تاریخ انتشار : ۲۱ آبان ۱۳۸۸ - ۱۱:۴۳  ، 
کد خبر : ۴۲۵۰۵

مصایب گشتاپوی جدید در لاهه

مقدمه: «کارلا دل پونته» دادستان عالی دادگاه جنایات جنگی یوگسلاوی سابق، به زودی محاکمه هفت نفر از مظنونان به دست داشتن در قتل عام و نسل‌کشی 8 هزار مسلمان بوسنیایی در سربنیتسا در سال 1995 میلادی را آغاز می‌کند. وی که از 15 سپتامبر سال 1999 میلادی، مسوولیت رسیدگی به پرونده جنایات جنگی یوگسلاوی سابق را به عهده گرفته است. در مرحله اول، اسلوبودان میلوسویچ رئیس‌جمهور سابق صربستان را به میز محاکمه کشاند و فرآیند طولانی مدت و نفس گیر محاکمه او باعث شد رسانه‌های صربستان به «دل پونته» لقب «گشتاپوی جدید» بدهند. او که معتقد است دادگاه‌های جنایات جنگی دیگر مثل تانزانیا و رواندا به اندازه دادگاه یوگسلاوی سابق پیشرفت نداشته است، از مشکلاتش در راه انجام این محاکمه‌ها و تلاش برای بازداشت دیگر جنایتکاران جنگی از جمله راتکو ملادیچ فرمانده صرب‌های بوسنی سخن می‌گوید.

*پس از 13 سال، دادگاه جنایات جنگی سازمان ملل متحد شاهد به نتیجه رسیدن فعالیت‌های خود است. این کار ارزشش را داشت؟
**بله، واقعا. این اولین باری است که عدالت بین‌المللی در این زمینه به اجرا درمی‌آید تا پیش از این، هیچ مقام عالی‌رتبه‌ای تا این مرحله در چارچوب قوانین و کنوانسیون‌های مربوط به جنایات جنگی محاکمه نشده بود. اما اگر از بعد عملی به این قضیه نگاه کنیم، نمی‌توان این فعالیت‌ها را هم صددرصد رضایتبخش دانست. قربانیان این جنایات شاید احساس کنند که ما در حال گزینش و انتخاب از میان جنایتکاران جنگی هستیم.
*چرا جریان محاکمه جدید در خصوص قتل عام سربنیتسا تا این حد مهم قلمداد می‌شود؟
**این قتل‌عام را می‌توان نسل کشی دانست؛ و از وقوع آن هم مدت زیادی نگذشته است. حتی پس از مرگ اسلوبودان میلوسویچ هم ما باید عدالت را در مورد جنایتکاران سیاسی و نظامی ‌که در برنامه ریزی و اجرای این جنایات نقش داشتند اجرا کنیم.
*وقتی خبر مرگ میلوسویچ را شنیدید چه احساسی داشتید؟
**برایم قابل قبول نبود. ما کاملا به پایان محاکمه نزدیک شده بودیم. من واقعا عصبی شده بودم. ما 4 سال کار سخت و طاقت فرسا را در این خصوص انجام داده بودیم اما ناگهان موقعیت اینکه به جهان نشان دهیم واقعا چه جنایاتی اتفاق افتاده را از دست دادیم. آنچه که مردم در این خصوص می‌دانند، تنها بخشی از واقعیت است.
*شما می‌گویید ملادیچ هنوز در صربستان است. از کجا به چنین اطمینانی رسیدید؟
**اطلاعاتی که به دست آمده حاکی از حضور او در صربستان است. من هم تیم ردیابی و جمع‌آوری اطلاعات خودم را در بلگراد دارم.
*آیا دولت بلگراد به مخفی کردن او کمک کرده یا در پیدا کردن او ناتوان است؟
**هیچکدام. براساس گزارش‌ها، در فاصله اواخر سال 2005 و اوایل سال 2006 میلادی، صربستان سه موقعیت برای بازداشت او داشته است اما به جای بازداشت او تنها به ارسال پیام‌هایی به ملادیچ اکتفا کرده که در آنها از او خواسته شده که داوطلبانه خود را تسلیم کند. آنها نمی‌خواهند او را بازداشت کنند زیرا چنین مساله‌ای را یک دردسر بزرگ سیاسی می‌دانند.
*منتقدان اوضاع فعلی بالکان می‌گویند اقدام شما در بازداشت این جنایتکاران جنگی، در شکل‌گیری روند سیاسی جدید بالکان خلل وارد کرده است. نظر شما چیست؟
**من به سیاست اهمیت نمی‌دهم. این افراد 11 سال آزاد بوده اند و اکنون باید بازداشت می‌شدند. دوره کاری من در سپتامبر سال 2007 میلادی به پایان می‌رسد و فکر می‌کنم رفتن من، زمان مناسبی برای بررسی این قضیه باشد. من فقط می‌خواهم جهان بداند که تا زمان بازداشت ملادیچ و نیز رادووان کارادزیچ در لاهه خواهم ماند.
*آیا عدالت بین‌المللی را می‌توان بدون حمایت کشورهای صاحب نفوذ در شورای امنیت سازمان ملل متحد اجرا کرد؟
**دادگاه جنایی بین‌المللی بدون حمایت آمریکا، چین و روسیه، با مشکلات زیادی در اجرای عدالت مواجه شده است؛ اما راه خود را ادامه می‌دهد. اگر این دادگاه نشان دهد که می‌تواند چنین کاری را صورت دهد و به عرصه سیاست کشیده نشود، آنگاه آمریکا و برخی کشورهای دیگر مجبور می‌شوند که در این روند مشارکت کنند.
*جنایات جنگی انجام شده در عراق در مقایسه با بالکان در چه سطحی قرار دارد؟
**آنچه در عراق رخ می‌دهد، وحشتناک است اما به نوعی تکرار وقایعی است که در بالکان هم رخ داده است.
*آیا برای عراق در دادگاه بین‌المللی لاهه جایی تعیین شده است؟
**در مورد این مساله باید پیش از آغاز محاکمه صدام تصمیم گیری می‌شد. الان دیر شده است.

نظرات بینندگان
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
نشریات