جنگ اطلاعاتی با حماس

احسان تقدسی

* چرا با حماس گفت‌وگو نمی‌کنید؟

** بسیاری از استراتژیست‌های اسرائیل معتقدند آتش‌بس و گفت‌وگو با حماس نتیجه‌ای جز قدرتمند‌تر شدن این گروه فلسطینی ندارد. من این عقیده را نیز به طور کامل قبول ندارم و می‌گویم که حتی بدون آتش‌بس نیز حماس هر روز قدرتمند‌تر خواهد شد.

 * نظر ‌شخصی شما چیست؟ آیا اسرائیل باید با حماس از در گفت‌وگو وارد شود؟

** طرف فلسطینی که ما آن را به رسمیت شناخته‌ایم محمود عباس است. با حماس نیز معتقدم نباید مستقیماً وارد گفت‌وگو شد بلکه از طریق کشور ثالثی مثل مصر این کار باید صورت گیرد. خیلی‌ها برخلاف من معتقدند مثلاً در مورد آزادی سرباز اسرائیلی، گلعاد شلیت، باید مستقیماً با حماس گفت‌وگو کرد. اما من می‌گویم اگر قرار بر این باشد پس چرا نباید مثلاً بر سر آتش‌بس و یا توقف حملات موشکی به شهرک سدیروت با حماس مذاکره کنیم؟

* فکر نمی‌کنید مذاکره با فلسطینی‌ها علاوه بر گروه فتح می‌تواند حماس را نیز در برگیرد؟

 ** حماس از یک ساختار واحد برخوردار نیست. در درون حماس ما شاهد ایدئولوژی‌ها و تفکرات گوناگونی هستیم. فکر می‌کنم طیف پراگماتیست حماس مایل به بازگشت به توافق سال گذشته مکه باشد...

* هم اکنون به نظر می‌رسد مردم نوار غزه کاملاً با مواضع حماس همراهی می‌کنند. ارزیابی شما چیست؟

 ** من فکر نمی‌کنم آنها هیچگاه علیه حماس به پاخیزند. به هر حال تا حدی راهبرد ما موفق بوده و حماس خواهان آتش‌بس شده است.

 * در حملات اسرائیل به غزه همواره غیرنظامیان فراوانی کشته می‌شوند که حتی کوچک‌ترین نقشی در حمله به شما نداشته‌اند...

 ** این را قبول دارم؛ باید به نحوی جلوی این اشتباهات را بگیریم. ما نباید کاری کنیم که مردم غزه نیز در کنار حماس قرار بگیرند اما تاکنون در این راه موفق نبوده‌ایم. بسیاری از دولتمردان ما متأسفانه این موضوع را درک نمی‌کنند. به عنوان مثال نیروهای شهادت‌طلب حماس با یک انگیزه‌ای اقدام به عملیات می‌کنند که برای ما قابل درک نیست. ما نیز چاره‌ای جز دنبال کردن 2 فاز سیاسی و نظامی برای برخورد با این روند نداریم.

* هفته گذشته شاهد شکسته شدن گذرگاه رفح توسط فلسطینی‌ها بودیم. با تحریم‌های شدیدی که اسرائیل علیه غزه وضع کرده، اینک غزه در آستانه یک بحران انسانی قرار دارد. آیا شما خود را در برابر این فجایع مسئول نمی‌دانید؟

** خیر؛ احساس می‌کنم غزه آن ‌گونه که گفته می‌‌شود وخیم نیست و حماس در راه اجرای راهبردهای متعدد خود مصمم است.

 * اسرائیل حتی از ارسال سوخت مورد نیاز برای تأمین فعالیت نیروگاه‌های غزه در این زمستان سرد نیز سرباز می‌زند. چگونه می‌گویید اوضاع غزه وخیم نیست؟

** من شخصاً اعتقادی به کارآمد بودن این موضوع ندارم و عدم ارسال سوخت به غزه نیز فکر نمی‌کنم که تاکنون تأثیری داشته است. اولین و مهم‌ترین هدف ما مقابله اطلاعاتی و نظامی با نیروهای حماس است. من رئیس شین‌بث هستم و در عین حال به کارآمدی عملیات‌های تهاجمی اعتقاد دارم.

* شما مدعی تمایل خود برای تشکیل یک کشور مستقل فلسطینی هستید اما به نظر می‌رسد در جهت عکس آن حرکت می‌کنید. فکر نمی‌کنید دچار تناقض هستید؟

** ببینید؛ ما متعهد به اجرای نقشه راه هستیم، اگر قرار باشد نقشه راه به سرانجام نرسد پس برای چه باید با فلسطینی‌ها مذاکره کنیم؟ اگر مذاکره‌ای هم نباشد دلیلی برای ماندن حزب کارگر در دولت اسرائیل وجود ندارد. در مورد روند شهر‌ک‌سازی‌ها هم معتقدم که تمام شهرک‌‌سازی‌های منطقه قدس شرقی باید متوقف شود.

* یعنی معتقد به توقف دائمی شهرک‌سازی‌ها نیستید؟

** معتقدم شهرک‌سازی‌های قدس تا پایان مذاکرات با طرف فلسطینی باید متوقف بماند.

* 8 ماه پیش که شما وزیر نبودید خواستار استعفای ایهود اولمرت به دلیل شکست در جنگ لبنان شده بودید اما اینک خود با اولمرت بر سر یک میز می‌نشینید. آیا دیدگاه شما نسبت به اولمرت تغییر کرده است؟

** نه؛ امروز نیز همانی را می‌گویم که 8 ماه پیش گفتم. اولمرت نباید در عرض چند ساعت تصمیم به آغاز جنگ لبنان می‌گرفت. او یا وزیر دفاع باید مثلاً یک کنفرانس مطبوعاتی برگزار می‌کردند و به حزب‌الله هشدار می‌دادند که اگر مثلاً ظرف 48 ساعت سرباز اسرائیلی را آزاد نکند اقدام جدی‌تری خواهند کرد. این کار می‌توانست فرصت بررسی همه سناریوها را به آنها بدهد که این گونه نشد.

* آیا در آن برهه با اولمرت صحبت نکردید؟

** یک هفته پس از آغاز جنگ در ملاقاتی به او گفتم که الان وقت تمام کردن جنگ است. در آن زمان کشورهای غربی تا حد زیادی با ما همراه شده بودند و حتی عربستان و مصر نیز همین موضع را داشتند. حتی فؤاد سنیوره نخست‌وزیر لبنان نیز خواهان ملاقات با اولمرت برای آتش‌بس شده بود.

* اما اولمرت به هر حال به جنگ ادامه داد و حتی حملات هوایی را مبدل به جنگ زمینی کرد...

** 60 ساعت پایانی جنگ لبنان مثل همه روزهای آن پر از اشتباه بود. عملیات زمینی حماقت بزرگی بود که جان سربازان ما گرفت.

* گزارش کمیته وینوگراد در مورد دلایل شکست در جنگ 33 روزه منتشر شد. چرا بار دیگر از اولمرت نمی‌خواهید که استعفا دهد؟

** اول من باید تمام گزارش را بخوانم. به نظرم اولمرت بهتر است برای آرام شدن افکار عمومی از کرسی خود کنار بکشد. اگر اولمرت مقصر نهایی «شکست در جنگ لبنان» باشد قطعاً از او حمایتی نخواهم کرد.