جرج دست و پا می‌زند

وودرو ویلسون در سال آخر دوره ریاست جمهوری خود به خاطر شکست آمریکا برای عضویت در اتحادیه ملل بسیار تحقیر شده بود. آیزنهاور دل مشغول ماهواره‌های روسی بود و با مریضی خود دست و پنجه نرم می‌کرد، رونالد ریگان درگیری‌های ذهنی بسیاری در مورد مسئله ایران داشت و بیل کلینتون نیز به خاطر مسئله مونیکا لوینسکی سال پرمشغله‌ای داشت.

به نظر می‌رسد جرج بوش، رئیس‌جمهور فعلی آمریکا نسبت به ویلسون سال بهتری را داشته باشد اما مسلما نسبت به سایر رئیس‌جمهورهای آمریکا سال کاری سخت‌تری را در پیش رو خواهد داشت اما سال 2007 به طور غیرمنتظره‌ای بعد از شکست‌ها و درهم ریختگی‌های سال 2006 سال خوبی برای جرج بوش بود. در این سال افزایش نیرو در عراق نسبتا برای جرج بوش موفقیت‌آمیز بود و باعث شد تصمیمات شخصی بوش در مقابل خرد جمعی گروه بررسی و مطالعه عراق، مورد تایید قرار گیرد.

کاخ سفید نیز بازی دفاعی موفقیت‌آمیزی را در مقابل کنگره تحت کنترل دموکرات‌ها به معرض نمایش گذاشت و توانست در تصمیم‌گیری‌های مربوط به همه امور، از بودجه عراق گرفته تا بودجه فدرال آمریکا و لایحه‌های انرژی و استراق سمع، از موضع قدرت وارد شود. آقای بوش هم برنامه بیمه درمانی کودکان را که با آن موافق نبود، متوقف کرد. وی هم‌اکنون می‌گوید: دوره ریاست جمهوری وی به سرعت در حال پایان یافتن است.

کاهش محبوبیت

اما وضعیت بوش در سال 2008 فرق می‌کند؛ تنها یک نفر از هر سه آمریکایی با سیاست‌های بوش موافق است، تقریبا همه مشاوران نزدیکش از پست خود کناره‌گیری کرده‌اند و کنگره آمریکا تصمیم گرفته که انتقام خود را از وی بگیرد و با هر لایحه فرستاده شده از جانب بوش به کنگره مخالفت کند. در واقع بوش در سال جاری زمان بسیار اندکی دارد. کنگره آمریکا در ماه اگوست برای تعطیلات تابستانی تعطیل می‌شود و بعد از آن فعالیت‌های مقطعی محدودی خواهد داشت و تنها لایحه‌های مربوط به بودجه‌های خاص را تصویب خواهد کرد. اگر حزب جمهوری‌خواهان رهبری را برای خود انتخاب کند احتمالا بوش رهبری حزب خود را نیز واگذار خواهد کرد.

اگر این حزب همانطور که بسیاری از مردم انتظار دارند نتواند رهبری را برای خود انتخاب کند تمام کشور در تب و تاب مسئله انتخاب جایگزین برای حزب جمهوری‌خواهان، فرو خواهد رفت.

ممکن است آخرین فرصت بوش برای جلب توجهات عمومی سخنرانی سالیانه‌اش در تاریخ 28 ژانویه باشد.

همزمان با کاهش یافتن قدرت بوش وی با کوهی از مشکلات در آمریکا و خارج از این کشور روبه‌رو خواهد شد. اقتصاد این کشور در حال رکود است و منجر به وجود آمدن موجی از اعتراضات بر علیه وی می‌شود. تا به حال شعله‌های عوام‌زدگی در آمریکا به این شدت نبوده است. در حال حاضر درخواست‌های بسیاری برای اقدامات محرک به منظور بهبود اوضاع اقتصادی وجود دارد.

بیش از هر رئیس‌جمهور دیگری آقای بوش درگیر حوادث و مسائل خارجی است که از طرفی بر آنها کنترل کمی هم دارد؛ انفجار در پاکستان و بحران فعلی در این کشور یکی دیگر از دلایلی است که نبود ثبات در خاورمیانه را به یاد می‌آورد. اگر افزایش نیرو در عراق به روند موفقیت خود ادامه دهد بوش دلایلی برای خودستایی خواهد داشت اما اگر این طرح شکست بخورد وی نیز حتما به عنوان مردی شکست خورده از سمت خود کناره‌گیری خواهد کرد.

بوش چاره‌ای جز پیگیری برنامه داخل آمریکا ندارد. وی که زمانی رئیس‌جمهور قبل از خود را برای ناتوانی در اداره امور خارجی به باد تمسخر می‌گرفت و از کره زمین به عنوان توپی کوچک یاد می‌کرد، هم اکنون چاره‌ای جز پیگیری امور داخلی و برنامه‌های داخلی آمریکا ندارد.

 کاخ سفید در حال حاضر درباره نظام درمانی و بهداشتی مربوط به داخل آمریکا صحبت می‌کند و حتی جرج بوش اخیرا به چساپیک بای سفر کرده بود تا حمایت دولت برای جلوگیری از انقراض دو نوع ماهی را اعلام کند اما حتما تا به حال یک سری از اتفاقات باعث شده است تعریف جرج بوش از دنیا به عنوان توپ کوچک تغییر کند. موفقیت‌های وی شامل طرح افزایش استانداردهای مدارس و همچنین طرح کاهش مالیات تا سال 2010 اعتبار دارد، می‌شود.

سال سیاست‌های خارجی

سال آخر تصدی‌گری بوش سال سیاست‌های خارجی وی خواهد بود. این موضوع تا حدی اجتناب‌ناپذیر است زیرا وی در این سال درگیر مسئله عراق و افغانستان و موضوع «جنگ علیه ترور» است. بیشتر رئیس‌جمهورها مایلند در سال پایانی ریاست جمهوری خود از تعهدات داخلی کشور خود شانه خالی کنند و بوش نیز از این قاعده مستثنی نیست. جرج بوش در اولین سفر خود به عنوان رئیس‌جمهور به اسرائیل رفت. سفر وی به منظور ایجاد تسریع در تحقق تصمیمات اتخاذ شده در نشست آناپولیس در ماه نوامبر است.

وی همچنین از مناطق دیگر خاورمیانه مثل کرانه باختری، عربستان سعودی و مصر بازدید می‌کند.

یک ماه بعد وی به آفریقا سفر خواهد کرد. بوش همچنین نشست‌های خارجی متعدد دیگری نظیر اجلاس ماه نوامبر ناتو در رومانی، نشست اقتصادی آسیا- پاسیفیک در پرو و بازدید از رقابت‌های المپیک پکن را در برنامه ‌کاری خود دارد.

کاخ سفید با اعلام این مسئله که «ما می‌خواهیم در جهان به خوبی مشاهده شویم.» علاقه مفرط جرج بوش به مسافرت را توجیه می‌کند.

ریگان و کلینتون هر دو سال آخر ریاست جمهوری خود سعی کردند با فعالیت‌ها و اقدامات بزرگ برون مرزی مشکلات داخلی آمریکا را در پشت پرده نگه دارند. ریگان با برگزاری مذکرات و نشست‌های مختلف با گورباچف و کلینتون با تلاش‌های بی‌وقفه خود برای بازگرداندن صلح به ایرلند به این هدف دست یافتند. برخلاف آنها به نظر نمی‌رسد که جرج بوش در این زمینه بتواند کاملا موفق باشد. وی در کشورهای عرب منطقه فردی محبوب و معروف نیست و فلسطینیان نیز شرایط مطلوبی برای مذاکره ندارند. اما سفر وی به آفریقا می‌تواند تا حدودی برای وی موفقیت‌هایی را به همراه داشته باشد و شاید یکی از دستاوردهای بی‌نام و نشان وی را برجسته‌تر کند.

بوش 15 میلیارد دلار برای مبارزه با HIV و ایدز و همچنین یک میلیارد و 200 میلیون دلار برای جلوگیری از گسترش مالاریا در آفریقا اختصاص داده است. این اقدامات شاید به خاطر آن است که آفریقا یکی از معدود نقاط دنیاست که در آن وجهه آمریکا در دوران ریاست جمهوری بوش، خدشه‌دار نشده است.

بوش همیشه خواسته است تا رئیس‌جمهوری حامی دگرگونی و تغییرات باشد. بوش بیشتر زمان سال آخر ریاست جمهوری خود را صرف حمایت از کاهش مالیات در آمریکا و همچنین صرف نتایج ایجاد تغییر و تحولات در عراق خواهد کرد. البته به گفته وی جهان توپی کوچک است!