کشف یک دستگاه پیشرفته جاسوسی انگلیس در «مسکو» پایتخت روسیه خاطره فعالیت های بلوک غرب و شرق در چند دهه «جنگ سرد» را زنده کرد.
با وجود گزارش های پخش شده در روسیه و واکنش های برخی دولتمردان دو کشور، به نظر می رسد لندن و مسکو سعی دارند با بکارگیری دیپلماسی اجتناب از شیوه های اتهام زنی دوران جنگ سرد و پرهیز از اظهارنظر رسمی، از این مقطع حساس عبور کنند.
تلویزیون دولتی روسیه در گزارشی نشان داد که عوامل جاسوسی انگلیس با قراردادن دستگاهی که امکان انتقال اطلاعات رایانه ای را فراهم می کند، به تخلیه اطلاعات حساس دستگاه های دولتی روسیه در پایتخت این کشور مشغول بوده اند.
دراین گزارش همچنین اعلام شد: سفارت انگلیس در مسکو وجوهی را در اختیار سازمان های غیردولتی هوادار آزادی های مدنی در روسیه قرار میدهد.
کارشناسان روابط انگلیس و روسیه معتقدند که مسکو با انتخاب روش پخش این خبر از طریق رسانه های تصویری دو هدف اطلاع رسانی دراین زمینه و درعین حال غیررسمی نگاه داشتن مجرای اعلام آن را دنبال کرده است تا از این طریق به روابط مسکو و لندن آسیب جدی وارد نشود.
این کارشناسان همچنین می گویند که «کرملین» با مطرح کردن تلویزیونی موضوع کمک مالی سفارت انگلیس به سازمان های غیردولتی روسیه سعی در اعمال فشار بیشتر براین گروه ها و تلاش در محدود کردن آنها در حاشیه مسئله جاسوسی دیپلمات های انگلیس را دارد.
به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی، برخلاف رویه های مرسوم جنگ سرد که اینگونه تحولات به اخراج یک یا چند دیپلمات مظنون یا «عنصر نامطلوب» می انجامید، این بار این مسئله در سطح اظهارنظرهای گلایه آمیز و گاهی تند برخی مسئولان و نمایندگان مجلس باقی ماند.
در این میان برخورد دولت انگلیس با این گزارش نیز درعین تکذیب و اظهار تعجب های مرسوم، دیدگاه تمایل نداشتن این کشور به ورود به چالشی دیپلماتیک را تایید کرد.
اگرچه مسئولان بریتانیایی دیگر روسیه را مانند شوروی سابق «کشور دشمن» تلقی نمی کند اما مسکو هنوز دوست لندن شناخته نمی شود و دستگاه اطلاعاتی انگلیس هنوز به دنبال اطلاعات مربوط به تسلیحات کشتار جمعی و فناوری های پیشرفته دفاعی و فضایی روسیه است.
براساس برخی گزارش ها، لندن ممکن است مایل باشد از خط مشی مسکو در زمینه برنامه اتمی صلح آمیز هسته ای ایران پیشاپیش اطلاعاتی کسب کند.
دستگاه اطلاعاتی انگلیس در شنود مکالمات «کشورهای دوست» سابقه ای طولانی دارد و در شش سال گذشته دست کم شش مورد از آنها گزارش شده است.
در سال 2000 اتحادیه اروپا تحقیقاتی را درباره گزارش هایی درخصوص شنود اعضای این اتحادیه در بروکسل توسط ماموران انگلیسی و آمریکایی انجام داد.
در سال 2003 نیز گزارش هایی درباره شنود مذاکرات «کوفی عنان» دبیرکل سازمان ملل توسط دستگاه اطلاعاتی انگلیس منتشر شد.سازمان اطلاعات و جاسوسی خارجی انگلیس سال گذشته در پایگاه اینترنتی خود اطلاعیه ای را به این مضمون منتشر کرد: اگر شما توانایی طراحی دستگاه های با فناوری بالا را دارید یا اینکه می توانید آنها را در محیط های خصمانه مستقر کنید، با ما تماس بگیرید.
با این توصیف باید منتظر بود و دید آیا در صورت خروج مسالمت آمیز لندن و مسکو از بحران اخیر که ظاهرا یکی از علت های آن نیز ریاست دوره ای روسیه بر «گروه هشت» بوده است، موارد بعدی نیز با دیپلماسی مهار بحران با موفقیت کنترل خواهد شد؟