نشست در روند همگرایی
مقدمه:
سیوچهارمین اجلاس وزرای خارجه عضو سازمان کنفرانس اسلامی در پایتخت پاکستان با حضور نمایندگان 57 کشور عضو در روزهای سهشنبه و چهارشنبه برگزار شد. این نشست که شعار «صلح، همبستگی و پیشرفت» را برای اجلاس سیوچهارم برگزیده بود، موضوعات مختلف جهان اسلام را مورد بررسی قرار داد.
دکتر غلامرضا صرافیزدی، استاد دانشگاه در گفتگو با «جامجم» به ارزیابی نشست اخیر سازمان کنفرانس اسلامی و چالشهای فراروی آن در تقویت همگرایی پرداخته است.
* محور گفتگوها در سیوچهارمین نشست وزرای خارجه کشورهای عضو سازمان کنفرانس اسلامی در پاکستان چه بود؟
** اجلاس وزرای خارجه کشورهای عضو سازمان کنفرانس اسلامی با هدف بررسی مسائل مختلف جهان اسلام از روز سهشنبه در اسلامآباد پایتخت پاکستان آغاز به کار کرد. در این اجلاس مسائل مختلف از جمله بررسی اوضاع فلسطین، عراق و افغانستان، بحث برقراری روند گفتگوهای مربوط به جامو و کشمیر بین پاکستان و هند و رابطه اعراب و اسرائیل مورد بحث قرار گرفته است.
همچنین بررسی راههای مبارزه با اسلامستیزی نیز در دستور کار قرار گرفت و اعضای شرکتکننده در این اجلاس به بررسی موضوع همکاری ایران با آژانس بینالمللی انرژی اتمی پرداختند.
در جریان این نشست، پرویز مشرف، رئیسجمهور پاکستان طرح تشکیل نیروهای اسلامی پاسدار صلح برای اعزام به عراق را مطرح کرد و این موضوع میتواند به تقویت جایگاه سازمان کنفرانس اسلامی در برقراری ثبات و امنیت در کشورهای عضو منجر شود. برگزاری این نشست که نمایندگان 57 کشور عضو سازمان کنفرانس اسلامی در آن حضور داشتند، نشاندهنده قابلیتهای جهان اسلام برای رفع مشکلات خود و اجازه ندادن به دخالت بیگانگان در این زمینه است.
* سازمان کنفرانس اسلامی برای حضور موثر در معادلات بینالمللی با چه مشکلاتی در عرصه روندهای همگرایی مواجه است؟
** جهان اسلام از توانمندیهای بسیاری در جهت حضور موثر در معادلات بینالملل برخوردار است که البته عملیاتی کردن این قابلیتها مستلزم نهادینه شدن مواضع مشترک در میان کشورهای عضو سازمان کنفرانس اسلامی در جهت اتخاذ سیاستهای واحد در عرصه نظام بینالمللی است. امامتاسفانه هنوز چنین اندیشه یا ضرورتی در بین این کشورها جای خود را پیدا نکرده و تشتت آراء میان اعضای سازمان باعث شده تا جهان اسلام از حصول به یک رویکرد یگانه در برخورد با تحولات بینالمللی عقب مانده و آنچنان که شایسته است که نتوانند در سازوکارهای بینالمللی نفوذ و دخالت موثر داشته باشند.
لذا در گام نخست برای ایجاد روندهای همگرایی در جهان اسلام باید کشورهای عضو سازمان با گریز از تفکرات گذشته که مبتنی بر پیوند زدن امنیت و ثبات خود در روابط با آمریکا و برخی از کشورهای غربی بوده، به سمت اتکاء به توانایی و قدرت درون سازمانی از طریق همسوتر شدن سیاستهای کشورهای اسلامی حرکت کنند.
بنابراین بروز باور تاثیرگذاری جهان اسلام در سطح نظام بینالملل، شکننده کردن معادلات ثبات کشورها در پیوند با آمریکا و اتخاذ سیاستهای همسو میتواند راهگشای فصل نوینی برای روندهای همگرایی در جهان اسلام با هدف تاثیرگذاری در معادلات بینالملل باشد.
* آیا عامل اقتصادی در عدم تکوین روندهای همگرایی در جهان اسلام موثر است؟
** به نظر میرسد در کنار عامل سیاسی مهمترین عامل در تقویت همگرایی در درون کشورهای عضو سازمان کنفرانس اسلامی، عامل اقتصادی است.
به عبارت دیگر تفاوتهای گسترده و عمیق در اقتصادهای کشورهای عضو سازمان باعث شده تا عامل اقتصادی در تقویت همگرایی چندان پررنگ نباشد. این موضوع بدان معناست که کشورهای کمتر توسعهیافته جهان اسلام با کشیده شدن به سمت تقویت روابط خود با آمریکا و برخی کشورهای اروپایی به ناچار مجبور به پیروی از بخشی از سیاستهای اقتصادی و سیاسی این کشورها هستند که این موضوع به گسست در روندهای همگرایی منجر میشود. لذا تقویت بنیانهای اقتصادی در درون سازمان از طریق ایجاد بازار مشترک اسلامی و گسترش مبادلات فنی و تکنولوژیکی میتواند راهکارهایی مناسب برای ارتقای سطح اقتصادی کشورهای عضو سازمان و همترازی در این زمینه باشد.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
