شوک بزرگ

صباح زنگنه
اول: مهمترین علت پیروزی حماس را می‌توان خستگی ملت فلسطین از بازیهای سیاسی رهبران فتح و دادن امتیازهای پی‌در پی به اسرائیل در قبال دستاوردهای ناچیز و بعضا بدون هیچ دستاوردی دانست. حماس با تاکید بر اصول اولیه حقوق فلسطینی‌ها که شامل آزادی سرزمین‌های فلسطینی و بازگشت آوارگان و انتخاب قدس به عنوان مرکز دولت فلسطینی است، توانست رای و نظر مردم فلسطین را به سوی خود جلب کند.
با پیروزی حماس برنامه‌های آمریکا در خاورمیانه دچار تزلزل شد، به طوری که اکنون آمریکا یک شوک بزرگ در سیاست‌هایش را در منطقه احساس می‌کند؛ چرا که تصور می‌کرد خواست ملت فلسطین برای احقاق حقوق خود پایان یافته و می‌تواند هرگونه امتیازی را از فلسطینی‌ها بگیرد و یک شکل بدون محتوایی از دولت فلسطین به وجود آورد و به جهان نیز همان را به عنوان دولت نهایی فلسطین نشان دهد.
اما با پیروزی حماس این تصورات به هم ریخت و اسرائیل هم در برابر واقعیت جدیدی قرار گرفت.
که این واقعیت شعارهای آمریکا را به چالش کشاند و دموکراسی مورد نظر فلسطینی‌ها را بر کرسی نشاند. بنابراین می‌توان گفت در مرکز طرحهای خاورمیانه‌ای آمریکا مشکل اساسی به وجود آمده و معادلات آمریکا با تزلزل جدی مواجه شده است.
دوم: مجموع نیاز دولت فلسطین به عنوان بودجه سالانه چیزی در حدود یک میلیارد دلار است که این یک میلیارد دلار چنانچه صرفه‌جویی معقولی انجام شود به حدود 500 میلیون دلار کاهش پیدا می‌کند. این 500 میلیون دلار در واقع معادل رقمی است که کشورهای عربی به تنهایی در چند دهه پیش در سال 1982 برای حمایت از جنبش فلسطین تعهد کرده بودند، پرداخت می‌کنند. دولت‌های اسلامی و ملتهای مسلمان هم چنانچه یک برنامه «کمک یک دلاری هر مسلمان در سال» را که رقم ناچیزی است، اجرا کنند می‌توانند چند برابر این بودجه را تامین کنند. اما به نظر می‌آید هم‌اکنون کشورهای اسلامی مهم و بزرگ براحتی می‌توانند این مبلغ را براساس یک نسبت جمعیتی یا نسبت جی‌.دی.‌پی کشورهایشان تامین و به این ملت مظلوم و دولت نوپا کمک کنند. البته یکی از اولویت‌های دولت فلسطین باید این باشد که در محافل بین‌المللی و دادگاه‌های مختلف، رژیم صهیونیستی را ملزم کند تا عوارض گمرکی را که متعلق به ملت فلسطین است. بپردازد.
سوم: رهبران حماس از چند جهت باید برای آینده تلاش کنند تا با عقلانیت و تدبیر بتوانند از مشکلات عبور کنند.
در سطح داخلی، گروههای فلسطینی‌ای را که در انتخابات شکست خورده‌اند باید با چشم محبت و مهرورزی نگاه کنند و از نیروهای تکنوکرات و مخلص آن گروهها استفاده کنند.
در سطح خارجی نیز با کشورهای اسلامی و عربی روابط خود را تحکیم ببخشند و با کشورهایی مانند واتیکان و برخی کشورهای معتدل اروپایی روابط خود را گسترش دهند.
در بعد دیگر حماس باید با شفاف‌سازی عملکرد اقتصادی و اداری خود بتواند هم هزینه را کاهش دهد و فساد مالی را از بین ببرد و هم به مردم فلسطین که به آن رای داده‌اند. صادقانه و به طور منظم گزارش فعالیت‌های خود را ارائه‌کنند تا همواره از حمایت دائمی آنها برخوردار باشند.