روسیه در سالی که گذشت (بخش اول)

روابط بین‌المللی و منطقه‌ای
روسیه در سال 84 با هدف بازسازی نقش تاریخی شوروی سابق در معادلات بین‌المللی و منطقه‌ای، تلاش کرد ضمن گسترش روابط با آمریکا و غرب، حضور گسترده‌ای در مجامع بین‌المللی و ایفای نقش در نقاط داغ جهان، به سوی شرق و جمهوری‌های شوروی سابق گرایش بیشتری نشان دهد.
از این رو کشورهایی نظیر چین، هند، ژاپن و کشورهای اسلامی ایران بیش از سالهای قبل مورد توجه سیاستمداران روس قرار گرفتند.
در این سال مسکو همچنین با تاکید بر استراتژی درازمدت، روابط خود با اتحادیه اروپا و آمریکا در غرب و جامعه اقتصادی آسیا و اقیانوس آرام و سازمان کشورهای جنوب شرق آسیا را توسعه داد.
روسیه امسال بر فعالیت خود برای حل و فصل مسایل خاورمیانه افزود و در چارچوب گروه چهار میانجیگران بین‌المللی که شامل روسیه، آمریکا، سازمان ملل و اتحادیه اروپا می‌باشد تلاش‌هایی را برای نزدیک کردن مواضع فلسطین، سوریه و لبنان با اسراییل انجام داد.
روسیه می‌کوشد تا نشان دهد در مسایل بین‌المللی مانند زمان شوروی سابق دارای نفوذ و جایگاه مناسبی است و برخی تحرکات بین‌المللی این کشور با همین هدف در افغانستان، عراق، فلسطین، سودان، پرونده اتمی ایران و کره شمالی صورت می‌گیرد.
در راستای اجرای این سیاست رییس‌جمهوری روسیه به فلسطین اشغالی سفر کرد و با سران فلسطین و اسراییل دیدار نمود.
از نشانه‌های بارز این سیاست، تلاش گسترده برای توسعه روابط با کشورهای قدرتمند جهان اسلام از جمله جمهوری اسلامی ایران، ترکیه، عربستان سعودی، اندونزی و مالزی، حضور فعال‌تر در خاورمیانه با حمایت از سوریه، فلسطین و مضر و مهم‌تر از همه اتحاد راهبردی با چین و هند دو کشور قدرتمند آسیا می‌باشد.
در این میان افزایش تلاش آمریکا برای نفوذ در جمهوری‌های شوروی سابق نیز چالش دیگری برای روسیه ایجاد کرد و به نگرانیهای این کشور برای از دست دادن نفوذ سنتی خویش افزود.
وضعیت پیش آمده، روسیه را بر آن داشت تا سایر نهادهای منطقه‌ای را برای حفظ نفوذ خود تقویت کند.
پیمان امنیت دسته جمعی و سازمان همکاریهای شانگهای با همین هدف و به ویژه حفظ نفوذ روسیه در منطقه دستور کار دولت این کشور قرار گرفت.
سازمان شانگهای از کشورهای روسیه، چین، قزاقستان، قرقیزستان و تاجیکستان تشکیل یافته و ایران، هند، پاکستان و مغولستان به عنوان ناظر در آن حضور دارند.
نشست نخست‌وزیر این اجلاس منطقه‌ای با همین هدف در پاییز سال 84 در مسکو برگزار شد.
روسیه تلاش کرد، روابط با کشورهای آسیای میانه از جمله ازبکستان و تاجیکستان را به عنوان جبران اتفاقاتی که در گرجستان، آذربایجان و اوکراین روی داد، در دستور کار قرار دهد که در این مورد موافقتهایی با توجه به حوادث "اندیجان" در ازبکستان کسب کرد.
البته در این میان غرب و آمریکا در راستای صدور انقلاب‌های رنگی، سیاست تزریق دمکراسی به روسیه و فشارهای سیاسی بر این کشور برای پذیرفتن اصلاحات سیاسی و اقتصادی مورد نظر آنها را در پیش گرفت.
مسکو در این مورد از خود واکنش نشان می‌دهد و در مقابل انتقاداتی که از این کشورها در مورد چچن، انتخابات آزاد و تحکیم قدرت مرکزی می‌شود تا حدود زیادی مقاومت نمود.
شاید مهمترین چالش روسیه و غرب در سال آینده همزمان با ریاست این کشور بر کشورهای گروه هشت صنعتی، اختلاف‌نظرهای دو طرف در زمینه‌های یاد شده باشد.
مسکو می‌خواهد از ریاست بر این ساختار مهم بین‌المللی حداکثر استفاده را در افزایش اعتبار بین‌المللی خود ببرد.
در دوره ریاست روسیه مساله تامین امنیت انرژی، مبارزه با تروریسم و مقابله با بیماریهای عفونی در اولویت مسایل مورد بررسی این گروه قرار دارد.
روابط روسیه با آمریکا نیز در سال گذشته دچار فراز و نشیب‌هایی بود.
در حالی که سران دو کشور در چند دیدار از جمله در روز عید پیروزی در مسکو (19 اردیبهشت ماه گذشته) بر روابط دوستانه تاکید کردند، ولی روسیه همچنان از سیاست یک بام و دو هوای آمریکا در مورد تروریسم و نیز ارزیابی این کشور از وضع دمکراسی و آزادی بیان در روسیه انتقاد دارد.
در مجموع چالشهایی بین روسیه و آمریکا در موضوعاتی مانند ایران، فلسطین عراق، افغانستان، جمهوری‌های شوروی سابق و کشورهای حوزه دریای بالتیک و اروپای شرقی همچنان وجود داشت.
روسیه به توسعه روابط با چین که متحد راهبردی این کشور در آسیا می‌باشد اهمیت زیادی قایل است و حجم مبادلات تجاری این دو کشور در سال گذشته به 29 میلیارد دلار رسید.
روسیه در سال گذشته با هند کشور بزرگ آسیایی دیگر روابط خود را توسعه بخشید و تنها بیش از دو میلیارد دلار سلاح و تجهیزات نظامی به این کشور فروخت.
البته مهمترین روابط اقتصادی خارجی روسیه با اتحاد اروپاست که حجم مبادلات تجاری بین آنها به بیش از 60 میلیارد دلار در سال آینده رسیده است.
روسیه و اتحادیه اروپا در حال مذاکره برای ایجاد چهار فضای مشترک شامل امنیتی، فرهنگی، اقتصادی و انسانی هستند.
مهمترین شریک روسیه در اتحادیه اروپا آلمان می‌باشد که حجم مبادلات تجاری با آن کشور در سال گذشته به 31 میلیارد یورو یعنی نیمی از کل مبادلات روسیه با اتحادیه اروپا رسید.
از سوی دیگر مسکو در سال 84 موقعیت خود را در سازمان کنفرانس اسلامی به عنوان عضو ناظر تحکیم بخشید و هیاتی از این کشور در اجلاس سران سازمان مذکور در "مکه" شرکت کرد.
"سرگئی لاوروف" وزیر امور خارجه روسیه اخیرا در دیدار با رهبران مسلمان این کشور خواستار همکاری آنها برای پیشبرد سیاست خارجی روسیه و توسعه روابط با کشورها و سازمانهای اسلامی شد.
روسیه در این سال تلاش کرد روابط با جمهوری‌های همسود با توجه به وقوع انقلاب‌های رنگی در گرجستان و اوکراین و تاثیر آن بر کشورهای دیگر این منطقه را تعمیق بخشد.
ابزارهایی از جمله "پیمان امنیت دسته جمعی" و نیز تقویت جامعه اقتصادی "اوراسیا" در راستای این سیاست قرار دارد.
در این ارتباط روسیه توانست ازبکستان که پس از شورش اندیجان از آمریکا روی گردانیده بود و نیز قرقیزستان را دوباره به محدود نفوذ خود برگرداند.
کرملین همچنین از "آلکساندر لوکاشنکو" رییس‌جمهوری بلاروس در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری این کشور حمایت می‌کند و بدین ترتیب تلاش دارد تا با فشارهای آمریکا و غرب بر این حکومت مقابله نماید.
این رویارویی در سال گذشته منجر به ایجاد یک بلوک ضد روسی با شرکت اوکراین، گرجستان، لتونی و چند کشور اروپای شرقی شد که هدف خود را کمک به برقراری دمکراسی در این منطقه و خروج کشورها از تحت نفوذ روسیه عنوان کرده است.
روسیه در سال گذشته برای نشان دادن توانایی اقتصادی خود و میزان وابستگی این کشورها به خود، قیمت گاز صادراتی به اوکراین را افزایش داده و در نتیجه اختلافات پیش‌آمده صادرات گاز روسیه به این کشور در روزهای آغاز سال نو میلادی قطع شد.
روابط روسیه با گرجستان نیز در سال 84 پرتنش بود و با اصرار فراوان تفلیس، مسکو با خروج دو پایگاه نظامی روسیه واقع در "آخالکالاکی" و "سوخومی" در سال 2008 موافقت کرد.
کرملین در سال 84 توانست روند استحکام هرم قدرت و تمرکز آنرا که از اوایل حکومت "ولادیمیر پوتین" در سال 2000 میلادی آغاز شده بود، تحکیم بخشد.
این روند اگر چه به مخالفت‌هایی در داخل و خارج کشور به ویژه از طرف غرب و آمریکا روبرو شد، ولی توانست قدرت رییس‌جمهوری را افزایش داده و از برخی مشکلات سیاسی و اقتصادی که عمدتا در مناطق و جمهوری‌های 89 گانه این کشور بروز کرده بود، جلوگیری کند.
از آن جمله مواد قانونی جدید، تعیین روسای مناطق به تصویب رسید که براساس آن رییس‌جمهوری فرد موردنظر خود را برای مقام استانداری به شورای استان معرفی می‌کند و با تایید شورا، فرد مذکور منصوب می‌شود.
بیش از این شوراهای محلی، راسا رییسان مناطق و جمهوری‌ها را بدون توجه به رای رییس‌جمهوری برمی‌گزیدند.
در سال گذشته همچنین قانون جدید احزاب در روسیه تصویب شد که شرایط جدیدی برای ثبت قانونی، فعالیت و نیز راهیابی نمایندگان احزاب به دوما مقرر کرده که مهمترین آن تعیین حد نصاب مقبولیت برای ورود احزاب به مجلس نمایندگان این کشور می‌باشد.
تغییراتی نیز در ساختار اداره روسیه بوجود آمد که به نظر کارشناسان در ارتباط با نزدیک شدن انتخابات ریاست جمهوری در سال 2008 است.
مهمترین مورد انتصاب "دمیتری مدودیف" فرد نزدیک به پوتین در پست معاون نخست‌وزیر بود.
کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند که مدودیف ممکن است جانشین پوتین در مقام ریاست‌جمهوری پس از انتخابات سال 2008 شود.
کرملین که از انقلاب‌های رنگی در اوکراین و گرجستان و نقش سازمانهای بشر دوستان بین‌المللی در پیروزی این انقلاب‌ها درس گرفته، امسال قانون جدید "شرایط فعالیت سازمانهای اجتماعی" را به دوما پیشنهاد کرده که به تصویب رسید.
هدف از این قانون جلوگیری از تاثیرگذاری و دخالت خارجیان در امور سیاسی داخلی روسیه به ویژه در روند انتخابات دوما و ریاست‌جمهوری در سالهای 2007 و 2008 است.
البته در کنار این رویدادها، مشکلات سیاسی در مناطق قفقاز شمالی همچنان وجود داشت و درگیریها بین نیروهای دولتی از جدایی‌طلبان به ویژه جمهوری‌های "چچن، داغستان و کاباردینو بالکاریا" دهها کشته بر جای گذاشت.
مهمترین درگیریها در 21 مهر ماه در جمهوری کاباردینو بالکاریا روی داد که چندین گروه جنگ‌جویان به طور همزمان به 18 مرکز دولتی در "نالچیک" مرکز این جمهوری حمله کردند که در آن بیش از 70 نفر از جنگجویان و 35 نفر از نیروهای امنیتی کشته شدند.
با وجود انتقادهای گسترده، غرب از روسیه بخاطر اقداماتش در جمهوری چچن شاید بتوان سیاست روسیه در این جمهوری در مقایسه با پنج سال اخیر را نسبتا موفقیت‌آمیز خواند.
به رغم انتقادات موجود، در این جمهوری همه‌پرسی قانون اساسی برگزار شد و اکثریت رای دهندگان به آن رای مثبت دادند.
پارلمان چچن هم که از مجلس خلق و شورای جمهوری تشکیل یافته، پاییز گذشته با آرای مردم این جمهوری تشکیل شد.
مسایل اقتصادی
در عرصه مسایل اقتصادی، گرچه روسیه در سال 84 در بخشهای خارجی به موفقیت‌های دست یافته که ناشی از افزایش درآمدهای نفتی و جذب سرمایه‌ها در برخی حوزه‌ها مانند نفت و گاز بود، ولی مشکلات اقتصادی مردم این کشور و نیز افزایش فاصله بین اقشار پر تعداد فقیر و متوسط با قشر کم تعداد ولی مرفه جامعه همچنان باقی ماند.
به نظر کارشناسان علت عمده افزایش درآمدهای کشور قیمت بالای نفت در بازارهای جهانی بود که البته کمتر توانست تاثیری بر رفاه مردم گذارد.
روسیه در یکسال اخیر 450 میلیون تن نفت خام تولید کرد و بخش عمده آن را به کشورهای اروپایی و همسود صادر کرد.
به گزارش بانک مرکزی روسیه ذخایر طلا و ارز خارجی این کشور در سال گذشته به 196 میلیارد دلار رسید که بالاترین حد در تاریخ این کشور است.
روسیه از نظر ذخایر طلا و ارز خارجی در مقام پنجم جهان قرار دارد.
رشد صنایع این کشور در سال گذشته 4/6 درصد و تورم بالاتر از 10 درصد بود.
براساس اطلاعات موجود در روسیه نزدیک به 30 میلیون نفر زیر خط فقر زندگی می‌کنند که پوتین رییس‌جمهوری روسیه رفع این معضل را اولویت کارهای دولتی در دو سال آینده خوانده است.
وزارت تجارت و توسعه اقتصادی، افزایش درآمد شهروندان روسیه در سال گذشته را حدود 20 درصد اعلام کرده ولی قیمتها و نرخ تورم به میزان بیشتری رشد کردند.
مسایل اجتماعی
به عقیده کارشناسان سطح پایین درآمدها در روسیه به همراه تورم و گرانی می‌تواند تاثیرات منفی بر جامعه از جمله افزایش جرایم و کاهش جمعیت بگذارد.
دولت روسیه نگران کاهش جمعیت این کشور است که برای دهمین سال متوالی ادامه یافت.
بر اساس اطلاعات کمیته آمار روسیه، جمعیت این کشور در سال اخیر 700 هزار نفر کاهش یافت و به 143میلیون و 500 هزار نفر رسید.
کاهش شدید زاد و ولد، پیر شدن جمعیت و مهاجرت، عامل اصلی کاهش جمعیت روسیه هستند که نگرانی شدید مقامات این کشور را در پی نداشته است.
دولت برای جبران رشد منفی جمعیت، سیاست جلب مهاجرین خارجی را در پیش گرفته و اولویت را در این مورد به روس تبارهای کشورهای همسود و سایر اتباع جمهوریهای شوروی سابق داده است.
براساس اطلاعات مختلف در این کشور از 6 تا 13 میلیون مهاجر خارجی وجود دارد که اکثر آنها از جمهوریهای شوروی سابق بوده که به صورت غیرقانونی در این کشور کار و زندگی می‌کنند.
دولت به مهاجران به عنوان "لکوموتیو اقتصاد" می‌نگرد و امیدوار است تا با جذب آنها در بخش‌های مختلف اقتصاد کشور به ویژه بخش‌هایی که روسها حاضر به کار در آن نیستند، اقتصاد را توسعه بیشتر بخشد.
به عقیده رییس‌جمهوری روسیه با توجه به خالی از سکنه بودن مناطق خاور دور و سیبری این کشور، طرحهایی برای اسکان مهاجران در این مناطق باید اجرا شود.
تاسیس مجلس اجتماعی در روسیه از رویدادهای مهم داخلی در سال 84 بود که به ابتکار پوتین رییس‌جمهوری انجام گرفت.
این مجلس دارای 126 نماینده می‌باشد که در سه مرحله در ماه‌های مهر، آبان و آذر با نفوذ بالای ریاست‌جمهوری در آن انتخابات شدند و از جمله وظایف آن نظارت بر کار دولت و قوانین اجتماعی که دوما و شورای فدراسیون تصویب می‌کند، خواهد بود.
جشن‌های شصتمین سالروز پیروزی متحدین در جنگ دوم جهانی که با شکوه فراوان در بهار گذشته در مسکو برگزار شد.
بیش از 50 نفر از سران کشورهای مختلف جهان و سازمان‌های بین‌المللی در این جشن‌ها که روز 9 ماه مه (19 اردیبهشت ماه) برگزار شد، شرکت کردند.
این جنبش‌ها با توجه به این که روسیه بهای سنگینی را برای پیروزی بر آلمان نازی پرداخت و حدود 27 میلیون نفر از نظامیان و افراد غیرنظامی را در این جنگ از دست داد؛ برای دولت و ملت این کشور اهمیت فراوان داشت.
همزمان با این جشن‌ها اجلاس سران روسیه و آمریکا برگزار شد و در آن مهمترین مسایل جهان مورد بحث قرار گرفت که موضوع برنامه‌های هسته‌ای ایران جای ویژه‌ای در گفت‌وگوهای دو کشور داشت.
برگزاری همه‌پرسی قانون اساسی جدید جمهوری چچو انتخابات پارلمانی این جمهوری در پاییز گذشته تحول مهم سیاسی در این جمهوری بحران‌زده روسیه بود.
با تایید رییس‌جمهوری روسیه، قانون فدرال تشدید مقابله با تروریسم در این کشور اعتبار قانونی پیدا کرد.
طبق یکی از بندهای این قانون پدافند هوایی روسیه می‌تواند هواپیماهایی که توسط تروریست‌ها ربوده می‌شد را سرنگون سازد.
جشنهای یکهزارمین سالروز تاسیس شهر "فازان" پایتخت جمهوری مسلمان نشین تاتاستان نیز از جمله حوادث مثبت سال گذشته در منطقه بود که با شرکت مهمان‌نواز خارجی و داخلی برگزار شد.
از دیگر رویدادهای مهم داخلی روسیه در سال 2005 شیوع گسترده بیماری آنفلوانزای مرغی در مناطق مختلف "سیبری، لورال، ولگا، مرکز و ساحل دریای خزر" بود.
بر اثر این بیماری که اواخر تابستان گذشته شیوع یافت، بیش از 75 میلیون پرنده و مرغ در این کشور تلف یا نابود شد.
محکوم شدن "میخاییل خادار کوفسکی" بزرگترین سهامدار و مدیر سابق شرکت نفتی "یوکاس" به هشت سال زندان نیز از رویدادهای قابل ذکر بود.
خادار کوفسکی که با داشتن ثروتی بالغ بر 15 میلیارد دلار ثروتمندترین مرد روسیه شناخته شده بود از پاییز سال 2003 به جرم اختلاس کلان و خودداری از پرداخت مالیات و چند جرم دیگر در زندان بسر می‌برد.
دستگیری "یوگنی آداموف" وزیر سابق انرژی اتمی روسیه که در اردیبهشت ماه گذشته به درخواست آمریکا در سوییس صورت گرفت و از آن زمان به جرم اختلاس 9 میلیون دلار در بازداشت بسر می‌برد؛ در ردیف مهمترین رویدادهای سال روسیه قرار داشت.
افکار عمومی روسیه دستگیری وی را نه تنها تحقیر این کشور بلکه با توجه به دسترسی وی به اسرار اتمی روسیه در زمان تصدی پست وزارت انرژی اتمی در سال‌های 1999 تا 2001 یک خطر جدی برای امنیت ملی این کشور تلقی می‌کنند.
وی در زمستان امسال بالاخره به روسیه مسترد شد و دادگاه سوییس با تسلیم وی به آمریکا مخالفت کرد.
در آغاز زمستان امسال روسیه برای نشان دادن توانایی اقتصادی و هشدار به اوکراین و دیگر جمهوری‌های شوروی سابق که تلاش می‌کنند به غرب نزدیکتر شوند؛ قیمت گاز صادراتی به اوکراین را چهار برابر افزایش داد.
با مقاومت اوکراین در سردترین روزهای سال و آغاز سال نو میلادی، صادرات گاز روسیه به این کشور قطع شد و یک بحران بین‌المللی ایجاد کرد که در نهایت با تمکین اوکراین این مشکل تا حدودی حل شد.
مهمترین تغییر در چارچوب قدرت در کرملین در سال گذشته انتصاب "دمیتری مدودیف" فرد نزدیک به پوتین در پست معاون نخست‌وزیر بود.
کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند که در انتخابت سال 2008 نمی‌توانند برای بار سوم نامزد شود؛ خواهد شد.
"سرگثی کرینکو" نیز در زمستان امسال به عنوان رییس جدید آژانس فدرال انرژی اتمی روسیه منصوب شد.
وی در عین حال ریاست طرف روس کمیسیون مشترک همکاری‌های اقتصادی ایران و روسیه را عهده‌دار است.
کرینکو جانشین "آلکساندر رومیانتسف" شد که از سال 2001 میلادی این مسوولیت را بر عهده داشت.
کرملین همچنین با درس گرفتن از انقلاب‌های رنگی در اوکراین و گرجستان و نقش سازمان‌های اجتماعی و بشر دوستانه خارجی در پیروزی این انقلاب‌ها، قانون جدید "شرایط فعالیت سازمان‌های اجتماعی" را به دوما پیشنهاد کرد که به تصویب رسید.
هدف از این قانون جلوگیری از تاثیرگذاری و دخالت خارجی در امور سیاسی داخلی روسیه به ویژه در روند انتخابات دوما و ریاست‌جمهوری در سال‌های 2007 و 2008 می‌باشد.
این اقدام روسیه در محدود کردن فعالیت سازمان‌های اجتماعی بشر دوستانه، با مخالفت گسترده احزاب مخالف دولت و نیز کشورهای غربی و آمریکا و نیز اتحادیه اروپا مواجه شد و آنها این اقدام را گامی برای تحکیم قدرت و مقابله با دموکراسی در روسیه دانستند.
در دی ماه گذشته سازمان امنیت فدرال روسیه یک شبکه جاسوسی انگلیسی را که تحت پوشش کارمندان سفارت این کشور در مسکو فعالیت می‌کرد؛ کشف کرد.
چهار عامل سرویس‌های انگلیسی در این شبکه با سازمان‌های غیر دولتی اجتماعی روسیه در ارتباط بودند.
بر اثر فرو ریختن سقف یک بازار در شهر مسکو به خاطر سنگینی برف روی آن، در اسفند ماه، هفتاد نفر که بیشترشان از اتباع جمهوری آذربایجان بودند؛ کشته شدند.
در طول سال 84 در روسیه بیش از 18 هزار نفر بر اثر آتش‌سوزی‌ها، 22 هزار نفر در جریان سوانح رانندگی، 35 هزار نفر بر اثر مصرف مشروبات الکلی تقلبی و یا افراط در مصرف الکل و 14 هزار نفر بر اثر خفگی در آب، جان خود را از دست دادند.
مسکو در پاییز امسال با هدف، افزایش نقش منطقه‌ای و بین‌المللی خود؛ طرح ایجاد واحد مشترک غنی‌سازی اورانیوم ایران در خاک روسیه را پیشنهاد نمود که این طرح در شش ماه اخیر به مهمترین محور مذاکرات ایران و روسیه و نیز یکی از مهمترین موضوعات بین‌المللی در خصوص پرونده صلح‌آمیز هسته‌ای ایران تبدیل شد.
اجلاس وزیران دارایی کشورهای صنعتی گروه هشت نیز در راستای ریاست دوره‌ای روسیه بر این گروه در سال 2006، ماه گذشته در مسکو برگزار شد.
چهارمین اجلاس نخست‌وزیران کشورهای عضو سازمان شانگهای نیز پاییز امسال با امضای چند سند همکاری بین کشورهای عضو در مسکو برگزار شد.
در این اجلاس نخست‌وزیران کشورهای روسیه، چین، تاجیکستان، قرقیزاستان، قزاقستان و ازبکستان به عنوان اعضای ثابت، معاون اول ریاست‌جمهوری اسلامی ایران، نخست‌وزیران پاکستان و مغولستان و وزیر امور خارجه هند به عنوان چهار کشور ناظر شرکت داشتند.
"ولادیمیر پوتین" رییس‌جمهوری روسیه در اقدامی بی‌سابقه در 40 سال اخیر به عنوان عالی‌ترین رهبر روسیه و جایگزین شوروی سابق؛ بهار امسال به مصر و سپس اسراییل و اراضی اشغالی فلسطین سفر کرد.
در اواخر سال نیز روسیه برای اثبات نقش و تاثیر خود در خاورمیانه، از "خالد مشعل" رهبر "حماس" که در انتخابات اخیر پارلمانی فلسطین به پیروزی رسید؛ برای دیدار از مسکو دعوت کرد.
این اقدام روسیه با اعتراضات آمریکا و اسراییل نیز مواجه شد؛ ولی مسکو اعلام کرد به گفت‌وگو با حماس ادامه خواهد داد
اجلاس سران کشورهای جامعه همسود پاییز سال گذشته در "فازان" مرکز جمهوری تاتاستان روسیه برگزار شد.
جامعه کشورهای هسمود در سال 1991 در پی فروپاشی شوروی تشکیل شد و کشورهای روسیه، بلاروس، اوکراین، قزاقستان، مولداوی، آذربایجان، ارمنستان، گرجستان، ترکمنستان، قرقیزستان، ازبکستان و تاجیکستان اعضای آن هستند.