دور جدید مانور در پرونده قبرس

درگیری تازه در قبرس بین دو طرف یعنی انگلیس و مردم قبرس بود که خواهان تعیین سرنوشت خود بودند اما انگلیسی‌ها توانستند با خباثت استعماری خود این درگیری را به درگیری داخلی بین قبرسی‌ها یعنی قبرسی‌های یونان (مسیحی‌های ارتدوکس) از یک سو و قبرسی‌های ترک (مسلمانان) از سوی دیگر تبدیل کنند و بدین ترتیب انگلیس در داخل قبرس درگیری میان یونانی‌ها و ترک‌های داخل و در خارج از مرز نیز درگیری بین یونان طرفدار قبرسی‌های یونان و ترکیه طرفدار ترک‌های قبرس را رهبری می‌کرد که بعدها به آغاز درگیری منطقه‌ای بین ترکیه و یونان تبدیل شد.

پس از آن انگلیس از قبرس خارج شد و با ایجاد دو پایگاه نظامی در آن جزیره یکی در بخش جنوبی در منطقه اکروتیری که اکثریت آن یونانی‌ها بودند و دیگری در بخش‌ شمالی دو منطقه را تحت حاکمیت خود اعلام کرد.

سرانجام درگیری ترک‌ها و یونانی‌های داخل قبرس به فروپاشی قانون اساسی انجامید که زمینه‌سازان هجوم ارتش ترکیه به این جزیره در سال 1974 برای حمایت از ترک‌ها بود که 78 درصد جمعیت قبرس را در مقابل 18 درصد یونانی‌هایی که از سوی یونان و اروپا حمایت می‌شد، تشکیل می‌دادند.

به دنبال این هجوم ترک‌های قبرس تشکیل جمهوری ترک قبرس شمالی را اعلام کردند و بخش جنوبی نیز به عنوان جمهوری قبرس برای یونانی‌های ساکن آن باقی ماند. اما مشکل جمهوری‌ تازه تأسیس قبرس ترک شمالی به رسمیت شناخته شدن از سوی اروپا بود و به دلیل جانبداری کشورهای غربی از یونان، شناسایی بین‌المللی نصیب جمهوری قبرس یونانی شد و جمهوری قبرس ترک شمالی در حالت انزوای منطقه‌ای و بین‌المللی باقی ماند. پیدایش این شکاف و چنددستگی در میان قبرسی‌ها منجر به حضور بیشتر طرف‌های سوم در پرونده قبرس شد که در ابتدا ترکیه، یونان، انگلیس، آمریکا و سازمان ملل را شامل می‌شد که اخیرا اتحادیه اروپا خود را وارد این موضوع کرده است. اما رژیم صهیونیستی که همواره به دنبال سوءاستفاده و بهره‌برداری از درگیری‌ها به نفع خود است فضای بحرانی به وجود آمده را برای دخالت در این پرونده بسیار مناسب دید.

این رژیم در ابتدا سعی کرد با نوعی تظاهر به بی‌طرفی در رابطه با این بحران در ظاهر رابطه خود را با ترکیه حفظ کند و در باطن جانب یونان را بگیرد. رژیم صهیونیستی از این جو سیاسی به وجود آمده در قبرس برای موارد زیر بهره‌برداری کرد:

- تأسیس بزرگ‌ترین پایگاه سازمان موساد در خارمیانه

ـ استفاده از قبرس به عنوان به عنوان شاهراه عبور جاسوسان به خاورمیانه به ویژه لبنان

ـ بهره‌برداری از بنادر و تسهیلات دریایی قبرس در عملیات قاچاق

ـ استفاده از شرکتهای قبرسی به عنوان پوششی برای شرکت‌های اسرائیلی

ـ استفاده از مؤسسات مالی قبرس برای پولشویی

ـ کشورهای خاورمیانه به دلیل سوءاستفاده بیش از حد رژیم صهیونیستی از قبرس بسیار متضرر شده‌اند در حالی که قبرس در طول تاریخ روابط بسیار مستحکمی با کشورهای عربی منطقه داشته است. این جزیره کوچک اکنون به صحنه بزرگ‌ترین عملیات سری و جاسوسی موساد علیه کشورهای عربی تبدیل شده است.

 روزنامه صهیونیستی در شماره 10 مارس 2008 با چاپ گزارشی از باراک رافید تحت عنوان «جمهوری ترک قبرس شمالی در اسرائیل دفتر تجاری افتتاح می‌کند» به نکات زیر اشاره کرده است:

ـ جمهوری ترک قبرس شمالی تا چند هفته آینده دفتر تجاری در اسرائیل افتتاح می‌کند.

ـ افتتاح این دفتر با کمک دفتر حقوقی وابسته به داوفیگلاس رئیس دفتر آریل شارون نخست‌وزیر سابق اسرائیل صورت خواهد گرفت.

ـ این دفتر هیچ‌گونه وجه دیپلماتیک ندارد

هدف از تأسیس این دفتر تقویت معاملات اقتصادی بین اسرائیل و قبرس شمالی است

ـ موافقت اسرائیل با افتتاح این دفتر و اظهارات وزارت خارجه اسرائیل در این رابطه تماما به گونه‌ای بوده است که مشکلی در رابطه با جمهوری یونانی قبرس با اسرائیل و اتحادیه اروپابه وجود نیاید

ـ تصمیم اسرائیل برای اعطای مجوز افتتاح این دفتر در اسرائیل به آغاز مذاکرات بین دولت ترکیه با شیمون پرز رئیس رژیم صهیونیستی در سفر اخیرش (نوامبر 2007) به این کشور بر می‌گردد علت نفی وجه دیپلماتیک گشایش این دفتر آن است که اسرائیل می‌خواهد بر اساس تصمیمیات سازمان ملل و دستگاه‌های بین‌المللی که جمهوری ترک قبرس شمالی را به رسمیت نشناخته‌اند، تعامل داشته باشد.

اسرائیلی‌ها تأکید کرد‌ه‌اند که در اسرائیل هیچ قانونی مبنی بر ممنوعیت گشایش دفتر تجاری قبرس شمالی وجود ندارد.

اسرائیل فعالیت‌های زیادی در قبرس‌ شمالی دارد و هم اکنون اسرائیلی‌ها در زمینه‌های سرمایه‌گذاری املاک و گردشگری در این جمهوری فعالیت دارند.

با توجه به این موارد مشکل قبرس هرگز در آینده نزدیک حل نخواهد شد و دلیل آن هم یونان، ترکیه یا ترک‌ها و یونانی‌های این جزیره نیست بلکه مشکل این است که آمریکا، اسرائیل، پیمان ‌ناتو، انگلیس و اتحادیه اروپا تا زمانی که منافع خود را در وجود این بحران می‌بینند، تمایلی به حل آن ندارند به عبارت دیگر ادامه بحران قبرس به معنی ادامه موارد زیر است:

ابقای پایگاه‌های نظامی انگلیسی که هم اکنون نیروهای آمریکایی و نیروهای ناتو از آن استفاده می‌کنند.

استمرار نفوذ آمریکا و اسرائیل در قبرس: زیرا تا زمانی که بحران در میان یونان و ترکیه وجود داشته باشد هر یک از کشورها سعی می‌کنند به حمایت آمریکا دست پیدا کنند.

جزیره قبرس در منطقه خاورمیانه واقع شده است و این بدین معنی است که یک نوع توافق استراتژیک بین‌اسرائیل و آمریکا وجود دارد بدین ترتیب که رویکردهای سیاست خارجی آمریکا در قبال پرنده قبرس به گونه‌ای است که همواره تل‌آویو را نیز در این پرونده درنظر می‌گیرد.

تحلیلگران و کارشناسان معتقدند که اتحادیه اروپا و آمریکا نقش خود را در رابطه با پرونده قبرس تقسیم کرده‌اند به این ترتیب که اتحادیه اروپا از قبرس جنوبی (یونانی) و آمریکا نیز تقریبا از قبرس شمالی حمایت می‌کند و بر این اساس فرصتی برای تل‌آویو و واشنگتن برای بهره‌برداری از پرونده قبرس در روابط با آنکارا به وجود آورده است.