سعید حجاریان با اشاره به شرایط پرونده هستهای کشورمان گفت: در شرایط فعلی مبرمترین وظیفه ما کاستن از حدت مساله است. به گزارش ایسنا، سعید حجاریان در خلاصهای از متن سخنرانی خود در نشست صلح برای صلح که از سوی شاخه جوانان جبهه مشارکت ایران اسلامی برگزار شد، با بیان این که سال گذشته در همین مکان و حوالی همین زمان مقالهای درباره صلح عرضه کردم یادآور شده است که آن موقع هنوز پرونده هستهای ایران در آژانس بینالمللی انرژی اتمی در جریان بود، اما اکنون در آستانه صدور دومین قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران هستیم به لحاظ حقوقی (حقوق بینالملل) رابطه دو کشور یا دو بلوک از کشورها را اینگونه بررسی کرده است:
1- حالت کامله الوداد، که در این حالت دو کشور متحد استراتژیک همدیگر محسوب شده و در زمینههای مختلف نظامی، اقتصادی و دیپلماتیک هم موضعاند.
2- حالت همزیستی مسالمتآمیز، که در این حالت با فرض قبول اختلافات میان کشورها آنان میپذیرند که به صورت صلح و سلام در کنار یکدیگر زندگی کنند، چون عوارض منازعه را خطرناکتر از عوارض مسالمت و مصالحه میدانند.
3- حالت جنگ سرد؛ که در این حالت دو کشور با تبلیغات و عملیات روانی از طریق رسانهها علیه همدیگر سخنپراکنی کرده و آسیبپذیری هر یک را به رخ اتباع آن کشور کشیده و از این طریق با ایجاد بحران مشروعیت سعی میکنند که رابطه دولت و مردم یا اقلیت را مخدوش نمایند.
4- مخاصمه، که در این حالت مساله جنگ لفظی به درآمده و دعاوی ارضی مطرح میشود و این مدعیات به سازمانهای بینالمللی کشیده میشود همچنین عملیات پنهان اعم از جاسوسی، ضد جاسوسی، خرابکاری، آدمربایی در داخل دو کشور متخاصم صورت میگیرد. حتی ممکن است کار به گروگانگیری اتباع دو کشور بینجامد و یا به صدمه زدن به منافع طرفین در خارج از مرزها منتهی شود.
5- صلح مسلح Arrned Peace، که وضعیتی است که در آن تعادلی ناپایدار میان دو کشور وجود دارد که به آن حالت نه جنگ نه صلح میگویند. این وضعیت ممکن است بعد از انجام جنگی صورت گرفته باشد که طرفین آتشبس داده باشند و خود را آماده عملیات بعدی کنند یا آرامشی قبل از توفان باشند.
6- جنگ محدود، که جنگی است که یا به لحاظ جغرافیایی منطقه محدودی را در برمیگیرد یا پارتیزانی است و یا به لحاظ زمانی موقتی است و یا به لحاظ ادوات، که در آن طرفین محدودیتها را برخورد هموار میکنند. مانند درافور و جنگ اخیر لبنان.
7- جنگ تمام عیار، که در این حالت طرفین با تمام قوا به قصد نابودی طرف مقابل وارد صحنه شده و از هیچ حربهای فروگذار نمیکنند تا بالاخره یکی از طرفین از پا درآید یا قدرتهای دیگر مداخله نموده و ترک مخاصمه را الزامی نمایند؛ مانند جنگ جهانی.
این تحلیلگر سیاسی با اشاره به شرایط پرونده هستهای ایران معتقد است: ما اکنون عملا در شرایط صلح مسلح قرار داریم.
حجاریان ادامه داده است: گاهی گفته میشود که غنیسازی و برخورداری از انرژی هستهای حق مسلم ماست، اما باید توجه داشت که در کنار این حق ما دارای حقوق دیگری هم هستیم، در حالی که برخی افراد انرژی هستهای را یک حق پایهای عنوان میکنند. من میخواهم بگویم شاید مهمترین حقی که در این میان پایمال میشود حق توسعه است چرا که ما هم حق داریم کشوری توسعه یافته شویم. کشور ایران با برخورداری از منابع سرشار و استعدادهای درخشان، هیچ چیز کمتر از بسیاری از کشورهای توسعه یافته کنونی ندارد.
وی در عین حال در بخش دیگری از متن سخنرانی خود خاطرنشان کرده است: باید دقت داشت که توسعه، فقط بهبود استانداردهای زندگی نیست، فقط بالا رفتن سطح درآمد ملی نیست، فقط ایجاد شغل و بهبود تکنولوژی و بهرهوری و گرفتن سهم از بازار جهانی نیست. توسعه، تعالی و تکامل هم هست. اگر ما در جا بزنیم نیز به عقب رفتهایم که اصطلاحاً به این لاغر شدن Shrinkage میگویند.
وی با بیان این که یکی از خطرات صلح مسلح آن است که هر لحظه امکان دارد که یکی از طرفین خطایی را مرتکب گردد و این خطا مانند بازی دومینو خطای دیگری را به دنبال بیاورد میافزاید: وقتی دو نیرو در مقابل یکدیگر به طور مسلحانه صفآرایی کردهاند، حتی شلیک یک گلوله اشتباهی ممکن است به مغلوبه شدن جنگ منتهی شود.