دموکراسی در خاورمیانه

ترجمه: یوسف مرادی
جورج بوش در مورد سیاست خارجی خود در خاورمیانه مدعی سرسخت پیشبرد دموکراسی در منطقه خاورمیانه است. نتیجه این لجاجت با پیروزی حماس در غزه و کرانه باختری به تلخی و ناکامی منجر شد. پیش از این نیز حزب‌الله در لبنان تقویت شد. در عراق نیز با دموکراسی به وجود آمده گروه‌ها و احزاب مذهبی به پیروزی رسیدند. مصر که پیش‌بینی می‌شود به القاعده کمک می‌کرده آزادی بیشتری پیدا کرده است. بوش در سخنرانی خود اعلام کرد که با اقدامات وی امیدواری به ایجاد دموکراسی در کشورهای خاورمیانه افزایش یافته است.
عملکرد بر عکس دموکراسی بوش یعنی دادن آزادی و تقویت نیروهایی که از نظر آمریکا تروریست شناخته شده‌اند بوش را تحت فشار منتقدان قرار داده است. اگر چه کشورهای اروپایی نیز خواستار اصلاحات دموکراتیک در خاورمیانه هستند ولی باید ابتدا به فرهنگ و آداب و رسوم کشورهای مختلف توجه کرد. اگر چنین نشود برای ایجاد اصلاحات دموکراتیک راه سخت و ناهمواری در پیش خواهد بود.
حتی در میان کشورهای اسلامی نیز در مورد گرایش به دموکراسی و آزادی اختلاف‌نظرهایی وجود دارد و این دیدگاه دموکراتیک کشورهای اسلامی با دیدگاه غرب از دموکراسی هنوز فاصله زیادی دارد. مثال بارز این امر چاپ کاریکاتوری جنجالی از پیامبر اسلام(ص) در روزنامه دانمارکی است که این کار از نظر غرب آزادی بیان تلقی شده ولی در دنیای اسلام توهینی است که مجازات سنگینی دارد.
اسلام دینی است که از سالیان قبل روی کار آمده و پدیده‌ای جدید نیست و باید در مورد مسلمانان و اصلاحات دموکراسی در بین آنها با توجه به ریشه و تاریخ اسلام از زمان پیدایش تاکنون برخورد شود. پس نمی‌توان گفت اگر آمریکا با عراق جنگ نمی‌کرد حماس به موفقیت اخیرش دست پیدا نمی‌کرد یا اگر جنگ با عراق نبود عکس‌العمل مردم به کاریکاتور جنجالی دانمارکی اینقدر گسترده نمی‌شد.