«استثنائیترین 16 آذر»
16 آذر بار دیگر درحالی فرا رسید که به نظر میرسد از چند سال قبل تاکنون، مسئولان دولتی به حضور در جمع دانشجویان و دانشگاهیان در همین روز علاقه زیادی ندارند. تشکلهای مختلف دانشجویی نیز مشغولیتهای دیگری برای خود ایجاد کردهاند و بعضی از آنها نیز راه انفعال در پیش گرفتهاند. این درحالی است که به نظر میرسد روز دانشجو در سال 86 مانند سایر مناسبتهای این سال، تفاوتهایی با سالهای پیشین دارد. حوادث گوناگون سال 86 در داخل و خارج از کشور، حضور فعال دانشجویان و تشکلهای دانشجویی در تحولات مرتبط با کشورمان را ضروریتر از گذشته نموده است، درحالی که نه تنها هیچ نشانهای از تحرک ویژه دانشجویان مشاهده نمیشود بلکه با قطعیت میتوان ادعا کرد که نقشآفرینی مستقیم و غیرمستقیم دانشجویان نسبت به چند سال قبل به شدت کاهش پیدا کرده است. در نقطه مقابل، به نظر میرسد با نزدیکی به انتخابات مهم مجلس هشتم تلاش گروههای سیاسی برای بهرهگیری از پتانسیلهای دانشجویی در جهت پیشبرد اهداف خود، در حال افزایش است. البته ظاهراً جناحهای مختلف سیاسی و عناصر بانفوذ حکومتی، دارای شانس مساوی برای همراه کردن دانشجویان با خود نیستند. در سال 86 گروهی از دانشجویان، انتقاد از عملکرد دولت و به طور کلی گفتمانی که دولت نهم آن را نمایندگی میکند را در راس فعالیتهای خود قرار دادهاند و عدهای دیگر نیز دفاع از عملکرد دولت را تا آنجا پیش بردهاند که پس از انتقادات تلویحی یا صریح رئیس دولت نسبت به عملکرد دستگاه قضایی، تجمع بیسابقه در برابر قوه قضائیه در دستور کار دانشجویان حامیدولت قرار گرفت. هم زمان با اعلام تبرئه کوتاهمدت کسی که رئیسجمهور بر جاسوس بودن او تاکید داشت، تجمعی اعتراضی توسط عدهای از دانشجویان برگزار گردید که تنها هدف آن اعتراض به این حکم بود و تجمعکنندگان که گویی اظهار نظر عالیترین مقام اجرائی را «قضایی»تر از حکم قضایی میدانستند خواستار اعدام موسویان شدند. اما هرچه بود این تجمع برای برگزار کنندگان آن هزینه و پیامدی نداشت. شاید همین وضعیت، دانشجویان حامی دولت و منتقد قوه قضائیه را به فکر دریافت مجوز برای تجمعی بزرگتر انداخت که براساس اطلاعیههای منتشره، موضوع آن اعتراض رسمی به عملکرد قوه قضائیه در عرصه مبارزه با مفاسد اقتصادی بود. این تلاشها کمتر از یک ماه بعد از آن آغاز شد که رئیسجمهور در سخنرانی پر حرارت خود در دانشگاه علم و صنعت - که اکثریت قاطع شرکتکنندگان در آن، حامیان جدی دولت بودند - از تنها بودن دولت در مبارزه با مفاسد اقتصادی سخن گفته بود. البته برای برگزاری این تجمع اعتراضی، وزارت کشور دولت نهم مجوزی صادر نکرد، اما به نظر میرسد طراحان این تجمع با صدور دو اطلاعیه که در رسانههای خبری منتشر شد، تا حدود زیادی به اهداف خود رسیدند. اطلاعیه نخست به بهانه اعلام برنامه تجمع و اهداف آن صادر شد و دومین اطلاعیه، اعتراض به عدم صدور مجوز از سوی وزارت کشور بود که این اطلاعیه نیز از تعریض نسبت به عملکرد قوه قضائیه، خالی نبود. اما نه تجمع برگزار شده که دستور کار آن درخواست صدور حکم برای موسویان و طرح ادعاهای تلویحی علیه محکمه بود، مشکلی برای این گروه دانشجویی ایجاد کرد و نه مطالب مندرج در بیانیه مربوط به تجمع اعتراضی نسبت به عملکرد قوه قضائیه در مبارزه با مفاسد اقتصادی.
البته بدون تردید این رفتار تسامحآمیز، اگرگروههای دیگر دانشجویی از جمله منتقدان جدی دولت را نیز شامل شود، سند افتخاری برای قوه قضائیه خواهد بود. این در حالی است که عدهای از وابستگان به گروههای دانشجویی منتقد دولت، در ماههای گذشته ادعاهایی در خصوص مواجهه با مشکلاتی در محیط دانشگاه و خارج از آن مطرح کردهاند و تعدادی از آنها حتی با مجازاتهای قضایی مواجه شدهاند.
16 آذر امسال میتوانست فرصت مناسبی باشد تا برای «به حاشیه کشیده شدن یا حاشیهنشینی تشکلهای دانشجویی منتقد دولت» چارهای اندیشیده شود و در برابر ادعاهای مکرر تشکلهای حامی دولت در مورد عملکرد دستگاه قضایی - که نهایتا به ناامیدی یا انفعال گروه دیگری از دانشجویان منجر خواهد شد - شفافسازی لازم صورت گیرد اما ظاهرا برای بهرهگیری از فرصت استثنایی روز دانشجو، اراده لازم وجود نداشته و ندارد و قاعدتا باید از هماکنون تاثیر منفی این رفتار بر فعالیت تشکلهای دانشجویی در انتخابات سرنوشتساز 24 اسفند را به انتظار نشست.
البته در سالهای گذشته نیز تشکلهای دانشجویی ـ بدون توجه به گرایشهای سیاسی آنها - با بیمهریهایی مواجه بودهاند اما 16 آذر 86 یک تفاوت عمده با سالهای پیش داشت که همین تفاوت، انتظارات متفاوتی را برای دانشجویان ایجاد کرد. این تفاوت اظهارات شفاف رئیسجمهور ایران در دانشگاه کلمبیا بود که: «ما در ایران به دانشجو و دانشگاهیان بهقدری احترام قائل هستیم که تشخیص حقیقت را به آنها واگذار میکنیم.»
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
