بحران بر سر صدور گاز روسیه به اوکراین می رود که به یک معضل بزرگ تبدیل شود که تبعات آن می تواند قاره اروپا را تحت تاثیر قرار دهد. این بحران از آنجا آغاز شد که دولت روسیه در یک اقدام غیرمنتظره , اعلام کرد که دیگر گاز را به بهای فعلی به اوکراین نخواهد فروخت و به یکباره حدود پنج برابر بر نرخ گاز صادراتی خود به اوکراین افزود.
این اقدام , « کی یف » را در برابر تغییر ناگهانی و شرایط جدید قرار داد که تصمیم گیری در مقابل آن بسیار دشوار است . در این زمینه نظر کلی بر این است که پشت پرده این اقدام روسیه , در حقیقت انگیزه سیاسی قرار دارد. به این شکل که مسکو با این حرکت , قصد دارد حکومت غربگرای فعلی را که با « انقلاب نارنجی » و تحت حمایت همه جانبه غرب به روی کار آمده است , از امتیازاتی که پیش از این برخوردار می کرد , محروم سازد.
این اقدام مسکو , دربر دارنده این پیام است , حال که دولتمردان رژیم جدید اوکراین , حکومت « لئونید کوچما » رئیس جمهور سابق و شخصیت طرفدار روس را با توسل به شعارهایی که غرب در دهان آنها قرارداد , سرنگون کردند , دولت « ویکتوریانوکوویچ » نخست وزیر روس گرا را با حمایت همه جانبه غربی ها ساقط کردند و درحال حاضر نیز با دولتهای اروپایی و غربی نرد عشق می بازند , دلیلی ندارد دیگر روسیه همچنان به اعطای امتیازات اقتصادی سابق : از جمله فروش ارزان قیمت گاز به اوکراین ادامه دهد.
این درحالی است که دولت اوکراین در روزهای اخیر حتی زمزمه های پیوستن به ناتو را مطرح ساخته است .
در این میان روز گذشته روسیه هر دوازده شرط یوشچنکو , رئیس جمهوری اوکراین را رد کرد و با این حرکت , در واقع آب پاکی را برروی دستان زمامداران فعلی اوکراین ریخت که هیچ راه حل میانه ای را برای درخواست خود نمی پذیرد و اوکراین یا باید با پرداخت قیمت مورد نظر مسکو موافقت کند و یا اینکه قطع گاز و تبعات آنرا به جان بخرد که البته در هر دو حالت , تبعات آن قطعا برای دولت « کی یف » بسیار سنگین خواهد بود.
روسیه حتی تهدید کرده است برای تحقق شرایط خود حاضر است به کلی از صدور گاز خود به اوکراین و اروپا صرفنظر کند.
البته اوکراینی ها هم در این میان بیکار ننشستند و عامل اعمال فشار بر روسیه یعنی قطع انتقال گاز روسیه به اروپا را پیش کشیدند. اوکراینی ها تهدید کردند درصورت اصرار روسیه بر شرایط خود , جریان صدور گاز روسیه را که از اوکراین می گذرد , قطع خواهند کرد که در واقع موضع جدید روسیه , پاسخی به این تهدید اوکراین بود.
اکنون با اصرار روسیه برخواسته خود , به نظر می رسد روزهای آینده باید منتظر اتفاقات تازه ای بود. درصورتیکه اوکراین شرایط روسیه را بپذیرد , این بدان معنی است که باید عوارض داخلی این مسئله که همانا گرانی چند برابر بهای سوخت برای مصرف کنندگان و نارضایتی داخلی که حتی احتمال شورش عمومی نیز می رود را , تحمل کند. و درصورتیکه شرایط روس ها را رد کند , در آنصورت نیز مشکلاتی کمتر از حالت اول نخواهد داشت . زیرا درصورت قطع گاز روسیه , در شرایط خاص فصلی و سرمای شدید منطقه , مسلما اعتراض های شدید داخلی را به دنبال خواهد داشت.
البته در صورت پیش آمدن وضعیت دوم , یعنی قطع گاز روسیه , احتمال قطع لوله اصلی انتقال گاز به کل اروپا نیز محتمل است که درآنصورت ابعاد این بحران بسیار فراتر خواهدرفت و باید شرایط جدیدی را منتظر بود. به هرحال , شرایط فعلی , امکان بروز یکی از این دو حالت را بسیار جدی ساخته است.