عراق در وضعیت گذار امروز، هزینههای خاص خود را نیز دارد به طور کلی یک انقلاب برونزا بر ملت عراق تحمیل شده است. از این جهت که این انقلاب رژیم دیکتاتوری صدام را کنار زده مثبت است ولی از آن جهت که برونزا بود و دارای منشاء بیرونی ناشی از اشغال عراق توسط نیروهای بیگانه بوده است. میتوان گفت که از تبعات و پیامدهای منفی آن همواره در رنج است.
از این لحاظ باید دانست که چالشهای فراروی تشکیل دولت وحدت ملی، چالشهایی است که منشاء آن در دو حوزه قابل تحلیل است.
1- مرحله گذار از رژیم کهن مبتنی بر دیکتاتوری صدام
2- تحمیل این دوران گذار از منظر پاتولوژیک یا آسیبشناسی دور کیمی به عبارت دیگر، تحمیل این تحولات از بالا به پایین و از بیرون به درون. چالشهای متعددی را ایجاب میکند. این دو حوزه نشان میدهد که نمیتوان براحتی مسائل عراق را در سطح حل و فصل کرد و تشکیل دولت وحدت ملی در عراق گر چه میسور است اما آسان نیست.
ایران نیز نشان داد که با توجه به جایگاه معنوی خود در میان گروههای مختلف عراق در این زمینه میتواند توانایی بالایی را از خود به نمایش گذارد که تحرک اخیر در انتخابات نوری مالکی به عنوان نخستوزیر. نمونهای از این قدرت معنوی است.
* آیا سخنان اخیر بارزانی در خصوص برقراری رابطه با اسرائیل، سبب افزایش مشکلات در سر راه ایجاد دولت وحدت ملی نخواهد شد؟
** بیتردید هر مولفه یا شاخصهای که بستر تحرکات سیاسی در وضعیت کنونی عراق را با چالش روبهرو سازد. امری مخرب خواهد بود. طرح این موضوع در این زمان، صورتبندی جریان متقابلی را از نظر سیاسی هدایت میکند که توجه از تشکیل کابینه دولت عراق به سمت یک مساله سیاسی دیگر را هدایت میکند.
درستی یا نادرستی سخن بارزانی یک موضوع است اما انجام و اعلام آن در این فضا نکته دیگری را نشان میدهد و آن جریانسازی متقابل سیاسی در زمانی است که نیاز به اجماع اندیشهها، ارادهها و تمایلات برای تشکیل دولت وحدت ملی بشدت احساس میشود.