...و اورتگا بازگشت

تهمینه بختیاری
دانیل اورتگا انقلابی سابق و رهبر جبهه آزادی‌بخش ملی ساندنیست‌ها با پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری نیکاراگوئه، روح تازه‌ای در کالبد جنبش چپ جدید در آمریکای لاتین دمید. جنبشی که فیدل کاسترو را پدر معنوی و آمریکا را دشمن قسم خورده خود می‌داند.
براساس اعلام رسمی دیوان عالی انتخابات نیکاراگوئه، دانیل اورتگا رهبر جبهه آزادی‌بخش ملی ساندنیست با 5/38 درصد آراء به پیروزی دست یافت. مونته الگره، رقیب راستگرای اورتگا با 29 درصد آراء در مقام دوم قرار گرفت. مردم نیکاراگوئه پس از شنیدن پیروزی اورتگا به خیابان‌ها ریخته و به جشن و پایکوبی پرداختند. این مردم نه تنها سالخوردگان و میانسالانی بودند که هنوز خاطرات شیرین حکومت انقلابی ساندنیست‌ها را به یاد داشتند، بلکه اکثر آنها جوانانی بودند که دوست نداشتند ساندنیست‌ها و خاطره قد علم کردن هموطنانشان در مقابل آمریکا به فراموشی سپرده شود. پس همگی دست به دست هم دادند تا قهرمان را بازگردانند.
27 سال از روزی که اورتگا با قیام علیه نظام دیکتاتوری فاسد آناستازیو ساموزا رهبری کشور را برعهده گرفت، گذشته است. اکنون در نیکاراگوئه کمتر کسی است که روز 9 جولای 1979 را به یاد نیاورد. 4 سال پس از شکست مفتحضانه ماشین جنگی آمریکا در ویتنام و همزمان با پیروزی انقلاب اسلامی ایران و 20 سال پس از انقلاب کوبا، خشم ملت در فقر نگاه داشته شده نیکاراگوئه، تکیه‌گاه ساندنیست‌ها برای قبام علیه نظام فاسد کشورشان شد.
در سالهای اولیه دهه هفتاد قرن گذشته، 42 درصد از زمینهای زراعی در اختیار زمینداران بزرگی بود که فقط 5/1 درصد جمعیت این کشور را تشکیل می‌دادند. پس از روی کار آمدن اورتگا، وی اصلاحات اقتصادی و سیاسی و اجتماعی شایان توچهی در کشور انجام داد. این اصلاحات هر چند خشم مقامات آمریکایی و محافظه‌کاران و سرمایه‌داران نیکاراگوئه را برانگیخت اما با اقبال عمومی از سوی اقشار فقیر و متوسط این کشور روبه‌رو شد و باعث گردید تا وی در انتخابات ریاست جمهوری سال 1984 بر رقبای خود به پیروزی دست یابد.
ریگان رئیس‌جمهور وقت آمریکا با اعمال تحریم تجاری علیه نیکاراگوئه و حمایت از شورشیان موسوم به کنترا، اوضاع اقتصادی و اجتماعی این کشور را آشفته کرد. ساندنیست‌ها در سال 1990 در یک انتخابات چند حزبی قدرت را به مخالفان خود سپردند اما عملکرد خانم ویولتا چامورو و جانشیان وی در 16 سال گذشته زمینه‌های اقتصادی، اجتماعی و سیاست خارجی و پیروی کورکورانه از سیاست‌های آمریکا در سراسر جهان، موجبات نارضایتی مردم نیکاراگوئه را فراهم کرد. انریکو بولانس رئیس‌جمهور فعلی نیکاراگوئه از جنگ آمریکا علیه عراق و پیوستن به طرح تجارت آزاد آمریکا و آمریکای مرکزی موسوم به کفتا حمایت کرد.
اورتگا پس از پیروزی 80 نماینده ساندنیست‌ها در انتخابات شهرداری‌ها به این نتیجه رسید که زمان بازگشت فرا رسیده است. چرا که نظرسنجی‌ها نیز از احتمال پیروزی وی خبر می‌دادند. اما در آن سوی مرزها، کاخ سفیدنشینان نگران از کاهش نفوذ در آمریکای لاتین و افزایش قدرت دوستان هوگو چاوز از هیچ اقدامی برای جلوگیری از پیروزی اورتگا فروگذار نکردند. در این مدت کاخ سفید 13 میلیون دلار برای حمایت از حوزه ریز و نامزد محافظه‌کار مورد نظر خود در انتخابات ریاست جمهوری نیکاراگوئه اختصاص داد.
اما شکاف بین راستگرایان بیش از آن بود که آمریکا بتواند با کمک مالی و توطئه چنین کاری از پیش ببرد. به همین دلیل مقامات آمریکایی امیدوار بودند که انتخابات ریاست جمهوری به دور دوم کشیده شود و راستگرایان فقط یک گزینه در مقابل اورتگا داشته باشند. اما اورتگا با پیروزی در دور اول رویای مقامات کاخ سفید را نقش بر آب کرد.