مرحله نخست احداث این دیوار از ژوئن 2002 در نزدیکی روستای سالم در غرب جنین آغاز شد.
مسیر دیوار به گونهای طراحی و به اجرا گذاشته شده که بخشهای زیادی از سرزمینهای اشغالی 1967 را دربر میگرفت.
در طراحیهای صورت گرفته، این دیوار در واقع از 2 بخش عمده تشکیل شده بود که بخشی از آن شامل دیوارهای بتونی 8 متری و در کنار هم قرار گرفته بود که با برجهای دیدهبانی محافظت میشد.
در عین حال، وضعیت و مشخصات این دیوار با توجه به مناطقی که در آن احداث شده است، با یکدیگر متفاوت است. به گونهای که در بعضی مناطق چندین لایه از سیم خاردار و یا کنار آن خندقهایی با عمق 5 متر و پهنای 8 متر احداث شده است و در کنار آن حاشیهای از شنهای نرم وجود دارد تا رفت و آمدهای احتمالی را نشان دهد. همچنین این دیوار در مناطقی به صورت بلوکهای سیمانی بسیار بلند در کنار یکدیگر چیده شده است.
همچنین در بخشهایی از این دیوار نژادپرستانه، دروازههای آهنین بسیار بزرگی نصب شده است که از دسترسی آزاد و آسان کشاورزان فلسطینی به زمینهای کشاورزی خود که بر اثر احداث دیوار از آن جدا شدهاند، جلوگیری میکند.
همچنین به دلیل نیاز به مرتبط کردن شهرکهای صهیونیستنشین به سرزمین اصلی و حفاظت از آن در برابر حملات احتمالی فلسطینیها، از طریق این دیوار بیش از 8 درصد از خاک کرانه باختری بلعیده میشود و راههای ارتباطی برخی از روستاها و شهرهای فلسطینی با هم قطع میشود و ساکنان آن پراکنده میشوند.
بر اساس طرح اعلام شده، این دیوار که پس از تکمیل بالغ بر 680 تا 700 کیلومتر طول خواهد داشت، تمامی مناطق حساس و امنیتی مهم را تحت پوشش قرار میدهد و هزینه ساخت آن به طور تقریبی 4/3 میلیارد دلار اعلام شده است. این دیوار که به آن دیوار آپارتاید هم گفته میشود، 3 برابر طولانیتر از دیوار برلین و ارتفاع آن 2 برابر این دیوار مشهور فرو ریخته است. این دیوار 25 کیلومتر جلوتر از خط سبز است و 42 درصد کرانه غربی از جمله بخشی از بیتالمقدس را در خود جای داده است.
در صورتی که دیوار حایل به اتمام برسد، مناطقی همچون کفر عقاب، قلندیا، اردوگاه شعفاط و بقیه شهرکها در خارج از مرزهای قدس شرقی قرار میگیرند. همچنین با احداث این دیوار، 125 هزار نفر از فلسطینیان ساکن در قدس شرقی، عملاً قادر به ورود به شهر قدس نخواهند بود.
رژیم صهیونیستی اعلام کرده است جمعیت مناطق یاد شده بالغ بر 55 هزار نفر است حال آن که فلسطینیان تأکید میکنند که جمعیت آنان 2 برابر این تعداد و یا بیشتر است.
در طول شبانهروز گشتیهای صهیونیستی و برجهای مراقبت مجهز به تیربارهای سنگین از این دیوار حفاظت میکنند.
حماس و دیوار حایل
جنبش مقاومت اسلامی فلسطین، حماس نیز با صدور بیانیهای تصمیم رژیم صهیونیستی را مبنی بر ساخت دیوار حایل در اطراف بیتالمقدس محکوم کرد و آن را اقدامی در جهت نابودی صلح اعلام شده از سوی تشکیلات خودگردان دانست.
این بیانیه، به نقل از یکی از مقامات مسئول جبش حماس آورده است: تصمیم جدید صهیونیستها، مبنی بر به پایان رساندن ساخت دیوار حایل همزمان با سالروز صدور قطعنامه دادگاه لاهه مبنی بر مشروعیت نداشتن ساخت این دیوار است. این تصمیم صهیونیستها توهین به سادهترین حقوق بشر است. ساخت این دیوار موجب کنار گذاشته شدن بیش از 55 هزار تن از اهالی بیتالمقدس از شهرشان میشود
در نهایت به نظر میرسد داستان کشیدن دیوار به دور خود و یا دیگران سابقه طولانی دارد.
از دیوار چین گرفته تا دیوار برلین تا دیواری که اینک به وسیله اسرائیل احداث میشود و از آن فراتر دیوارهایی که در اروپا و بسیاری از نقاط دیگر جهان به دور محلههای یهودینشین ساخته و آنها را گتو نامیدند تا یهودیان را در آن زندانی کنند؛ ولی هیچکدام پابرجا نماندهاند.
اما درباره احداث دیوار حایل میان اسرائیل و فلسطینیها موضوع عجیبتر به نظر میرسد. آیا در واقع فلسطینیها موضوع عجیبتر به نظر میرسد. آیا در واقع صهیونیستها دیواری به دور یهودیان کشیدهاند تا دوباره آنها را به گتوها برگردانند؟ یا آن که فکر میکنند فلسطینیها در آن طرف دیوار محاصره میشوند و دست از مقاومت بر میدارند و تسلیم میشوند؟