شاخه‌هاى «پ.ک.ک» در اتحادیه اروپا

ترجمه: مرضیه خادم‌شریف
از تابستان۲۰۰۵، تلفات ناشى از حملات حزب کارگران کردستان (پ.ک.ک) در ترکیه به حدود تلفات نیروهاى آمریکایى در عراق رسیده است. بین اول و شانزدهم جولاى، یعنى هنگامى ‌که نیروهاى آمریکایى در عراق ۱۹ کشته دادند، ۱۱تبعه ترکیه نیز توسط «پ.ک.ک» کشته شدند. خونریزى باعث واکنش ملى‌گرایانه در ترکیه مى‌شود و چون اکثر ترکها واشنگتن را مسؤول خشونت‌هاى جدید پ.ک.ک مى‌دانند که از شمال عراق سرچشمه مى‌گیرد، این مسأله مى‌تواند بر روابط آمریکا و ترکیه تأثیر بگذارد. با در نظر گرفتن اشتغال آمریکا در شورش‌هاى عراق، مبارزه تمام‌عیار ایالات متحده علیه پ.ک.ک در شمال عراق در زمان کوتاه بعید به نظر مى‌رسد.
البته شمال عراق تنها جبهه‌اى نیست که پ.ک.ک در آن فعال است. این سازمان زیر ساخت فعالى در اروپا دارد. تداوم حضور پ.ک.ک در اروپا، ترکیه را خشمگین مى‌کند. در ششم نوامبر، نخست‌وزیر ترکیه، «رجب طیب اردوغان»، مصاحبه مطبوعاتى مشترک با نخست‌وزیر دانمارک را به این علت ترک کرد که مقامات دانمارک حاضر نشدند تبلیغات تلویزیون «روژ» وابسته به پ.ک.ک را از سالن بردارند.
تغییر تصویر پ.ک.ک در اروپا از رزمنده آزادى به خرابکار
پ.ک.ک در دهه‌هاى ۸۰ و ۹۰ در ترکیه مصائبى به بار آورد که محدوده گسترده‌اى از خرابى‌هاى خشونت‌بار از جمله حمله علیه جوامع کرد بود. البته براى مدتهاى طولانى، اکثر حکومتهاى اروپا جنبه حمایتى نسبت به این حزب داشتند و اعضاى آن را به عنوان رزمندگان راه آزادى در نظر مى‌گرفتند. تمایل به اجتناب از برانگیختن خشم سازمان، نقشى در نحوه مواجهه اروپایى‌ها با حزب کارگران کردستان داشت.
سالهاى طولانى، حکومتها و اتحادیه اروپا از رویارویى با پ.ک.ک خوددارى مى‌کردند. در 1998، پس از آنکه ترکیه، سوریه را متقاعد کرد تا «عبدالله اوجالان» رهبر پ.ک.ک (که از دهه۱۹۸۰ پناهگاه امنى در دمشق داشت) را اخراج کند، یونان و ایتالیا به او پناهندگى دادند. در آن زمان، وى با گذرنامه قبرسى مسافرت مى‌کرد. گرچه اوجالان از نظر پلیس بین‌الملل و براساس درخواست آلمان تحت تعقیب بود، حکومت ایتالیا از پذیرش این درخواست خوددارى کرد. در ماه مه ۲۰۰۲ بود که اتحادیه اروپا حزب کارگران کردستان را گروهى تروریست به شمار آورد و این واقعه، زمانى رخ داد که حدود یک ماه از انحلال رسمى ‌این حزب مى‌گذشت و نامش به کنگره آزادى و دموکراسى کردستان «کادک» تغییر کرده بود. بر همین اساس در دهه۹۰ و به لطف بزدلى اروپایى‌ها، پ.ک.ک ساختار دقیقى براى جمع آورى پول، تبلیغ و بسیج در اروپا ایجاد کرد. فقط هنگامى ‌که این گروه در ترکیه به عنوان گروه تروریستى مطرح شد، کشورهاى اروپایى گامهاى حقیقى علیه پ.ک.ک برداشتند، ارتقاى نمود ترکیه براى پذیرش در اتحادیه اروپا و در حقیقت تمایل پ.ک.ک به استفاده از خشونت و تخریب در این روند، به نوبه خود در متقاعد کردن کشورهاى اروپایى براى عدم تعلل در اقدام علیه پ.ک.ک مؤثر بود. در آوریل،۲۰۰۴ اتحادیه اروپا، کنگره جامعه کردستان را به عنوان گروه تروریست شناخت که نام جدیدى به نام «کا دک» را در مه ۲۰۰۳ پذیرفته بود. در شهر «لیمپد»، مقامات امنیتى هلند یک اردوگاه آموزشى پ.ک.ک را تعطیل و ۲۹ نفر را که از نظر آنها «براى مبارزه مسلحانه سازمان در ترکیه به کمک حملات تروریستى مشغول آموزش بودند» بازداشت کردند.
در ۵ سپتامبر، ۲۰۰۵ وزارت کشور آلمان انتشارات «زانى و فراگ» که روزنامه هوادار پ.ک.ک به نام «اوزگور پولتیکا» را منتشر مى‌کردند، تعطیل کرد. در ۱۹سپتامبر، مقامات آلمان انتشارات «ولات فرلاگ» عامل خبرگزارى «ام.اچ.اى»و سایت خبرى «روژ آن لاین» را تعطیل اعلام کردند البته در ۲۰ اکتبر دادگاه دولتى فدرال آلمان، رأى تعطیل اوزگورپولتیکا را لغو کرد.
شاخه‌هاى پ.ک.ک و سازمانهاى هوادار در اروپا
به رغم این اقدامات گروهى این سازمانها در اروپا تحت بررسى‌هاى دقیقى هستند تا روشن شود آیا عملاً شاخه‌هاى پ.ک.ک هستند یا داراى روابط نزدیک با آنند.
«کردیش اینفودات کام» این سایت خبرى مستقر در «بروکسل» متعلق به سرویس خبرى ام.اچ.اى است و دفتر مرکزى آن درخیابان «کارل اولیش» در «ایزنبورگ» آلمان قرار دارد. کارشناسان ضدتروریسم، این مؤسسه را یکى از مؤثرترین شاخه‌هاى پ.ک.ک در اروپا مى‌دانند.
«جنبش آزادى جوانان کردستان» (تکاک): سایت خبرى این گروه در دانمارک واقع است و گروهى بسیار خشن به شمار مى‌رود. براساس اطلاعات موجود، در این سایت خبرى، گروه عقاب آزادى کردستان (تاک) شاخه‌اى از تکاک، تعدادى حملات در ترکیه انجام داده که از آن جمله چهار بمبگذارى بین ششم تا پانزدهم اکتبر بوده است. در ۱۶جولاى، «تاک» اتوبوسى را در شهر توریستى «کوشاداسى» منفجر کرد. این حمله منجر به قتل پنج نفر از جمله یک تبعه انگلیس و یک تبعه ایرلند شد.
«کنگراگل»: این سایت خبرى متعلق به پ.ک.ک و سایت تابع آن در «دوسلدورف» آلمان واقع است.
روژ تى وى: تلویزیون مستقر در دانمارک که دفتر مرکزى آن در «کپنهاگ» واقع است، این شبکه به عنوان سایت خبرى نیز فعال است. اخبار و تبلیغات متمایل به پ.ک.ک را منتشر مى‌کند و از آن جمله، مصاحبه‌اى با رهبران پ.ک.ک و درخواست براى اعمال خشونت‌آمیز در ترکیه را مى‌توان نام برد. سایت خبرى آزادى براى اوجالان در کلن آلمان قرار دارد.
نقش آمریکا در تسهیل اقدامات کشورهاى اروپایى علیه پ.ک.ک
ساختار پ.ک.ک در اروپا همچنان قوى است، گرچه بعضى از کشورهاى اتحادیه اروپا مانند انگلیس، فعالیت پ.ک.ک و جایگزین‌هاى آنها را ممنوع کرده‌اند، در بعضى از کشورهاى اروپایى مانند یونان، پ.ک.ک همچنان آزاد است. شاخه‌هاى پ.ک.ک و سازمانهاى هوادار و اکثر اعضاى اتحادیه اروپا فعالند، البته با تمایل فعلى اروپایى‌ها به مبارزه با تروریسم، اتحادیه اروپا در روز ۲۹ نوامبر به همراه همسایگان مدیترانه‌اى غرب خود و اسرائیل، با قانونى مشترک براى مبارزه با تروریسم موافقت کرد که مى‌تواند همکاریهاى آمریکایى ـ اروپایى دیگرى را علیه شاخه‌هاى پ.ک.ک در اروپا به ثمر برساند.
سرمایه‌هاى مادى و انسانى، دوبخش اصلى هر گروه تروریستى است. قطع منابع مالى و انسانى پ.ک.ک در اروپا به کاستن تهدید این گروه علیه روابط آمریکا ـ ترکیه و پیوستن آنکارا به اتحادیه اروپا کمک خواهد کرد. از این نظر، واشنگتن، بروکسل و آنکارا ممکن است همکارى در فعالیت‌هایشان در گروه اروپایى ضدتروریسم را مفید یابند؛ گروهى که مشتمل بر همه ۲۵ عضو اتحادیه اروپا و نیز نروژ و سوئیس است. چنین اقداماتى مى‌تواند به برطرف کردن بزرگترین مشکل ضدتروریستى اروپا کمک کند، چنانکه یکى از مفسران پلیس بین‌المللى، آن را به عنوان شکست در به ثمر رسیدن توانایى‌هاى چندجانبه مؤثر در زمینه‌هاى مالى و اعمال قانون به علت فقدان میل سیاسى است.