اصلاحطلبان و اصولگرایان به سخنان محمدحسین صفار هرندی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همزمان واکنش نشان دادند.
برخی از اصولگرایان برخلاف این ادعاها احمدینژاد را یک فرد حزبی میدانند که پیش از این با حمایت یک حزب شهردار شد و البته با پشتیبانی حزب توانست در انتخابات ریاست جمهوری پیروز شود.
اصلاحطلبان نیز دلایل خاص خود را برای مخالفت با این گزاره دارند؛ آنان دلیل پیروزی احمدینژاد را عدم حمایت احزاب از او نمیدانند بلکه معتقدند شبه حزبهایی در این پیروزی نقش داشتهاند.
«محمدنبی حبیبی» دبیرکل حزب موتلفه اسلامی معتقد است که «نهادهایی مانند روحانیت و بسیج نمیتوانند جای احزاب را در جامعه پر کنند.» وی در گفتوگو با آفتاب تاکید کرد که روحانیت نمیتواند جای احزاب برای سازماندهی مردم و جامعه را پر نماید.
حبیبی در گفتوگو با آفتاب احزاب را «عاملی مهم در تحقق اصل جمهوریت نظام» دانست و در این راستا بر «نقش سازمانهای غیردولتی که ریشه در باورهای دینی و تاریخی مردم دارند» به عنوان مکمل احزاب تاکید کرد.
مریم بهروزی دبیر سیاسی جبهه پیروان خط امام و رهبری هم معتقد است: رئیسجمهور فعلی کشورمان یک فرد حزبی است که پیش از این با حمایت یک حزب شهردار شد و البته با پشتیبانی حزب توانست در انتخابات ریاست جمهوری پیروز شود؛ حال این که بخشهایی از دولت ایشان مطرح کند که احزاب به درد نمیخورند و سابقه تحزب در کشور تجربه مفیدی نبوده است، درست نیست. او ماجرا را به عقب باز میگرداند و میگوید: همه رؤسای جمهور به غیر از بنیصدر، از طریق حزب بر سر کار آمدند که البته شاهد بودیم همان بنیصدر نیز رئیسجمهور نالایقی بود اما سایر رؤسای جمهور بعدی از جمله شهید رجایی، آیتالله خامنهای و آقایان هاشمی، خاتمی و احمدینژاد، از طریق حزب بر سر کار آمده و پایگاه حزبی داشتهاند. وی درباره این گفته که در کشوری که تحزب تجربه موفقی نداشته، یک تشکیلات دیگر باید مردم را حفظ کند که تا کنون این نقش برعهده روحانیت و بسیج بوده است، روحانیت را فراتر از یک حزب دانست و افزود: روحانیت فراتر از حزب است اما بعضا کار حزبی میکند و در انتخاباتی مثل خبرگان، روحانیت یک خط فکری مشخص را اعلام کرد. بهروزی همچنین تاکید کرد: نباید از بسیج استفاده ابزاری کرد.
اسدالله بادامچیان دیگر عضو موثر موتلفه اسلامی نیز با بیان اینکه «روحانیت، یک نهاد متشکل است اما به عنوان حزب محسوب نمیشود»، گفت: البته روحانیان میتوانند حزب تشکیل دهند اما جامعه روحانیت، حزبی محسوب نمیشود؛ بسیج نیز یک سازمان وابسته به سپاه است و در حقیقت یک نهاد مردمی است اما نمیتوانند کار و فعالیت حزبی انجام دهند.
اصلاحطلبان نیز در واکنش به سخنان صفارهرندی وظیفه قانونی دولت بر اساس قانون اساسی را به وزرای دولت نهم یادآوری میکنند.آ نان همچنین سخنان صفارهرندی را اعترافی بر این نکته میدانند که برخی نهادها پیش از این کارکرد حزبی داشتهاند. قائم مقام دبیرکل حزب اعتماد ملی گفت: کسانی که بر اساس قانون اساسی موظف به نهادینه کردن تحزب هستند، شمشیر را علیه احزاب از رو بستهاند. رسول منتجبنیا در گفتوگو با ایلنا، با بیان اینکه جای تاسف است دولت بعد از انتخابات به جای اینکه در جهت تقویت احزاب عمل کند، به مقابله با فعالیت حزبی و فرهنگی تحزب میپردازد، گفت: اینکه از نهادهای حکومت استفاده حزبی شود و به طور رسمی آنها را جایگزین فعالیت حزبی قلمداد کنند، ظلم به نهادهای انقلاب و جمهوری اسلامی است.
رئیس خانه احزاب ایران در واکنش به سخنان وزیر ارشاد که تجربه تحزب در کشور را ناموفق خوانده و روحانیت و بسیج را تشکیلات جایگزین احزاب برای حفظ و مشارکت مردم در امور عنوان کرده است، گفت: بسیج و روحانیت نهادهای مقدسی هستند که هیچ کس نباید به عنوان رانت سیاسی از آن استفاده کند.
سیدحسین موسویتبریزی گفت: استفاده از رانت تنها در اقتصاد نیست و استفاده نابجا از نام روحانیت و بسیج نیز نوعی رانت سیاسی محسوب میشود که باید از آن پرهیز کرد.
یک عضو شورای مرکزی مجمع روحانیون مبارز در واکنش به سخنان وزیر ارشاد که تجربه تحزب در کشور را ناموفق خوانده و روحانیت و بسیج را تشکیلات جایگزین احزاب برای حفظ و مشارکت مردم در امور عنوان کرده است، گفت: آنهایی که به دنبال انکار نقش احزاب هستند، قصد دارند برخی نهادهای خاص چون بسیج و سپاه را جایگزین احزاب کنند چرا که با تکیه بر همین قدرتهای سازمانیافته و تشکیلات پنهان توانستهاند قدرت را کسب کنند. محمد مقدم با بیان اینکه بیتوجهی به احزاب و سخن گفتن از مردمسالاری یک تناقض است، گفت: کشوری که میخواهد بر پایه مردمسالاری حرکت کند، چگونه میتواند نسبت به احزاب که یکی از ارکان تحقق مردمسالاری هستند، بیتوجه باشد.
سخنگوی حزب کارگزاران سازندگی در واکنش به سخنان وزیر ارشاد که تجربه تحزب در کشور را ناموفق خوانده و روحانیت و بسیج را تشکیلات جایگزین احزاب برای حفظ و مشارکت مردم در امور عنوان کرده است، گفت: صفارهرندی در سخنانش به عملکرد نقش بسیج به عنوان یک حزب اعتراف کرده است در حالی که اگر بسیج بخواهد به وظیفه اصلی خود عمل کند، نمیتواند ماهیت حزبی داشته باشد. حسین مرعشی گفت: در مقطعی روحانیت در قامت و قالب حزب ظاهر شد اما بعد از مدتی خودشان متوجه شدند که نباید در این قامت در جامعه حاضر شوند و به همین دلیل سالهاست که جامعه روحانیت مبارز فعالیت سیاسی نمیکند.
مصطفی کواکبیان دبیرکل حزب مردمسالاری نیز درباره اهمیت تحزب در کشور با اعتقاد بر اینکه «بدون شک امروزه در مقوله توسعه سیاسی دموکراسی پوپولیستی چندان نمیتواند تجلی اراده واقعی مردم باشد» خاطرنشان کرد: با توجه به این قضیه، مخالفان وجود احزاب یا اساسا به هیچ نوع دموکراسیای باور و اعتقاد ندارند و یا دموکراسی مطلوب آنان همان دموکراسی پوپولیستی است.