در پی انتشار گزارش شورای ملی اطلاعات آمریکا درباره پرونده هستهای ایران صورت میگیرد:
تحریم به جای حمله نظامی
مقدمه:
گروه سیاست: برخی قرائن حاکی از آن است که دموکراتها با فشار بر شورای ملی اطلاعات آمریکا خواستهاند تا با انتشار بخشی از گزارش 140 صفحهای که در سالهای اخیر درباره فعالیتهای هستهای ایران تهیه شده است جرج بوش را که تنها 14ماه دیگر از دوران ریاست جمهوریاش باقی مانده از حمله نظامی محدود و یا نامحدود به ایران باز دارند.
آنچه در روزهای اخیر در روزنامههای مهم نظیر نیویورک تایمز، واشنگتنپست، تایم و گاردین انتشار یافته، ادعا شده است که آمریکاییها و انگلیسیها از طریق شنود و برخی روشهای دیگر جاسوسی به تواناییهای ایران در زمینه ساخت بمب اتم و توقف آن در سال 2003 و نیز ادامه غنیسازی در سال 2006 و پیشبینی ایران در فاصله سالهای 2010 تا 2015 میتواند بمب اتم بسازد از جمله مسایل چالشبرانگیزی شده است که به نظر میرسد دموکراتها که در حال حاضر بر کنگره تسلط دارند و کمیته اطلاعرسانی را نیز در اختیار دارند با انتشار این گزارش خواستهاند به بوش بفهمانند که از گزینه نظامی علیه ایران استفاده نکند و به جای آن از شیوه تحریم استفاده کند. هر چند برخی انتشار این گزارش را شکست بوش دانستهاند، اما نباید فراموش کرد که سیاست خارجی آمریکا توسط شورای روابط خارجی تنظیم و دولت آن را اجرا میکند. با این مقدمه آخرین تحولات پرونده هستهای ایران و تلاشهای آمریکا و متحدانش علیه ایران را پی میگیریم:
سفیر آمریکا در سازمان ملل متحد اعلام کرد که پیشنویس سومین قطعنامه علیه ایران که میتواند به تحریمهای شدیدتر اقتصادی و حتی نفتی منجر شود، جمعه از سوی اعضای شورای امنیت بررسی میشود. زلمای خلیلزاد گفت: واشنگتن پیشنویس این قطعنامه را برای تحریمهای جدید علیه برنامه هستهای ایران جمعه به دیگر اعضای شورای امنیت ارایه میکند. وی افزود: بوش سهشنبه اعلام کرد که آمریکا قطعنامه جدید را پیگیری میکند زیرا ایران هنوز خطرناک است.
موافقت ناتو و اتحادیه اروپا با تداوم فشارها
خبرگزاری فرانسه نیز به نقلاز وزیر امور خارجه بلژیک گزارش داد: به رغم برآورد اطلاعات جاسوسی ملی آمریکا درباره برنامه هستهای ایران کشورهای عضو اتحادیه اروپا و ناتو توافق کردند فشار به تهران را ادامه دهند. به گزارش ایسنا، کارل دوگوش در گفتوگو با خبرنگاران در بروکسل گفت: همگی توافق کردیم که نباید موضع خود را تغییر دهیم. دوگوش افزود: دلیل تداوم تحریمها از یک طرف و مذاکرات از طرف دیگر همچنان برقرار است. وی با تکرار اتهامات غرب مبنی بر تلاش ایران برای دستیابی به تسلیحات هستهای گفت: کل روند غنیسازی تنها زمانی منطقی است که بخشی از روند تولید تسلیحات هستهای باشد؛ در غیر این صورت کل این روند منطقی نیست. این نظر همه طرفین بود.
به گزارش شبکه خبری بلومبرگ دیوید میلیبند، وزیر امور خارجه انگلیس در نشست ناتو که امروز از سر گرفته شد گفت: مسالهای که برای همه ما مطرح است برنامه غنیسازی ایران است. در این زمینه اتفاقنظر وجود دارد. وزیر امور خارجه آلمان هم گفت: حفظ درجهای از فشار از طریق اتحاد جامعه بینالمللی صحیح و لازم است. هیچچیز نباید ما را در این لحظه از تلاش برای پیدا کردن راهی برای بازگشت به میز مذاکرات باز دارد. رایس روز پنجشنبه موفق به جلب حمایت آلمان و فرانسه نیز شد و سران این کشور هر دو خواستار تداوم اعمال فشار به ایران شدند.
تغییرناپذیری موضع اروپا
در همین حال خبرگزاری نووستی گزارش داد: رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا گفت: فکر نمیکنم ایران گفتوگوهای هستهای را از سر بگیرد. خاویر سولانا که هفته گذشته یک روز قبل از دیدار پنج عضو دایم شورای امنیت سازمان ملل به علاوه آلمان در پاریس با سعید جلیلی دیدار و گفتوگو کرد گفت که فکر نمیکند ایران گفتوگوها درباره برنامه هستهایاش را از سر بگیرد.
در ادامه این گزارش آمده است: این اظهارات سولانا تکاندهنده است، به خصوص از آن جهت که همه گفتوگوهای قبلی وی با نمایندگان ایران جا برای امید به دستیابی به یک مصالحه را باقی گذاشته و وی آن را سازنده ارزیابی کرده بود. این مراحل برنامه هستهای ایران را با پیچیدگیهایی روبرو خواهد کرد. سولانا گفت: در سیاست اتحادیه اروپا در قبال ایران تغییری پیش نیامده است. رییس سیاست خارجی اروپا روز چهارشنبه در گفتوگو با خبرنگاران در بروکسل در پاسخ به سوالی درباره برآورد اطلاعات جاسوسی ملی آمریکا درباره برنامه هستهای ایران گفت: واکنش خاصی ندارم. موضع اتحادیه اروپا واضح است. این موضع تغییر نخواهد کرد.
لندن خواستار تحریم بیشتر ایران
وزیر امور خارجه انگلیس نیز در مقالهای در روزنامه فایننشیال تایمز به تاکید بر اینکه انگلیس خواستار درگیری نظامی با ایران نیست گفت: لندن برای اعمال تحریمهای شدیدتر شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران تلاش خواهد کرد. دیوید میلیبند در بخشی از این مقاله نوشت: ایران به رغم درخواست شورای امنیت سازمان ملل و آژانس انرژی اتمی برای توقف برنامه هستهایاش همچنان در حال غنیسازی اورانیوم است که میتواند سوخت شکافتپذیر لازم را برای تولید تسلیحات هستهای تولید کند. وی ادعا کرد: مقامات ایرانی این امر را به عنوان کشمکشی با جامعه بینالمللی که قصد دارد حق مردم ایران را ضایع کنند نشان میدهند؛ اما این درست نیست. ما در تلاش نیستیم مزایای انرژی هستهای را از مردم ایران دریغ کنیم. ما در راستای توسعه صنعت انرژی هستهای غیر نظامی ایران به این کشور پیشنهاد کمک دادهایم. آنچه ما را نگران کرده است دنبال کردن فعالیتهای حساس هستهای به خصوص غنیسازی از جانب ایران است.
تلاش رایس برای جلب حمایت روسیه
رویتر هم گزارش داد: وزیر امور خارجه آمریکا به رغم انتشار برآورد اطلاعات جاسوسی ملی آمریکا درباره برنامه هستهای ایران خواستار کمک روسیه در حفظ فشار علیه ایران شد. کاندولیزا رایس که برای شرکت در نشست وزرای خارجه کشورهای پیمان صلح آتلانتیک شمالی (ناتو) به بروکسل سفر کرده است، دیروز با سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه که گفته است هرگونه تصمیمی درباره تحریمهای جدید علیه ایران باید با در نظر گرفتن برآورد آژانسهای اطلاعاتی آمریکا درباره برنامه هستهای تهران اتخاذ شود، دیداری خصوصی داشت. رایس که همراه با انگلیس و فرانسه در تلاش برای اعمال تحریمهای شدیدتر شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران است روز پنجشنبه گفت: به عقیده من گزارش اطلاعات ملی جاسوسی آمریکا تغییری در مسیر پیشروی ما ایجاد نمیکند.
رایس با اشاره به بخشی از این گزارش که مدعی است ایران یک برنامه هستهای تسلیحاتی را در سال 2003 متوقف کرده است گفت که قصد دارد در دیدار خود با لاوروف بگوید که با این یافته این برآورد اطلاعاتی نشان میدهد که ایران نسبت به فشارها واکنش نشان داده و به همین دلیل باید انزوا را حفظ کرد. وی در گفتوگو با خبرنگارانی که با وی به بروکسل سفر میکردند، مدعی شد: این طور نبود که ایران یک روز صبح بیدار شود و بگوید: برنامهمان را متوقف خواهیم کرد. این فشار بینالمللی و ترس از نظارت بینالمللی بود که موجب شد آنها برنامه خود را متوقف کنند. در ادامه این گزارش آمده است: دشوارترین بخش از سفر رایس دیدار وی بالاوروف و پس از آن با وزیر امور خارجه آلمان خواهد بود که دولتش در گذشته از حمایت از افزایش فشارها به ایران عقب کشیده است.
رایس گفت: همانطور که در گذشته گفتهام ماهمواره یک اختلاف تاکتیکی با روسیه و چین در زمینه زمان پیشبرد تحریمها علیه ایران داشتهایم. وزیر امور خارجه آمریکا در ادامه گفت که قدرت وی بزرگ جهان باید به دنبال راههایی برای متقاعد کردن ایران به توضیح فعالیتهای ایران قبل از سال 2003 باشند. رایس با بیان این که روسیه همواره آژانس را تحت فشار قرار داده تا فعالیتهای هستهای ایران در گذشته را بررسی کند گفت: برآورد اخیر آژانسهای اطلاعاتی آمریکا درباره ایران مشوقی برای انجام این کار است.
گفتوگوی تلفنی بوش و هوجین تائو
رویتر نیز گزارش داد: رییسجمهور آمریکا در یک گفتوگوی تلفنی با همتای چینی خود گفت که مایل است مساله هستهای ایران را از طریق مذاکرات حل کند. جرج بوش در یک گفتوگوی تلفنی با رییسجمهور چین ابراز امیدواری کرد که سازمان ملل برای توقف برنامه هستهای ایران اقدامات لازم را اتخاذ کند. هوجین تائو نیز به بوش گفت: طرف چینی همواره طرفدار حل مسالمتآمیز مساله هستهای ایران از طریق مذاکرات دیپلماتیک بوده تا بدین ترتیب از صلح و ثبات منطقهای محافظت کند.
در ادامه این گزارش میخوانیم: چین که نگران به خطر انداختن منافع روزافزون این کشور در زمینه اقتصاد و انرژی در تهران است تاکنون در برابر درخواست حمایت از تحریمهای شدیدتر علیه ایران در راستای برنامه هستهایاش مقاومت کرده است. با این وجود دیپلماتهای چینی به تکرار درخواستهای خود برای مذاکرات اکتفا کرده و در نتیجه هنوز مشخص نیست که آیا پکن از قدرت خود به عنوان عضو دایم شورای امنیت سازمان ملل برای وتو کردن تحریمهای جدید علیه ایران استفاده خواهد کرد یا خیر. آسوشیتدپرس نیز به نقل از سخنگوی وزارت خارجه چین گزارش داد: دولت چین در حال بررسی برآورد اطلاعات جاسوسی ملی آمریکا درباره برنامه هستهای ایران است. کینگانگ روز پنجشنبه گفت: ما با جدیت این گزارش را مطالعه کرده و با طرفهای مربوطه تماس خواهیم گرفت.
موضع آمریکا تغییر نکرده است
همچنین معاون رییسجمهور آمریکا با اشاره به برآورد اطلاعات جاسوسی ملی آمریکا درباره ایران که مدعی است تهران برنامه تسلیحاتی هستهای را در سال 2003 متوقف کرده است، گفت: دلیلی برای شک کردن نسبت به این گزارش وجود ندارد. دیک چنی در پاسخ به سوالی درباره تاثیر این برآورد بر تلاش آمریکا برای اعمال تحریمهای شدیدتر علیه ایران افزود: ما هرگز نمیگوییم که تنها سیاستهایی را دنبال میکنیم که آسان است. در ادامه این گزارش آمده است: سخنان چنی وی را به اولین مقام عالیرتبه آمریکا تبدیل کرد که به طور مستقیم اذعان داشت این برآورد میتواند تلاش واشنگتن را برای اعمال تحریماتی شورای امنیت سازمان ملل علیه ایران دچار پیچیدگیهایی کند.
معاون رییسجمهور آمریکا با اشاره تلویحی به اینکه یکی از دلایل انتشار این گزارش این بود که امکان نشت آن به خارج وجود داشت، گفت: در این گزارش هیچ نکتهای مبنی بر اینکه ما نباید نگران فعالیتهای غنیسازی آنها باشیم وجود ندارد. دولت آمریکا قصد داشت در زمینه آنچه ما میدانیم صریح عمل کند. این اعتقاد کلی وجود داشت که لازم است این گزارش را منتشر کنیم. به هر حال نمیتوانست به مدت طولانی به طور محرمانه باقی بماند. وی با اشاره به این برآورد افزود: ما میدانیم که این گزارش، جدیدترین اطلاعات جاسوسی ما است و همان چیزی که تحلیلگران آن را تعبیر میکنند. بنابراین قضاوت ما این بود که این یافتههای کلیدی را علنی کنیم.
به گزارش روزنامه اورشلیمپست چنی در گفتوگو با این نشریه هم گفت: همواره این احتمال وجود دارد که شرایط تغییر کند. اما من فکر میکنم آنها با توجه به اطلاعاتی که در اختیار داشتند بیشترین تلاش خود را در این زمینه انجام دادهاند. معاون رییسجمهور آمریکا تاکید کرد که دولت این کشور سیاست خود را در قبال ایران تغییر نخواهد داد. وی گفت: ما هنوز فکر میکنیم نیاز است روندی را ادامه دهیم که برای متقاعد کردن ایران به تعلیق فعالیتهای غنیسازیاش در پیش گرفتهایم.
موضع مشترک سارکوزی و مرکل
در همین حال سران آلمان و فرانسه با تکرار ادعاهای غرب مبنی بر نظامی بودن برنامه هستهای ایران مدعی شدند که برنامه هستهای تهران هنوز یک تهدید است و تلاشها برای اعمال تحریمهای بیشتر باید همچنان ادامه یابد. به گزارش رویتر، نیکلا سارکوزی و آنگلا مرکل روز پنجشنبه در یک کنفرانس خبری گفتند که سیاست دو سویه فعلی در زمینه آماده کردن تحریمها علیه تهران و باز گذاشتن درهای مذاکرات همزمان با آن باید ادامه یابد. مرکل با تهدید خواندن ایران گفت: من فکر میکنم ما درگیر یک روند هستیم و ایران هنوز یک تهدید به حساب میآید. وی افزود که گفتوگوها بین خاویر سولانا و سعید جلیلی باید ادامه یابد. سارکوزی نیز با بیان اینکه کاملا با حرفهای مرکل موافق است، افزود: آنچه تاکنون باعث حرکت ایران شده است تحریمها و قاطعیت ما بوده است. به گزارش آسوشیتدپرس مرکل با صراحت حمایت خود را از قطعنامه جدید تحریمهای سازمان ملل علیه ایران نشان داد، اما گفت: ما و شراکایمان مایلیم روند سازمان ملل را ادامه دهیم.
سارکوزی گفت که به حمایت از تلاشهای آمریکا برای اعمال تحریمهای جدید علیه ایران ادامه میدهد. در ادامه این گزارش آمده است: اظهارات مرکل و سارکوزی کمکی برای دولت بوش محسوب میشود، چرا که برآورد جامعه اطلاعاتی آمریکا درباره ایران اظهارات پیشین آمریکا درباره تهدید هستهای ایران را تغییر میدهد. سارکوزی با تهدید خواندن ایران گفت: تهدید ایران همچنان وجود دارد. به عقیده من دلیلی برای کنار گذاشتن تحریمها نداریم. وی در ادامه مدعی شد: همه ما کاملا از این حقیقت که مقامات ایرانی مایل به دستیابی به تسلیحات هستهای هستند آگاهیم. سارکوزی خواستار یک موضع بینالمللی منسجم در قبال تحریمها شد و مرکل گفت: من در این موضع سهیم هستم. وی در ادامه گفت: من فکر میکنم ما و شرکایمان باید به جستجوی مذاکره با ایران ادامه دهیم.
مرکل از همکاری روسیه و چین در مذاکرات با ایران ابراز خشنودی کرده و گفت که مجموعه مذاکره و فشار از جانب شورای امنیت در آینده مورد نیاز خواهد بود. وی گفت: این دو مجموعه دو ستون روند پیشرفت ما در آینده خواهد بود و ما در این زمینه اتفاق نظر داریم. به گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس رییسجمهور فرانسه صبح روز پنجشنبه با ادعای اینکه برآورد جدید جامعه اطلاعاتی آمریکا درباره برنامه هستهای ایران نگرانیهای بینالمللی را تقویت میکند تاکید کرد که فشار برای اعمال تحریمهای جدید علیه تهران نباید کاهش یابد.
تماس تلفنی سارکوزی با بوش
دفتر سارکوزی هم در بیانیهای اعلام کرد که وی شب چهارشنبه درباره این برآورد با جرج بوش گفتوگو کرد. سارکوزی با اشاره به بخشی از این برآورد که مدعی است ایران یک برنامه تسلیحات هستهای را در سال 2003 متوقف کرده است مدعی شد که این اقدام ایران به واسطه فشارهای بینالمللی انجام گرفت. طبق بیانیه دفتر ریاست جمهوری فرانسه سارکوزی با اشاره به بخشی دیگر که مدعی است اگر ایران به سیر فعالیتهای هستهای کنونی خود ادامه دهد میتواند بین سالهای 2010 و 2015 تسلیحات هستهای تولید کند گفت که اگر این امر تایید شود این یافتهها به این مفهوم خواهد بود که نگرانیهای بینالمللی درباره اهداف هستهای ایران تقویت میشود. بنابراین درخواست جامعه بینالمللی به جاست. ایران باید با آژانس همکاری کامل داشته باشد و همه فعالیتهای غنیسازی اورانیم خود را متوقف کند. خودداری ایران از انجام این کار تحریمهای جدید سازمان ملل را توجیه کند.
درخواست دبیرکل سازمان ملل
شینهوا هم گزارش داد: دبیر کل سازمان ملل از ایران خواست به طور کامل از قطعنامههای شورای امنیت پیروی کند. بانکیمون روز پنجشنبه گفت که ایران باید با خلوص نیت با آژانس برای به اجرا گذاشتن طرح اقدام مورد توافقشان همکاری کند. وی دیروز با نمایندگان آمریکا، اتحادیه اروپا و روسیه دیدار کرد.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
