در شورای امنیت جز بن بست خبری نیست

50 کارشناس امور هسته ای طی بیانیه ای که اخیرا از سوی یک مرکز مطالعاتی منتشر شده است تاکید کرده اند سیاست آمریکا و اتحادیه اروپا باعث جلوگیری از تلاش ایران برای دستیابی به توان هسته ای نخواهد شد.
به گزارش خبرگزاری فارس این بیانیه که طی ماه جاری میلادی (دسامبر) با هماهنگی مرکز مطالعاتی «شورای اطلاع رسانی امنیتی انگلیس آمریکا» و از سوی 50 کارشناس در امور امنیت هسته ای، جلوگیری از مناقشات و امور خاورمیانه صادر شده از تمامی طرف های درگیر در مناقشه خواستار اتخاذ رویکرد سازنده تر و انعطاف پذیرتر شده است. امضاکنندگان این بیانیه جمع بزرگی از شخصیت های علمی و فرهنگی در اروپا، روسیه و آمریکا هستند.
«در ابتدای این بیانیه آمده است: احتمال دارد شکست در مذاکرات ایران و اروپایی ها به یک بحران تمام عیار بینجامد مگر آن که هر دو طرف انعطاف نشان دهند. نویسندگان بیانیه سپس نتیجه بخش بودن هرگونه اقدام تند و تیز علیه ایران را زیر سؤال می برند:
آنگونه که با توجه به اوضاع کنونی مشهود است، دستیابی به توافقی در قبال ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت و پس از آن اعمال شکل مناسب تحریم علیه ایران در شورای امنیت حتی بسیار دشوارتر و تعیین کننده است.
گرچه این ضعف ها در دیپلماسی اتحادیه اروپا جدی است، در عین حال رفتار دولت ایران به مخاطره افکندن چشم اندازهای حل این مناقشه ادامه می دهد.
در عین حال، اهمال دولت آمریکا برای بکارگیری دیپلماسی معقولی در قبال ایران یا منتفی دانستن اقدام نظامی علیه این کشور، به این مسائل لطمه زده است. به نظر می رسد سیاست آمریکا بر این امر استوار است که انزوای هرچه بیشتر ایران تغییر رژیم این کشور را میسر خواهد کرد. چنین سیاستی مبتنی بر توهم است و قریب به یقین نتیجه ای عکس دربر خواهد داشت و هیچ جایگزین مناسب تر از تعاملی که اکنون به آن بشدت نیاز است، وجود ندارد.»
بخشی از بیانیه این 50 چهره سرشناس به بحث درباره یک راه حل ممکن بحران هسته ای ایران اختصاص دارد. نویسندگان در ابتدای این بخش یادآوری می کنند ایران کشوری است با مردمی وطن پرست و مغرور، تاریخی بلند و فرهنگی غنی و سپس هشدار می دهند:
«در این بافت و در سایه همکاری هسته ای پیشنهادی آمریکا با هند (کشوری که عضو NPT نیست) اصرار اتحادیه اروپا و آمریکا مبنی بر این که ایران به طور دائم فعالیت های سوخت هسته ای خود را کنار بگذارد، از سوی پیمان منع گسترش تعلیمات هسته ای حمایت نمی شود و تبعیض آمیز است. این امر ممکن است در عین حال این برداشت ها را در میان کشورهای اسلامی تقویت کند که آمریکا و اتحادیه اروپا به تنزل جایگاه آنها به مقام درجه دو علاقه دارند. قصد آمریکا و انگلیس برای به روز کردن زرادخانه های هسته ای خود در عین حال، آنها را با این اتهامات مواجه می کند که دورویی می کنند. سرانجام کشورهای عضو جنبش عدم تعهد بویژه به ایران به اینگونه می نگرند که «مرغ همسایه برای آن غاز است» و می هراسند که محور آمریکا و اتحادیه اروپا هم برای محدود کردن دسترسی آنها به فناوری قدرت هسته ای تلاش کنند.
بدون انعطاف پذیری در قبال موضوع اصلی تولید سوخت هسته ای ایران، چشم انداز محدودی درباره دستیابی به توافق با ایران یا ایجاد اجماع قوی بین المللی برای رویارویی با «پرونده هسته ای» ایران، وجود دارد.
بنابراین بهترین ارزیابی ها از این امر حکایت دارند که ایران چندین سال و احتمالا یک دهه تا دستیابی به هرگونه سلاح هسته ای بالقوه فاصله دارد و ما تجدید تلاش اتحادیه اروپا و آمریکا به منظور مذاکره سازنده بر سر یک توافق منصفانه تر با دولت ایران را توصیه می کنیم.»
به عقیده این کارشناسان راه حل مورد نظر می تواند دربرگیرنده مواردی از این دست باشد: 1- یک رژیم بازرسی مداوم آژانس از ایران با درنظر گرفتن نگرانی های تهران 2- توقف ساخت راکتور آب سنگین 3- توقف بازفرآوری 4- ایران حق خود را برای خروج از NPT از خود سلب کند.
در پایان این بیانیه چنین نتیجه گیری شده است: ایرانیها مردمی مغرور و وطن پرست هستند. سیاست های تبعیض آمیز آمریکا و اتحادیه اروپا علیه ایران احتمالا به تقویت حمایت داخلی از دولت کنونی و تلاش های آن برای دستیابی به فناوری هسته ای خواهد شد و فشار بین المللی بر ایران را کاهش خواهد داد. اگر راه حلی پیدا نشود این مناقشه ممکن است به بن بستی در شورای امنیت منجر شود.
سفر رئیس آژانس اتمی روسیه به ایران
به گزارش خبرگزاری ایتارتاس از مسکو، «سرگی نویکو»، مسئول مطبوعاتی سازمان انرژی اتمی روسیه گفت: «سفر (سرگی) کرینکو به تهران برای ماه فوریه طراحی شده و انتظار می رود وی به نیروگاه هسته ای بوشهر برود که در آن ایرانیها در حال ساخت آن با کمک کارشناسان روس هستند.»
وی همچنین قرار است با مقامات ارشد ناظر بر برنامه هسته ای ملی ایران دیدار کند.
مقامات مسکو طی نامه ای به تهران پیشنهاد داده اند غنی سازی اورانیوم ایران در خاک روسیه انجام شود.
این در حالی است که معاون امنیت بین الملل شورای عالی امنیت ملی با بیان اینکه ایران پیشنهادهای جدید برای حل مسالمت آمیز مسئله هسته ای را جدی می گیرد، گفت: «تضمین حقوق ایران برای غنی سازی در خاک ایران، فرض نخست بررسی پیشنهاد مطرح شده از سوی روسیه خواهد بود.»
جواد وعیدی در گفت وگو با خبرنگار خبرگزاری فارس پیشنهاد روسیه مبنی بر غنی سازی اورانیوم در خارج از خاک ایران را یک ایده توصیف کرد و افزود: «ایده به معنای ذکر جزئیات و طرح های عملی و اجرائی نیست، اما فارغ از اینکه چه نامی بر آن بگذاریم، ایران به سهم خود پیشنهادها و ایده های جدید برای حل مسالمت آمیز مسئله هسته ای خود را جدی می گیرد و می تواند مورد بررسی و مطالعه قرار دهد.»
رئیس گروه مذاکره کننده با اروپا تصریح کرد: «طبیعی است که تضمین حقوق ایران براساس NPT، شامل انجام فرآیند غنی سازی در خاک ایران، در چارچوب مقررات آژانس بین المللی انرژی اتمی، فرض نخست بررسی پیشنهاد مطرح شده خواهد بود.»
پیش از این خبرگزاری فرانسه گزارش داده بود ایگورایوانف دبیر شورای امنیت ملی روسیه برای روشن کردن برخی از جنبه های پیشنهاد کشورش به ایران برای انتقال غنی سازی اورانیوم به روسیه، یکی از معاونان خود را به ایران می فرستد.
ایران مهار شدنی نیست
رئیس مرکز مطالعات ایران معاصر در روسیه معتقد است که ایران تحت هیچ شرایطی در مورد برنامه های هسته ای صلح آمیز خود معامله یا گذشت نخواهد کرد و در مورد غنی سازی نیز چون آن را کاملا منطبق بر قوانین بین المللی می داند، از این حق چشم پوشی نخواهد کرد.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از رادیو اکو در مسکو، رجب صفروف افزود: به نظر من هر نوع پیشنهادی که جامعه جهانی در مقابل خودداری ایران از توسعه برنامه های هسته ای خود مطرح کند، هر چقدر هم که جذاب باشد از سوی ایران پذیرفته نخواهد شد.
وی تأکید کرد: ایران با وجود پیشنهادهای دیگر، به غنی سازی اورانیوم در خاک خود خواهد پرداخت زیرا این موضوع با منافع ملی و امنیتی این کشور همسو می باشد. علاوه بر آن تهران اطمینان دارد که توسعه برنامه های هسته ای برای اهداف صلح آمیز حق مسلم این کشور می باشد و هیچ قدرتی تحت هیچ شرایطی ایران را نمی تواند متوقف کند.
رئیس مرکز مطالعات ایران معاصر، وضعیت فعلی در مورد پیشنهاد مسکو به ایران برای غنی سازی اورانیوم در خاک این کشور و تبلیغات گسترده رسانه های خبری روسی در این مورد را تعجب انگیز خواند و افزود: این وضع به دلیل اعتماد و استناد فراوان این رسانه ها به رسانه های غربی بوجود آمده است.
این کارشناس روسی در مورد پیشنهاد روسیه به ایران در مورد غنی سازی اورانیوم گفت: این پیشنهاد جدیدی نیست و روسیه آن را در ماه نوامبر مطرح کرد که حتی در مذاکرات ایران با گروه تروئیکا نیز مورد توجه بود.
صفروف، با ابراز تعجب از اقدام دیپلمات های روسی مطلع از وضعیت ایران گفت: ایرانیها باتوجه به برنامه های اتمی خود و واقعیت های موجود قبلا به این پیشنهاد پاسخ داده بودند و نباید فراموش کنیم که ایران دارای برنامه درازمدت راهبردی توسعه برنامه های هسته ای خود می باشد و ایرانیها نمی خواهند در مورد مسئله غنی سازی اورانیوم و تامین سوخت هسته ای به هیچ کشوری حتی روسیه وابسته باشند.