مقدمه:
ژنرال ارشد "الیئزر شکئدی" فرمانده نیروی هوایی اسرائیل چندی قبل از یکی از پایگاههای نیروی هوایی در شهر ساحلی "حرز یلیا" بازدید کرد. برای این ژنرال 50 ساله که فرماندهی نیروهای اسرائیلی در صورت بروز جنگ با ایران را برعهده دارد این بازدید در حکم تقویت روحیه نیروهایش بود. او با خلبانها و هدایتگرها دیدار و خوشوبش کرد. این افراد همان نیروهایی بودند که در طول جنگ تقریبا یک ماهه سال گذشته با لبنان بر فراز آن کشور پرواز کردند. اما جمع شدن تعداد بسیار زیاد خبرنگاران در آن محل، دلیل دیگری داشت. آنها پرسشهای فراوانی درباره حمله هوایی دو هفته گذشته خلبانان او به داخل مرزهای سوریه داشتند. حملهای که اسم رمز آن "باغ میوه" بود.
">چنگیز محمودزاده
مقدمه:
ژنرال ارشد "الیئزر شکئدی" فرمانده نیروی هوایی اسرائیل چندی قبل از یکی از پایگاههای نیروی هوایی در شهر ساحلی "حرز یلیا" بازدید کرد. برای این ژنرال 50 ساله که فرماندهی نیروهای اسرائیلی در صورت بروز جنگ با ایران را برعهده دارد این بازدید در حکم تقویت روحیه نیروهایش بود. او با خلبانها و هدایتگرها دیدار و خوشوبش کرد. این افراد همان نیروهایی بودند که در طول جنگ تقریبا یک ماهه سال گذشته با لبنان بر فراز آن کشور پرواز کردند. اما جمع شدن تعداد بسیار زیاد خبرنگاران در آن محل، دلیل دیگری داشت. آنها پرسشهای فراوانی درباره حمله هوایی دو هفته گذشته خلبانان او به داخل مرزهای سوریه داشتند. حملهای که اسم رمز آن "باغ میوه" بود.
شکئدی به هیچ کدام از سوالها جواب نداد. در روزهای بعد از آن هم سیاستمداران اسرائیلی، سکوتی آهنین را در قبال این مسئله در پیش گرفتند. حتی زمانی که این پرسش از سوی وزیر امور خارجه فرانسه مطرح شد موضع آنها تغییری نکرد.
با این حال شایعات درباره این حمله همچنان در جریان بود آن هم نه فقط در اسرائیل بلکه حتی در واشنگتن و نقاط دیگر.
در روزهایی که میآمد انتشار یک سری اطلاعات کلی حمله با ادعاهای ضد و نقیض مختلفی همراه بود که بعضی از آنها بحث هدایت حمله از سوی آمریکا و انگلیس را مطرح میکردند. روزنامه نیویورک تایمز اهداف این حمله را یک سایت هستهای اعلام کرد که با همکاری تکنیسینهای کره شمالی در حال ساخت بود. منابع دیگر از آن خبر دادند که جتهای اسرائیلی کاروانی از نیروهای حزبالله، سایت پرتاب موشک یا یک اردوگاه را هدف قرار دادهاند.
اخبار ضد و نقیض
در میان این اطلاعات سردرگم کننده، اطلاعات دقیقتری نیز به دست آمد که تمام ادعاهای گذشته را زیر سوال میبرد. دو منبع سوخت قابل جدا شدن از جنگندهها در کنار مرز ترکیه پیدا شد. بنا به اعلام منابع نظامی ترکیه این منابع سوخت متعلق به نسل جدیدی از جنگندههای دور پرواز اسرائیل به نام "رام اف 15ال" است.
این جنگندهها وقتی به منابع سوخت اضافی مجهز میشوند میتوانند میدان جنگی خود را تا فاصله 2 هزار کیلومتر گسترش دهند. عدهای معتقدند اسرائیل این جنگندهها را برای تهدید ایران خریداری کرده است و به همین دلیل حملهای که به سوریه انجام داد در واقع یک "تهاجم تمرینی" بود.
بالاخره در پایان هفته گذشته بود که جزئیات با ارزشی از عملیات باغ میوه از سوی یکی از منابع اسرائیلی فاش شد. هر چند خود این جزئیات به اندازه کافی کلی بودند اما از دل آنها مشخص شد که عملیات هوایی اسرائیل که با گذر از مرزهای هوایی ترکیه انجام شد به هیچ وجه یک عملیات کوچک نبود.
در عملیات باغ میوه هشت جنگنده از جمله هواپیماهای اف 15 و اف 16 مدرن شده و مسلح به موشکهای «ماوریک» حضور داشتند. از همه مهمتر اینکه بر فراز آنها و در ارتفاعی بالاتر یک هواپیمای «الینت» پرواز میکرد. هواپیمایی که از آن برای جمعآوری الکترونیک اطلاعات استفاده میشود.
اطلاعاتی که پس از آن منابع نزدیک به رهبران ایالات متحده به بیرون درز کرد بسیار شک برانگیز بود. چرا که به نظر میرسید آنها به دنبال همان دیدگاه خود درباره محور شرارت در ارتباط با سه کشور ایران، کره شمالی و سوریه هستند.
نگرانیهای نومحافظهکاران
در عین حال یک سری از نگرانیها نومحافظهکاران در ارتباط با سیاست خارجی آمریکا را نیز آشکار میکرد.
این نگرانی که بر روند خلع سلاح هستهای کره شمالی به خوبی نظارت نشده و این کشور در حال انتقال تاسیسات خود به سوریه و ایران است که آنها هم سلاحهای مورد نیاز حزبالله را تامین میکنند. تمام این ادعاها یادآور اتهامهای جعلی است که در رابطه با سلاحهای کشتار جمعی عراق مطرح میشد و در نهایت مقدمه حمله آمریکا به این کشور را فراهم کرد.
عملیات باغ میوه نه تنها نحوه انجامش غیرمتعارف است بلکه سکوت اسرارآمیزی که آن را احاطه کرده برخی عملیات مشابه اسرائیل را به خاطر میآورد که بیشتر لافزنی بود. اما این نکته کاملا آشکار است که عملیات، بسیار سری بود تا حدی که حتی وقتی خلبانها به کابین خود وارد شدند هنوز نمیدانستند به سمت چه هدفی میروند.
بنا به اعلام یکی از کارشناسان مسائل امنیتی در روزنامه واشنگتن پست که توانست با یکی از خدمه پرواز این عملیات صحبت کند، هدف حمله که در زمان پرواز در هوا تازه اعلام شد، یکی از تاسیسات شمالی سوریه بود که تحت عنوان مرکز تحقیقات کشاورزی روی رودخانه فرات فعالیت میکرد. البته بر اساس همین منابع، سه هفته پیش یک کشتی کره شمالی با باری که در اسناد رسمی سیمان عنوان شده بود در سوریه پهلو گرفت. این منابع مدعی هستند بار کشتی، تجهیزات هستهای بود. این زاویه دیدی است که شدیدا از سوی نومحافظهکاران آمریکایی و جان بولتون، سفیر پیشین ایالات متحده در سازمان ملل تبلیغ میشود. البته دیگر جناحهای آمریکایی نیز به میدان وارد شدهاند.
کاندویزا رایس در گفتوگو با تلویزیون فاکس بدون اشاره به نام سوریه عنوان کرد که این حمله در ارتباط با متوقف کردن تکثیر سلاحهای غیرمتعارف بود.
برخی از دیگر منابع آمریکایی ادعای همکاری هستهای سوریه و کره شمالی را مردود میدانند. چون اقتصاد از هم پاشیده این کشور نه توان صنعتی و نه توان اقتصادی راهاندازی تاسیسات هستهای را دارد. ضمن اینکه حضور کرهایها در این کشور را نیز اتفاق عجیبی نمیدانند چون این دو کشور از سالها قبل روابط اقتصادی خوبی با هم دارند.