ترجمه: مینا منقولیان
در جریان نشست شوراى روسیه ـ ناتو در «بروکسل»، یک شایعه که بیشتر شبیه به یک رسوایى است، شایع شد. «سرگى لاوروف» وزیر امور خارجه روسیه سخنانى در رابطه با توافق میان بخارست ـ واشنگتن مبنى بر ایجاد چهار پایگاه نظامی آمریکایى گفت: «ما در حال مذاکراتى با ایالات متحده هستیم و مقرر شده است تا هرگونه تغییر در ساختار نظامی باید به طور شفاف اعلام شود و با توافقات و پیمانهاى مربوط به ثبات اروپا همگام بوده و مطابقت داشته باشد. به علاوه، خواهان آن هستیم تا بدانیم تا چه میزان، این تغییرات با عهدنامه نیروهاى قراردادى در اروپا CFE سازگارى دارد. متأسفانه همکاران غربى ما از بهانههاى متعددى براى عدم تصویب این سند استفاده کردهاند.» «سرگى ایوانف» وزیر دفاع روسیه نیز اظهاراتى درباره این توافق ابراز داشته و گفته است: «ما از این طرح آگاه بودیم. رهبرى آمریکا ما را از این طرح مطلع کرده بود، اما ما چیزى راجع به هدف احداث این پایگاهها و توان واقعى آنها نمیدانیم، و موضع ما نیز منوط به همین نکته است.»
طبق گزارش آژانسهاى خبرى، قرارداد احداث پایگاههاى نظامی آمریکا در خاک رومانى در روز ۶ دسامبر در بخارست و میان وزیران امور خارجه رومانى و آمریکا به امضا رسید. این چهار پایگاه در نزدیکى «کنستانتا» در سواحل دریاى سیاه و «بابادک»، «سینکو» و «اسماردان» در جنوب شرق کشور قرار خواهند گرفت. این پایگاهها، فرودگاههاى هواپیماهاى نظامی هستند؛ پایگاههایى که مورد استفاده هواپیماهاى میک ۲۳ ساخت اتحادجماهیر شوروى سابق قرار گرفتهاند از فرودگاه نظامی نزدیک «کنستانتا» براى انتقال نظامیان رومانى و دیگر کشورهاى عضو ائتلاف به عراق و افغانستان در سال ۲۰۰۳ استفاده شد. طبق این قرارداد جدید، پنتاگون مبلغ ۲۰ میلیون دلار تنها براى مدرنیزه کردن یک پایگاه در کنستانتا سرمایهگذارى میکند. رئیسجمهورى رومانى در یک کنفرانس خبرى با حضور «کاندولیزارایس»، گفت: «از پایگاههاى مزبور جهت نقل وانتقال واحدهاى ارتش آمریکا و تأمین و تدارک تجهیزات نظامی ضرورى استفاده میشود. این قرارداد از نظر نظامی و سیاسى اهمیت بسیارى دارد. این به معناى آن است که مردم رومانى ضرورت حضور نیروهاى نظامی آمریکایى در کشور را تشخیص دادهاند. این اقدام همچنین نشان دهنده شرکت و همکارى رومانى در تأمین و حفظ امنیت بینالمللى است.»
«دونالد رامسفلد» وزیر دفاع ایالت متحده نیز گفت که این پایگاهها کوچکتر از پایگاههاى آمریکا در آلمان در جریان جنگ سرد خواهند بود. آنها بیشتر جایگاههاى عملیاتى پیشرو هستند تا پایگاههاى بزرگ دائمى، اکثر نیروهاى آمریکایى در ایالات متحده مستقر هستند، اما آنها نیاز دارند تا قدرت مانور بیشترى داشته و در مواجهه با تهدیدات بینالمللى مانند تروریسم سریعاً آرایش نظامی بگیرند، آنها نمیتوانند کاملاً وابسته به تأسیسات عظیم ماوراءالنهر در آن سوى اقیانوس باشند. وجود این پایگاهها هم براى رومانى و هم براى ایالت متحده سودمند است. بنا به اظهارات رئیسجمهورى رومانى، این توافق نامه به طور مشخص در جهت منافع رومانى است، چرا که علاوه بر حمایتهاى سیاسى و نظامى، کمکهاى اقتصادى را نیز متوجه این کشور میکند.
براى کشورى که پس از الحاق به اتحادیه اروپا و ناتو از نرخ بالاى بیکارى رنج میبرد، پیدا کردن کار در پایگاههاى نظامی آمریکایى بسیار مهم است. این توافقنامه براى ایالات متحده نیز سودمند است، اما به دلایلى دیگر. در نوامبر سال ۲۰۰۳، رامسفلد اقدام به امضاى طرحى کرد که در آن، ۱۰ اولویت استراتژیک وزارت دفاع ایالات متحده در طول سالهاى آینده تهیه شده بود، در این مجموعه همچنین تغییر مسؤولیت و وظیفه نیروهاى مسلح به منظور حصول موفقیت در جنگ با تروریسم بینالمللى گنجانده شده است. براى این منظور، ایالات متحده تمامی نیروهاى نظامی خود را در دستههاى مشخص قرار داده است تا بتواند سریعاً به هر جاى دنیا که لازم باشد، اعزام شوند تا بدین طریق، اهدافى که توسط پنتاگون و کاخ سفید در هر شرایط جغرافیایى، آب هوایى تعیین میشوند، مورد حمله قرار گیرند و این هدف احداث پایگاههاى جدید در اروپاست. آنها اقدام به ذخیره سلاح و تجهیزات ضرورى میکنند تا در هنگام بروز خطر بتوانند بموقع در محل مورد نظر حاضر باشند. به خاطر داشته باشید، در شش کشور اروپایى عضو ناتو ۱۵۰ بمب اتمی 61 B آمریکایى وجود دارد که آنها را با هواپیماهاى «اف۱۶سىدى» آمریکا میتوان حمل کرد، که از آن جمله باید به فرودگاه نظامی «سینالینى» در لیتوانى اشاره کرد. بدین ترتیب، نگرانىاى که از جانب لاوروف و ایوانف ابراز میشود را میتوان کاملاً درک کرد. نظر به این که این پایگاهها به همراه سیستمهاى رادار آمریکا در کشورهاى منطقه بالکان، لهستان، جمهورى چک، مجارستان و حتى جمهورى آذربایجان مستقر شدهاند، یک پایگاه ضد موشکى که بنا به خواست واشنگتن در لهستان احداث میشود و چند پایگاه نظامی جدید دیگر نیز که در رومانى مستقر خواهند شد که به این ترتیب، آمریکا به مرزهاى روسیه نزدیک تر میشود.