تحولات سیاسی هند و تشکیل جبهه سوم

صحنه سیاسی هند در طول دو دهه اخیر همواره با نزدیک شدن برگزاری انتخابات مجلس نمایندگان این کشور (لوک سابا) شاهد انشعاب ائتلاف‌ها، صف‌آرایی‌ها و ائتلاف‌های جدید بین احزاب سیاسی بوده است. در تازه‌ترین تحولات سیاسی هند، حزب کمونیست مارکسیست هند که هم‌‌اکنون بدون داشتن عضوی در دولت ائتلافی به رهبری حزب کنگره از حامیان این دولت محسوب می‌گردد، فعالیت‌هایی را به منظور تشکیل جبهه جدیدی آغاز کرده است.

این حزب اخیرا از طریق انتشار پیش‌نویس قطعنامه نوزدهمین  اجلاس عمومی خود که در فاصله 29 مارس و سوم آوریل سال میلادی جاری در شهر «کویمباتور» در ایالت «تامیل نادو» در جنوب هند برگزار خواهد گردید، به‌طور رسمی برنامه‌های خود را در ارتباط فاش ساخت.

«پراکاش کارات»، دبیر حزب کمونیست مارکسیست هند، با انتشار پیش‌نویس این قطعنامه 55 صفحه‌ای در یک کنفرانس مطبوعاتی در دهلی‌نو، تصریح نمود که حزب وی از این به بعد همه انرژی خود را روی تشکیل یک جبهه سوم متشکل از احزاب همفکر، متمرکز کرده و از ورود به هرگونه ائتلافی با حزب کنگره خودداری خواهد کرد.

وی، در عین حال، گفت که حزب کمونیست مارکسیست هند از حزب کنگره تنها به منظور ممانعت از صعود حزب هندویی افراطی «بهارتیا جاناتا» (بی.جی.پی.) به قدرت حمایت خواهد کرد.

محافل مختلف عکس‌العمل‌های متفاوتی را از خود نسبت به این اقدام حزب کمونیست مارکسیست هند نشان داده‌اند.

«شعیب اقبال»، از رهبران حزب کنگره و معاون رئیس مجلس ایالت دهلی، معتقد است که حزب کمونیست مارکسیست هند، در انتخابات آتی مجلس نمایندگان در یک جبهه مخالف حزب کنگره قرار خواهد گرفت زیرا این دو حزب در برخی از ایالت‌ها رقبای سرسخت یکدیگر هستند و به همین جهت کمونیستها خود را برای مقابله با حزب کنگره در این ایالت‌ها آماده می‌کنند.

وی گفت: «تلاش کمونیست‌ها برای تشکیل یک جبهه سوم در آستانه انتخابات آتی مجلس نمایندگان در اوایل سال آتی میلادی یک امر عادی است زیرا احزاب چپ، رقیب حزب کنگره در ایالت‌هایی همچون «بنگال غربی»، «تریپورا» و «کرالا» در انتخابات آتی مجلس نمایندگان خواهد بود.»

«اقبال»، در عین حال، تصریح نمود که احزاب چپ همانند حالا از حزب کنگره به منظور ممانعت از صعود حزب هندویی افراطی بی.جی.پی. به قدرت حمایت خواهند کرد. با اینحال، حزب کنگره این اقدام حزب کمونیست مارکسیست هند را به‌عنوان یک حرکت مضر برای اتحاد بین احزاب سکولار توصیف کرده و به کمونیستها در مورد عواقب وخیم چنین اقدامی هشدار داده است.

سید «مختار عباس نقوی»، از رهبران بلندپایه «بی.جی.پی»، در گفتگو با ایرنا، گفت: «اعلان حزب کمونیست مارکسیست هند مبنی بر تشکیل جبهه سومی برای مبارزه در انتخابات آتی مجلس «لوک سبها» نشانگر وجود اختلافات متعدد بین احزاب تشکیل‌دهنده ائتلاف مترقی متحد و در نتیجه احتمال سقوط دولت این ائتلاف در آینده نزدیک است.»

وی افزود که حزب بی.جی.پی.، با توجه به همین امر، خود را برای برگزاری انتخابات مجلس در اواخر سال میلادی جاری آماده می‌کند. مارکسیست هند را به‌عنوان نشانه‌ای از امکان سقوط دولت ائتلاف مترقی متحد و برگزاری قبل از موعود انتخابات لوک سابها توصیف کرده است.

خانم «جایانتی ناتراجان»، سخنگوی حزب کنگره، گفت: «بروز شکاف در میان احزاب سکولار در گذشته همیشه منجر به صعود نیروهای فرقه‌گرا به قدرت شده است.»

وی تصریح نمود که حزب کنگره در انتخابات آتی مجلس نمایندگان سعی خواهد کرد که اتحاد بین نیروهای سکولار را همچنان حفظ کند. با اینحال،‌ حزب کمونیست مارکسیست هند این ادعاها را رد و تصریح نمود که تشکیل جبهه سوم هیچ ربطی به سرنوشت دولت جاری ائتلاف مترقی متحد ندارد.

«پراکاش کارات»، گفت: «تشکیل جبهه سوم یک سیاست حزب کمونیست مارکسیست هند در آستانه برگزاری انتخابات مجلس نمایندگان (لوک سابا) است و آن هیچ ربطی به سقوط یا عدم‌سقوط دولت کنونی در مرکز ندارد.»

کشور هند دارای دو حزب سیاسی عمده به نام‌های «حزب کنگره» و «حزب بهاریتا جاناتا» (بی.جی.پی.) است که ائتلاف‌های سیاسی این کشور را در طول دو دهه اخیر رهبری کرده‌اند.

«ائتلاف مترقی متحد» تحت رهبری حزب کنگره شامل احزاب سکولار همچون حزب «راشتریا جاناتادال» و «حزب کنگره ملی‌گرا» می‌گردد حال آنکه حزب ملی‌گرای افراطی بی.جی.پی. «ائتلاف دمکراتیک ملی» متشکل از احزاب دارای تمایلات فرقه‌ای و مخالف حزب کنگره را رهبری می‌کند.

احزاب دیگری همچون «حزب سماجوادی» (اس.پی)، «حزب بهوجان سماجوادی» (بی.اس.پی.)، «حزب تلگودیسام» و «جاناتادال سکولار» نیز در هند فعال هستند که البته قدرت‌های منطقه‌ای بوده و دولت‌های ایالتی را اغلب با حمایت یکی از احزاب کنگره یا بی.جی.پی. تشکیل می‌دهند.

احزاب چپ هم‌اکنون بخش عمده‌ای از امور سیاسی هند هستند بطوریکه حمایت آنها برای ادامه حکومت ائتلاف مترقی متحد در مرکز حیاتی به شمار می‌رود.

چپ‌گرایان هم‌اکنون دارای حدود 63 نماینده در مجلس نمایندگان هند هستند که در تاریخ فعالیت این احزاب بیشترین است.

این احزاب همچنین دارای نفوذ چشمگیری در برخی از ایالت‌ها می‌باشند و آنها هم‌اکنون دولت‌های ایالتی ایالت‌های «بنگال غربی» و «تریپورا» را در دست دارند.