گروه بینالملل - «جوزف استیگلیتز» رئیس سابق بانک جهانى و استاد اقتصاد دانشگاه «کلمبیا» و برنده جایزه نوبل اقتصاد سال ۲۰۰۱ همراه با خانم «لیندا بیلمس» متخصص بودجه از دانشگاه هاروارد گزارشى در مورد هزینههاى جنگ عراق براى آمریکا تهیه کردهاند که از ارقام فلجکنندهاى براى اقتصاد آینده آمریکا خبر میدهد.
به نوشته روزنامه «گاردین»، هزینه واقعى جنگ عراق براى آمریکا، رقمی حدود یک تا دو تریلیون دلار است که ده برابر رقمی است که قبلاً تخمین زده میشد. گزارش دو اقتصاددان هزینههایى مثل معلولیت تمام عمر و هزینه مراقبت سربازان مجروح و نیز تأثیرات جنگ بر اقتصاد را نیز در نظر گرفته است.
استیگلیتز به گاردین گفت علیرغم ارقام تکاندهندهاى که در گزارش آنها آمده است، هر دو نویسنده در تخمینهاى خود بسیار محتاطانه عمل کردهاند و باید توجه داشت ارقام نهایى ممکن است بسیار بیشتر از این از کار در بیاید. او همچنین گفت باید توجه داشت این ارقام، هزینههاى عراق و انگلستان را شامل نمیشود.
گفتنى است که در سال ۲۰۰۳ وقتى که نیروهاى انگلیس و آمریکا در مرز عراق جمع میشدند، «لارى لیندسى» مشاور اقتصادى «جورج بوش» هزینه جنگ را ۲۰۰ میلیارد دلار برآورد کرده بود. اکنون بعد از سه سال، درحالى که بیش از ۱۳۰ هزار سرباز آمریکایى در عراق حضور دارند، حتى ۲۰۰ میلیارد هم رقم بسیار کمی به حساب میآید. کنگره ۲۵۱ میلیارد دلار براى هزینههاى نظامی اختصاص داد و حالا دفتر بودجه کنگره میگوید: عراق ظرف ده سال آینده ۲۳۰ میلیارد دلار هزینه خواهد داشت. اما استیگلیتز و بیلمس که جزوه آنها به Allied Social Sciences Association in Boston ارائه شد، میگویند هزینههاى اساسى از محاسبات کنگره کنار گذاشته شده است.
براى مثال آخرین ارقام پنتاگون نشان میدهد که بیش از ۱۶ هزار پرسنل نظامی آمریکا در عراق مجروح شدهاند. به علت پیشرفت تکنیکى و حفاظت نفر، تعداد مجروحینى که با جراحات سنگینى مثل آسیبهاى مغزى، نخاعى و قطع اندام زنده ماندهاند، بطور غیرمعمول بالاست. دو اقتصاددان هزینه مراقبت تمام عمر هزارها سرباز را که تنها از آسیب مغزى رنج میبرند حدود ۳۵ میلیارد دلار برآورد کردهاند. با توجه به افزایش هزینه دفاعى در نتیجه جنگ، پرداخت به معلولین و هزینههاى مربوط به آن دو اقتصاد دان پیشبینى کردهاند هزینه خود جنگ به تنهایى به یک تریلیون دلار میرسد. گزارش همچنین در زمانى منتشر شده است که پنتاگون براى نخستین بار اعلام کرد قصد دارد حضور پرهزینه خود را در عراق کاهش دهد.
برخى، علت ارزیابى نادرست از هزینه جنگ را، برنامهریزى غلط و دیدگاه نادرست معماران تهاجم میدانند. در همین ارتباط، «پل برمر» به صراحت اعلام کرد: آمریکایىها بالا گرفتن شعله شورشى را که در ۲۰۰۴ آغاز شد پیشبینى نمیکردند. او به تلویزیون انبىسى گفت: ما واقعاً شورشى را که در حال گسترش بود ندیدیم.
به نوشته گاردین دو اقتصاددان در ارزیابى خود به محاسبه بهاى اقتصادى جان آدمها اکتفا نکردهاند. در گزارش آنها اقلامی مانند افزایش بهاى نفت تا آن جا که میتوان آن را به جنگ نسبت داد نیز محاسبه شده است. آنها همچنین هزینه جابهجایى اختصاص بودجه به جنگ به جاى منابع دیگر را محاسبه کردهاند.
استیگلیتزبه گاردین گفت: رساله قصد پاسخ به این سؤال را ندارد که آیا به آمریکایىها آگاهانه اطلاعات غلط داده شده یا کوتاهى در محاسبه ناشى از عدم تبحر است. ولى در رابطه با کل هزینههاى جنگ، راههاى آلترناتیوى وجود داشت که میشد با صرف کردن بخش کوچکى از این هزینهها در آن راه هم امنیت بیشترى را براى آمریکا تأمین کرد و هم دل و جان مردم خاورمیانه را به خود جلب کرد و دموکراسى را به پیش برد.