سوهارتو دیکتاتور اندونزی مرد

کریم جعفری

محمد سوهاتو رئیس‌جمهور پیشین اندونزی پس از سال‌ها مبارزه با بیماری در سن 86 سالگی در جاکارتا درگذشت. به گقته یکی از مقامات بلندپایه پلیس، دومین رئیس‌جمهور اندونزی در ساعت یک بعدازظهر به وقت محلی در حالی‌که بسیاری از نزدیکان وی و خبرنگاران در محل حضور داشتند درگذشت تا به این‌ترتیب یکی از افراد تاثیرگذار در تاریخ معاصر اندونزی و آسیای جنوب‌شرقی نیز از صحنه روزگار حذف شود.

به گزارش خبرگزای‌ها در نیمه‌های شب گذشته حال عمومی وی که تحت مراقبت‌های پزشکی بود رو به وخامت گذاشت که در پی آن در هر شش فرزند وی بر بالینش حاضر شدند. با مرگ سوهارتو شبکه‌های تلویزیونی اندونزی برنامه‌های خود را قطع کرده و به گزارش مستقیم از بیمارستانی پرداختند که او در آنجا درگذشته بود. به گفته منابع آگاه در اندونزی، ‌نیروی هوایی این کشور پنج فروند هواپیما تدارک دیده است تا جنازه وی به وسط جزیره جاوه ـ جایی که او وصیت کرده بود تا در آنجا دفن شود ـ منتقل شود.

با وخیم شدن وضع جسمانی سوهارتو، وی در چهارم ماه جاری میلادی به بیمارستان بیرتامینا در جاکارتا منتقل شد که پزشکان معالج کمبود خون و اختلال در شریان‌های حیاتی و مشکل قلبی را عمده‌ترین مشکل او برشمردند. سوهارتو که مدت 30 سال بر چهارمین کشور پرجمعیت دنیا حکم می‌راند؛ در سال‌های واپسین دهه 90 قرن گذشته در پس اعتراض‌های مردمی که او را متهم به ناکارآمدی اقتصادی و سیاسی می‌کردند، از قدرت کناره‌گیری کرد.

سوهارتو در سال 1921 در خانواده‌ای کشاورز در وسط جزیره جاوه به دنیا آمد. دو سال بیشتر نداشت که پدر و مادرش از هم جدا شدند و سرپرستی‌اش را اقوامش برعهده گرفتند. او ابتدا به کار آزاد پرداخت، اما در جنگ جهانی دوم به ارتش اندونزی تحت کنترل هلند پیوست و با درجه ستوانی وارد ارتش شد. او در خلال جنگ جهانی دوم و هنگامی که در اندیشه استقلال اندونزی بود به ارتش مهاجم ژاپن پیوست و جنگ با هلندی‌ها را آغاز کرد. پس از تسلیم ژاپن، اندونزی اعلام استقلال کرد و برای این امر 5 سال با هلندی‌ها جنگیدند که سوهارتو یکی از این فرماندهان بود. هلندی‌ها که تاب مقاومت در برابر اندونزیایی‌ها را نداشتند، با قبول استقلال این مجمع الجزایر، از تمام خاک این کشور به‌جز منطقه ایریان جایا عقب‌نشینی کردند که این منطقه را هم سوهارتو در سال 1960 به تصرف در‌آورد.

سوهارتو پس از استقلال اندونزی از هلند در سال 1945 مدارج ترقی را در ارتش نوپای این کشور پیمود، به گونه‌ای که در سال 1962 با درجه ژنرالی از فرماندهان عالی ارتش این کشور شد. وی در سال 1965 و پس از تحرکات گسترده کمونیست‌ها برای کنترل قدرت به عنوان فرمانده ارتش آنها را سرکوب نمود و چند ماه بعد نیز سوکارنو رهبر استقلال کشور را از کار برکنار کرد.

در سال 1966 کنترل قدرت را به‌صورت همه‌جانبه برعهده گرفت، در سال 1967 به عنوان رئیس‌جمهور نیابی و بالاخره در سال 1968 از طرف پارلمانی که خود اعضای آن را تعیین کرده بود به‌عنوان رئیس‌جمهور کشور انتخاب شد. وی در طول بیش از 30 سال حکومت بر اندونزی، در راه صنعتی کردن اندونزی کوشید علاوه‌بر برقراری امنیت، ‌وحدت ارضی آن را هم تضمین کرد. یکی از اقدامات او گسیل نیروهای ارتش برای تصرف تیمور شرقی بود که پس از خروج استعمار پرتغال آنجا را متصرف شد.