عباس محمدنژاد
اگرچه دولت سوریه تاکنون به اظهارات عبدالحلیم خدام معاون سابق ریاست جمهوری این کشور واکنش رسمی نشان نداده است، اما بیان چنین اظهاراتی از زبان فردی که به مدت 30 سال در مرکز رویدادهای سیاسی این کشور بوده میتواند به مثابه یک زلزله سیاسی تعبیر شود بخصوص که خدام گفته مایل است خاطرات خود را بنویسد و گوشههای مهمی از تاریخ سیاسی نهفته سوریه را بازگو کند، آنچه که از ظواهر مرد شماره 2 سابق دولت سوریه در مصاحبه اخیرش با العربیه به بیرون تراوش میکند، این است که معاون سابق رئیسجمهور سوریه اطلاعات فراوانی درباره مهمترین رویدادهای سالهای گذشته این کشور دارد و مایل است اندک اندک آنها را بیرون دهد، در چنین حالتی دولتمردان امروز سوریه از این به بعد دست به عصا حرکت خواهند کرد، زیرا احتمال این که برنامه تبلیغاتی آنان در مراحل آینده توسط عبدالحلیم خدام و اطلاعات وی خنثی شود زیاد است. به عبارت دیگر وجود این مقام مهم و گنجینه اطلاعاتی در شهر پاریس امکان خنثی کردن تبلیغات غرب را برای دولتمردان سوریه دشوار میکند. اما این که خدام را به یکباره به نزدیکترین دوست خود پشت کرد و چالش جدی در مقابل بشار اسد قرار داد باید به چند نکته توجه کرد.
1. در دهمین کنگره کشوری حزب بعث، فاروق الشرع جانشین عبدالحلیم خدام به عنوان رئیس کمیته سیاسی شد که ناخرسندی خدام را در پی داشت. وی در همین کنگره به همراه چند نفر از سران نسل قدیم حزب بعث از عضویت در حزب و پست معاونت ریاست جمهوری کنار گذاشته شد. خدام که تا سال 98 مسئول پرونده لبنان نیز بود به سبب اشتباهات مکرر خود در تعامل با مقامات لبنانی و عملکرد نامناسب در برابر طرفهای سیاسی این کشور، از این مسئولیت برکنار شد.
علاوه بر این که بارها در صحن مجلس خلق سوریه، مساله فساد و معاملات تجاری غیرقانونی فرزندان خدام مطرح شده است. با این توصیف بعید نیست خدام برای فرار از این همه ناکامی و جنجال، خود را در دامن غرب قرار داده تا آینده خود را در کنار آنها تضمین کند.
2. از آنجا که گزارش دتلف مهلیس رئیس کمیته تحقیق بینالمللی درباره ترور رفیق حریری بهرهای برای غرب نداشت و حتی آنها از اظهارات شاهد نقابدار ماجرا نیز سرنخی در مورد ارتباط سوریه با این ماجرا به دست نیاوردند، اینک به نظر میرسد که طرح این اظهارات از جانب خدام یکی دیگر از اهرمهای فشار غرب علیه سوریه باشد بویژه این که شاهد نقابدار با فرار به سوریه اظهارات خود را علیه این کشور پس گرفته است.
3. طرح این گونه اظهارات در مجموعهای قرار میگیرد که طرح امریکا را برای ایجاد خاورمیانه بزرگ دنبال میکند و قطعهای از پازل مفقودی است که امریکاییان برای ایجاد طرح خود به دنبال آن هستند، کشورهایی چون سوریه، ایران و گروههایی چون حزبالله لبنان مانع شکلگیری پازل موردنظر آمریکا هستند و شرایط را برای اهداف مورد نظر غربیها دشوار میکنند. به نظر میرسد اظهارات خدام و متهم کردن بشار اسد در ترور رفیق حریری در همین راستا باشد.